Jak szukać?»

Aktualnie jesteś: Gofin.pl (strona główna)  »  Rachunkowość  »  Księga podatkowa  »   Zamknięcie podatkowej księgi za dany rok podatkowy
POLECAMY
P R E N U M E R A T A
www.czasopismaksiegowych.pl
A A A  poleć artykuł   drukuj artykuł

Zamknięcie podatkowej księgi za dany rok podatkowy

Przegląd Podatku Dochodowego nr 24 (480) z dnia 20.12.2018

U podatników podatku dochodowego od osób fizycznych rok podatkowy jest tożsamy z rokiem kalendarzowym. Z tego względu, na ostatni dzień grudnia danego roku podatnicy, którzy prowadzą działalność gospodarczą opodatkowaną na zasadach określonych w ustawie o PIT, dokonują zamknięcia prowadzonych ksiąg. Uregulowania zawarte w rozporządzeniu Ministra Finansów z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie prowadzenia podatkowej księgi przychodów i rozchodów (Dz. U. z 2017 r. poz. 728 ze zm.), zwanego dalej rozporządzeniem, pokazują, że zamknięcie podatkowej księgi to pewien proces, złożony z kilku etapów.

Etap 1: zaewidencjonowanie grudniowych operacji gospodarczych

Podatkowa księga zakładana jest na dany rok podatkowy. Oznacza to, że podatnik kontynuujący działalność gospodarczą, nie będzie w niej ujmował operacji i zdarzeń gospodarczych, które dotyczą kolejnego roku podatkowego. Nie ma jednak przeszkód, by po 31 grudnia danego roku podatkowego, wpisywać do księgi podlegającej zamknięciu, przychody i koszty uzyskania przychodów, których moment (odpowiednio) uzyskania/poniesienia przypada w zakończonym roku podatkowym. Mając na uwadze, że zaliczkę na podatek za grudzień lub ostatni kwartał danego roku podatkowego uiszcza się w terminie do 20 stycznia roku podatkowego następującego po danym roku podatkowym, zasadniczo do tego czasu mogą być uzupełniane zapisy w księdze dotyczące grudnia. Tak więc zakończenie roku podatkowego nie modyfikuje reguły prowadzenia podatkowej księgi wyrażonej w § 30 ust. 1 rozporządzenia. W jej myśl zapisy w księdze są dokonywane w porządku chronologicznym na podstawie:

  • dowodów, o których mowa w § 12-16 rozporządzenia,
     
  • sum miesięcznych przychodów wynikających z ewidencji sprzedaży lub ewidencji VAT lub
     
  • danych wynikających z miesięcznych raportów z kas rejestrujących,

w czasie zapewniającym prawidłowe i terminowe rozliczenia z budżetem, lecz nie później niż do dnia 20 każdego miesiąca za miesiąc poprzedni.

Przykład

Podatnik prowadzi zakład ślusarski. Zakładamy, że na zlecenie firmy wykona usługę 29 grudnia 2018 r., a fakturę wystawi 4 stycznia 2019 r. i na jej podstawie kontrahent ureguluje należność gotówką. Przychód z działalności gospodarczej podatnik osiągnął już w dacie wykonania usługi, więc na podstawie wystawionej faktury wpisze przychód do podatkowej księgi przychodów i rozchodów za 2018 r., pod datą 29 grudnia.

Etap 2: roczne podsumowanie zapisów w kolumnach

Na potrzeby ustalenia rocznego dochodu z działalności gospodarczej, prowadzący podatkową księgę są obowiązani do podsumowania zapisów dokonanych w kolumnach od 7 do 14. Jednocześnie sposób podsumowania zapisów zależy od tego, czy w trakcie roku podatkowego przychody i koszty ich uzyskania w tych kolumnach były ujmowane narastająco czy sumowane tylko za poszczególne miesiące.

Zwróć uwagę!

Rocznego podsumowania księgi dokonuje się po zakończeniu roku podatkowego, jednak termin wykonania tych czynności nie został wskazany.

Jeśli zapisy w księdze były ujmowane narastająco, to roczne podsumowanie sprowadza się do tego, że:

  • wpisy za dany miesiąc (tu: grudzień) podkreśla się, a dane z kolumn 7-14 sumuje i również podkreśla,
     
  • pod podsumowaniem kosztów i przychodów danego miesiąca (tu: grudnia) wpisuje się w poszczególnych kolumnach sumy od początku roku do miesiąca poprzedzającego dany miesiąc (tj. do końca listopada),
     
  • w kolejnej pozycji w poszczególnych kolumnach wpisuje się sumę kosztów i przychodów od początku roku.

