Jak szukać?»

Aktualnie jesteś: Gofin.pl (strona główna)  »  Składki, zasiłki, emerytury  »  Składki ZUS  »   Podstawa wymiaru składki zdrowotnej przedsiębiorcy - wyrok TK
A A A  poleć artykuł   drukuj artykuł

Podstawa wymiaru składki zdrowotnej przedsiębiorcy - wyrok TK

Biuletyn Informacyjny dla Służb Ekonomiczno - Finansowych nr 36 (1007) z dnia 20.12.2018
Przepisy ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej, z których wynika, że osoba prowadząca pozarolniczą działalność gospodarczą ma obowiązek opłacać składkę na ubezpieczenie zdrowotne również za okres, w którym pobierała zasiłek chorobowy z tytułu niezdolności do pracy, jest zgodny m.in. z zasadą sprawiedliwości społecznej wywodzoną z art. 2 Konstytucji RP.

(wyrok TK z 4 grudnia 2018 r., sygn. akt P 12/17 - Dz. U. poz. 2300)

Sprawa przed TK została wszczęta z inicjatywy Sądu Okręgowego w Gliwicach, który wskazał, że podmioty podlegające obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu są nierówno traktowane przez prawo w zakresie opłacania składki zdrowotnej za okres nieświadczenia pracy, np. z powodu niezdolności do pracy i pobierania z tego tytułu zasiłku chorobowego. Pracownik za okres pobierania wskazanego zasiłku jest bowiem zwolniony z obowiązku opłacania składki na ubezpieczenie zdrowotne, natomiast osoba prowadząca pozarolniczą działalność jest zobowiązana w takim przypadku opłacić składkę zdrowotną za dany miesiąc w pełnej obowiązującej ją wysokości. Nie ma prawa do proporcjonalnego pomniejszenia podstawy wymiaru tej składki za okres pobierania zasiłku chorobowego. Jest tak nawet wtedy, gdy przedsiębiorca w związku z niezdolnością do pracy nie osiągnie przychodu z tytułu działalności gospodarczej. W ocenie Sądu Okręgowego, taki sposób ustalania podstawy wymiaru składki zdrowotnej przez przedsiębiorców narusza konstytucyjne zasady równości, proporcjonalności i sprawiedliwości podatkowej.

TK stwierdził, że zasady ustalania podstawy wymiaru składek na ubezpieczenie zdrowotne pracowników i osób prowadzących pozarolniczą działalność gospodarczą zasadniczo różnią się od siebie - tworzą w istocie dwa odrębne reżimy prawne.

Podstawa wymiaru składki zdrowotnej pracowników nawiązuje do realnie uzyskiwanego wynagrodzenia. Jej kwota wzrasta wraz ze wzrostem wynagrodzenia i obniża się proporcjonalnie do zmniejszającej się jego wysokości. Zmniejszenie podstawy wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne pracowników w okresie pobierania zasiłku chorobowego nie wynika z obowiązku jej zapłaty tylko za przepracowany okres, lecz z określenia tej podstawy jako uzyskiwanego przychodu. Odmienne uregulowania kształtują sytuację osób prowadzących pozarolniczą działalność gospodarczą. Osobom tym pozostawiono prawo dobrowolnego zadeklarowania wysokości podstawy wymiaru składki zdrowotnej, z tym że nie może być ona niższa niż 75% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w sektorze przedsiębiorstw w czwartym kwartale roku poprzedniego. Przyjęcie zryczałtowanej podstawy ustalania wysokości składki, która nie jest powiązana z uzyskiwanym przychodem, skutkuje koniecznością uiszczenia składki w wysokości wynikającej z zadeklarowanej kwoty podstawy wymiaru składki za cały miesiąc. Konsekwencją przyjęcia ustalenia wysokości podstawy wymiaru składki zdrowotnej, która oderwana jest od uzyskiwanych przychodów, jest brak możliwości jej zmniejszenia za okres m.in. pobierania przez przedsiębiorcę zasiłku chorobowego.

Jednocześnie TK zwrócił uwagę na nieco inny problem, a mianowicie że wśród podmiotów prowadzących pozarolniczą działalność gospodarczą są m.in. osoby, które nie zatrudniają pracowników, w konsekwencji samodzielnie wykonują pracę lub usługi w zakresie prowadzonej działalności. Niektóre z nich osiągają bardzo niskie przychody. Natomiast w okresie pozostawania na zasiłku chorobowym, osoby takie nie uzyskują przychodów. W ocenie TK, ustawodawca, wprowadzając jednakowe zasady kalkulowania składek na ubezpieczenie zdrowotne dla wszystkich osób prowadzących pozarolniczą działalność gospodarczą, nie uwzględnił, że w grupie tej znajdują się m.in. wyżej wymienione osoby. Obowiązek comiesięcznego uiszczania przez nie składki na ubezpieczenie zdrowotne w stałej miesięcznej wysokości może okazać się nadmiernym ciężarem daninowym. Podstawa wymiaru składki na to ubezpieczenie w ich wypadku nie nawiązuje bowiem do możliwości ekonomicznych i społecznych. Zdaniem TK, ustawodawca, kierując się zasadą indywidualizacji nakładanych ciężarów i świadczeń publicznych dla tych podmiotów, powinien rozważyć wprowadzenie niższej, zryczałtowanej kwoty podstawy wymiaru składki zdrowotnej lub określić jej wysokość w odpowiedniej proporcji do uzyskiwanych przychodów. Ubezpieczony miałby wtedy wybór i sam decydowałby, który sposób jest dla niego bardziej korzystny.