W tym wariancie, wartość rocznych sum osiągniętych przychodów i poniesionych kosztów wyznacza wprost podsumowanie kolumn 7-14 dokonane po zakończeniu grudnia.

Natomiast w przypadku gdy w trakcie roku były sumowane jedynie przychody i koszty danego miesiąca, należy:

  • podsumować zapisy dokonane w ostatnim miesiącu roku podatkowego,
     
  • na oddzielnej stronie księgi sporządzić zestawienie roczne, wpisując w księdze we właściwych kolumnach sumy przychodów i kosztów z poszczególnych miesięcy,
     
  • dodać zestawione kwoty miesięcznych sum przychodów i kosztów.

Przedstawione sposoby rocznego podsumowania księgi przedstawia opis zawarty w ust. 19 i 20 objaśnień do podatkowej księgi zawartych w załączniku nr 1 do rozporządzenia.

Etap 3: wpisanie spisu z natury

Na koniec roku podatkowego, czyli na 31 grudnia roku podatkowego, prowadzący podatkową księgę zobligowani są sporządzić i wycenić spis z natury, w sposób określony w § 27-29 rozporządzenia. Ponadto spis ten (nazywany spisem końcowym) musi być wpisany do księgi.

Zwróć uwagę!

Spis z natury sporządzony na koniec roku podatkowego stanowi ostatnią pozycję w księdze prowadzonej w danym roku. Wpisu należy dokonać, nawet jeśli spis nie obejmuje żadnych towarów, a jego wartość jest zerowa.

Wpisu spisu z natury do podatkowej księgi można dokonać na dwa sposoby:

  • według poszczególnych rodzajów towarów (składników) objętych spisem, lub
     
  • w jednej pozycji (sumie) - jeżeli na podstawie spisu sporządzone zostało odrębne, szczegółowe zestawienie jego poszczególnych składników, które należy przechowywać wraz z księgą.

Należy zauważyć, że spis z natury sporządzony na koniec roku podatkowego wpisuje się do księgi jako spis sporządzony na dzień 1 stycznia kolejnego roku podatkowego (jako tzw. spis początkowy).

Etap 4: ustalenie rocznego dochodu (straty)

Po zamknięciu podatkowej księgi, na oddzielnej stronie dokonuje się wyliczenia rocznego dochodu (straty) uzyskanego (poniesionej) z wykonywanej działalności gospodarczej. Sposób postępowania opisuje ust. 22 objaśnień do podatkowej księgi zawartych w załączniku nr 1 do rozporządzenia. W ich myśl w celu ustalenia dochodu osiągniętego w roku podatkowym należy na oddzielnej stronie księgi:

1) ustalić wartość osiągniętego przychodu w roku podatkowym (kolumna 9),

2) ustalić wysokość poniesionych w roku podatkowym kosztów uzyskania przychodów w sposób następujący:

a) do wartości spisu z natury na początek roku podatkowego doliczyć wartość zakupu towarów handlowych (materiałów) z kolumn 10 i 11, a następnie pomniejszyć o wartość spisu z natury sporządzonego na koniec roku podatkowego,

b) kwotę wynikającą z tego obliczenia powiększyć o kwotę wydatków z kolumny 14 oraz pomniejszyć o wartość wynagrodzeń w naturze w tej części, w której wydatki (koszty) związane z wynagrodzeniami w naturze zostały zaksięgowane w innych kolumnach księgi,

3) wartość osiągniętego przychodu (kolumna 9) pomniejszyć o wysokość poniesionych w roku podatkowym kosztów uzyskania przychodu, obliczonych zgodnie z objaśnieniami zawartymi w pkt 2; wynikająca z tego obliczenia różnica stanowi kwotę dochodu/straty osiągniętego/poniesionej w roku podatkowym.

Zwróć uwagę!

Ustalenia dochodu (straty) za dany rok podatkowy powinno się dokonać w czasie zapewniającym sporządzenie i terminowe złożenie zeznania podatkowego, a więc nie później niż 30 kwietnia następnego roku podatkowego.

Reasumując, zamknięcie podatkowej księgi przychodów i rozchodów za dany rok podatkowy wymaga dokonania następujących czynności:

  • zaewidencjonowania operacji przeprowadzonych w grudniu tego roku podatkowego,
     
  • rocznego podsumowania zapisów w kolumnach 7-14,
     
  • sporządzenia, wyceny i wpisania do księgi spisu z natury,
     
  • ustalenia rocznego dochodu (straty).

Księga podatkowa - czytaj także:

 
Sklep internetowy - sklep.gofin.pl
 
Wydawnictwo Podatkowe GOFIN sp. z o.o., ul. Owocowa 8, 66-400 Gorzów Wlkp., tel. 95 720 85 40, faks 95 720 85 60
Wydawnictwo Podatkowe GOFIN
Szanowny Użytkowniku !
Prosimy o zapoznanie się z poniższymi informacjami oraz wyrażenie dobrowolnej zgody poprzez kliknięcie przycisku "Zgadzam się".
Pamiętaj, że zawsze możesz wycofać zgodę.

Serwis internetowy, z którego Pani/Pan korzysta używa plików cookies w celu:

  • zapewnienia prawidłowego działania serwisów (utrzymania sesji),

  • analizy statystyk ruchu i reklam w serwisach,

  • zbierania i przetwarzania danych osobowych w celu wyświetlenia personalizowanych reklam.

Pliki cookies

Są to pliki instalowane w urządzeniach końcowych osób korzystających z serwisu, w celu administrowania serwisem, dostosowania treści serwisu do preferencji użytkownika, utrzymania sesji użytkownika oraz dla celów statystycznych i targetowania behawioralnego reklamy (dostosowania treści reklamy do indywidualnych potrzeb użytkownika). Informujemy, że istnieje możliwość określenia przez użytkownika serwisu warunków przechowywania lub uzyskiwania dostępu do informacji zawartych w plikach cookies za pomocą ustawień przeglądarki lub konfiguracji usługi. Szczegółowe informacje na ten temat dostępne są u producenta przeglądarki, u dostawcy usługi dostępu do internetu oraz w Polityce prywatności i plików cookies.

Administratorzy

Administratorem Pana/Pani danych osobowych w związku z korzystaniem z serwisu internetowego i jego usług jest Wydawnictwo Podatkowe GOFIN sp. z o.o.

Administratorem danych osobowych w plikach cookies w związku z wyświetleniem analizy statystyk i wyświetlaniem spersonalizowanych reklam jest partner Wydawnictwa Podatkowego GOFIN sp. z o.o., Stroer Digital Operations sp. z o.o. (SDO). Odbiorcą informacji z plików cookies są Netsprint S.A., Google LLC oraz spółki zlecające SDO realizację kampanii reklamowej, a także podmioty badające i zliczające tę kampanię. Dane te mogą ponadto zostać udostępnione na rzecz partnerów handlowych SDO.

Jakie ma Pani/Pan prawa w stosunku do swoich danych osobowych?

Wobec swoich danych mają Pan/Pani prawo do żądania dostępu do swoich danych, ich sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania, prawo do wniesienia sprzeciwu wobec przetwarzania danych, prawo do cofnięcia zgody.

Podstawy prawne przetwarzania Pani/Pana danych osobowych

  • Niezbędność przetwarzania danych w związku z wykonaniem umowy

    Umowa w naszym przypadku oznacza akceptację regulaminu naszych usług. Jeśli zatem akceptuje Pani/Pan umowę na realizację danej usługi, to możemy przetwarzać Pani/Pana dane w zakresie niezbędnym do realizacji tej umowy.

  • Niezbędność przetwarzania danych w związku z prawnie uzasadnionym interesem administratora

    Dotyczy sytuacji, gdy przetwarzanie danych jest uzasadnione z uwagi na usprawiedliwione potrzeby administratora, tj. dokonanie pomiarów statystycznych, ulepszania naszych usług, jak również prowadzenie marketingu i promocji własnych usług administratora w serwisie internetowym.

  • Dobrowolna zgoda

    Aby móc wyświetlać spersonalizowane reklamy dopasowane do Pani/Pana zainteresowań, partner Wydawnictwa Podatkowego GOFIN sp. z o.o., Stroer Digital Operations sp. z o.o. musi mieć możliwość przetwarzania Pani/Pana danych. Udzielenie takiej zgody jest całkowicie dobrowolne (nie ma obowiązku jej udzielenia).

Zgoda

W związku z powyższymi wyjaśnieniami prosimy o wyrażenie dobrowolnej zgody na przetwarzanie Pani/Pana danych osobowych w związku z możliwością wyświetlenia reklam dopasowanych do Pani/Pana zainteresowań poprzez kliknięcie w przycisk „Zgadzam się” lub „Nie teraz” w przypadku braku zgody.