Więcej na ten temat w zasobach płatnych:

Składki ZUS - czytaj także:

 
Sklep internetowy - sklep.gofin.pl
 
Wydawnictwo Podatkowe GOFIN sp. z o.o., ul. Owocowa 8, 66-400 Gorzów Wlkp., tel. 95 720 85 40, faks 95 720 85 60
Wydawnictwo Podatkowe GOFIN
Szanowny Użytkowniku !
Prosimy o zapoznanie się z poniższymi informacjami oraz wyrażenie dobrowolnej zgody poprzez kliknięcie przycisku "Zgadzam się".
Pamiętaj, że zawsze możesz wycofać zgodę.

Serwis internetowy, z którego Pani/Pan korzysta używa plików cookies w celu:

  • zapewnienia prawidłowego działania serwisów (utrzymania sesji),

  • analizy statystyk ruchu i reklam w serwisach,

  • zbierania i przetwarzania danych osobowych w celu wyświetlenia personalizowanych reklam.

Pliki cookies

Są to pliki instalowane w urządzeniach końcowych osób korzystających z serwisu, w celu administrowania serwisem, dostosowania treści serwisu do preferencji użytkownika, utrzymania sesji użytkownika oraz dla celów statystycznych i targetowania behawioralnego reklamy (dostosowania treści reklamy do indywidualnych potrzeb użytkownika). Informujemy, że istnieje możliwość określenia przez użytkownika serwisu warunków przechowywania lub uzyskiwania dostępu do informacji zawartych w plikach cookies za pomocą ustawień przeglądarki lub konfiguracji usługi. Szczegółowe informacje na ten temat dostępne są u producenta przeglądarki, u dostawcy usługi dostępu do internetu oraz w Polityce prywatności i plików cookies.

Administratorzy

Administratorem Pana/Pani danych osobowych w związku z korzystaniem z serwisu internetowego i jego usług jest Wydawnictwo Podatkowe GOFIN sp. z o.o.

Administratorem danych osobowych w plikach cookies w związku z wyświetleniem analizy statystyk i wyświetlaniem spersonalizowanych reklam jest partner Wydawnictwa Podatkowego GOFIN sp. z o.o., Stroer Digital Operations sp. z o.o. (SDO). Odbiorcą informacji z plików cookies są Netsprint S.A., Google LLC oraz spółki zlecające SDO realizację kampanii reklamowej, a także podmioty badające i zliczające tę kampanię. Dane te mogą ponadto zostać udostępnione na rzecz partnerów handlowych SDO.

Jakie ma Pani/Pan prawa w stosunku do swoich danych osobowych?

Wobec swoich danych mają Pan/Pani prawo do żądania dostępu do swoich danych, ich sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania, prawo do wniesienia sprzeciwu wobec przetwarzania danych, prawo do cofnięcia zgody.

Podstawy prawne przetwarzania Pani/Pana danych osobowych

  • Niezbędność przetwarzania danych w związku z wykonaniem umowy

    Umowa w naszym przypadku oznacza akceptację regulaminu naszych usług. Jeśli zatem akceptuje Pani/Pan umowę na realizację danej usługi, to możemy przetwarzać Pani/Pana dane w zakresie niezbędnym do realizacji tej umowy.

  • Niezbędność przetwarzania danych w związku z prawnie uzasadnionym interesem administratora

    Dotyczy sytuacji, gdy przetwarzanie danych jest uzasadnione z uwagi na usprawiedliwione potrzeby administratora, tj. dokonanie pomiarów statystycznych, ulepszania naszych usług, jak również prowadzenie marketingu i promocji własnych usług administratora w serwisie internetowym.

  • Dobrowolna zgoda

    Aby móc wyświetlać spersonalizowane reklamy dopasowane do Pani/Pana zainteresowań, partner Wydawnictwa Podatkowego GOFIN sp. z o.o., Stroer Digital Operations sp. z o.o. musi mieć możliwość przetwarzania Pani/Pana danych. Udzielenie takiej zgody jest całkowicie dobrowolne (nie ma obowiązku jej udzielenia).

Zgoda

W związku z powyższymi wyjaśnieniami prosimy o wyrażenie dobrowolnej zgody na przetwarzanie Pani/Pana danych osobowych w związku z możliwością wyświetlenia reklam dopasowanych do Pani/Pana zainteresowań poprzez kliknięcie w przycisk „Zgadzam się” lub „Nie teraz” w przypadku braku zgody.