Jak szukać?»

Aktualnie jesteś: Gofin.pl (strona główna)  »  Prawo pracy  »  Czas pracy i urlopy  »   Sposoby wykorzystywania urlopu rodzicielskiego udzielanego obojgu rodzicom
POLECAMY
P R E N U M E R A T A
www.czasopismaksiegowych.pl
A A A  poleć artykuł   drukuj artykuł

Sposoby wykorzystywania urlopu rodzicielskiego udzielanego obojgu rodzicom

Ubezpieczenia i Prawo Pracy nr 23 (497) z dnia 1.12.2019

Pracownica po urodzeniu dziecka zamierza wykorzystać cały urlop macierzyński, a z urlopu rodzicielskiego ma skorzystać jej mąż (6 tygodni - 100% podstawy zasiłku, a w pozostałym okresie - 60%). W trakcie pierwszych 6 tygodni urlopu rodzicielskiego pracownik - ojciec dziecka na 2 tygodnie musi przerwać urlop i wrócić do pracy na cały etat. Czy jest możliwe, żeby rodzice podzielili się tą pierwszą częścią urlopu rodzicielskiego oraz kto i w jakim trybie powinien złożyć wniosek w takim przypadku?

Zgodnie z art. 1821a § 1 K.p., po wykorzystaniu urlopu macierzyńskiego pracownik (na równych prawach matka i ojciec dziecka) ma prawo do 32 tygodni (przy urodzeniu jednego dziecka przy jednym porodzie) lub 34 tygodni (przy urodzeniu większej liczby dzieci) urlopu rodzicielskiego. Oboje rodzice mający status pracowniczy mogą korzystać z tego urlopu jednocześnie, z tym że jego łączny wymiar nie może przekraczać wymienionych wyżej okresów (art. 1821a § 2 K.p.). Mogą też ustalić, które z nich będzie korzystać z całego lub części urlopu. Zasadą jest, że urlop rodzicielski może być realizowany jednorazowo albo w częściach nie później niż do zakończenia roku kalendarzowego, w którym dziecko kończy 6. rok życia (art. 1821c § 1 K.p.). Maksymalna liczba części tego urlopu to cztery, a każda z nich powinna liczyć minimum 8 tygodni, z tym że:

  • pierwsza część w przypadku urodzenia jednego dziecka przy jednym porodzie nie może być krótsza niż 6 tygodni,
     
  • ostatnia część może być krótsza, jeśli do wykorzystania pozostało mniej niż 8 tygodni.

Przyjmuje się, że minimalna długość danej części urlopu rodzicielskiego dotyczy każdego z rodziców osobno, również gdy korzystają z niego jednocześnie (por. Kodeks pracy. Komentarz, pod red. prof. dr hab. Arkadiusz Sobczyk, C.H. Beck 2018, kom. do art. 1821c). Nie jest więc dopuszczalne wnioskowanie o krótszą część urlopu niż 8 tygodni - dotyczy to również rezygnacji z urlopu rodzicielskiego przez jednego z rodziców przed upływem 8 tygodni (por. www.rodzicielski.gov.pl, zakładka "Tata"). Tę wykładnię należy analogicznie zastosować do pierwszej sześciotygodniowej części urlopu rodzicielskiego, wykluczając jej dzielenie między oboje rodziców. Wynika to z ochrony interesów pracodawcy - zbyt liczne wnioski pracownika dezorganizowałyby pracę.

Ważne: Początek urlopu rodzicielskiego (całego lub jego pierwszej części) musi przypadać bezpośrednio po urlopie macierzyńskim, a kolejnych części - bezpośrednio po zakończeniu poprzednich, z wyjątkiem 16 tygodni udzielanych na podstawie art. 1821c § 3 K.p.

Są dwa tryby wnioskowania o urlop rodzicielski. W pierwszym wniosek składa pracownica w ciągu maksymalnie 21 dni po porodzie, jeśli chce z niego skorzystać w całości bezpośrednio po urlopie macierzyńskim. Może się następnie podzielić tym urlopem z ojcem dziecka (art. 1791 § 1-2 K.p.). Konsekwencją decyzji o dzieleniu się urlopem jest konieczność złożenia wniosków do pracodawcy odpowiednio:

  • przez pracownicę o rezygnacji z niego w całości albo w części i powrotu do pracy - w terminie nie krótszym niż 21 dni przed przystąpieniem do pracy,
     
  • przez pracownika o udzielenie urlopu w całości albo w części - na co najmniej 21 dni przed rozpoczęciem korzystania z urlopu.

W drugim trybie pracownik, a więc również ojciec dziecka, powinien wystąpić z wnioskiem o udzielenie urlopu rodzicielskiego na minimum 21 dni przed jego rozpoczęciem (art. 1821d § 1 zd. 1 K.p.). Do wniosku należy dołączyć oświadczenie drugiego rodzica o braku zamiaru korzystania z urlopu rodzicielskiego przez okres wskazany we wniosku, skrócony odpis aktu urodzenia dziecka (dzieci) lub zagraniczny akt urodzenia dziecka (dzieci) albo kopie tych dokumentów. Tak wynika z § 18-19 rozporządzenia Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 8 grudnia 2015 r. w sprawie wniosków dotyczących uprawnień pracowników związanych z rodzicielstwem... (Dz. U. poz. 2243).

Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki SpołecznejResort pracy w piśmie z 24 lutego 2016 r., zawierającym odpowiedź na pytanie naszego Wydawnictwa uznał, że: "(...) w przypadku złożenia przez pracownicę jednego wniosku o urlop rodzicielski w pełnym wymiarze, może ona zrezygnować z niego w całości lub w części. Pracownik-ojciec wychowujący dziecko może wnioskować o ten urlop w całości lub pozostałej części.

W przypadku, gdy pracownik - ojciec nie złoży takiego wniosku lub złoży go, a następnie zrezygnuje z części takiego urlopu i wcześniej powróci do pracy, niewykorzystany urlop rodzicielski lub jego pozostała część przepada. Wnioski takie pracodawca ma obowiązek uwzględnić. (...)". Przeciwny pogląd wyraził Sąd Rejonowy we Wrocławiu w wyroku z 26 lipca 2018 r. (sygn. akt X U 104/18), w którym zajmował się sprawą pracownicy wnioskującej po przerwie o pozostałą część urlopu. Sąd ten uznał, że: "(...) Co prawda, w istocie z przepisów art. 1791 K.p. oraz art. 1821d wynikają dwa odrębne tryby udzielania urlopu rodzicielskiego (odpowiednio w całości i w częściach), to jednak nawet w przypadku trybu określonego w art. 1791 K.p. przepisy prawa pracy nie przewidują sankcji w postaci utraty prawa do pozostałej części urlopu rodzicielskiego w przypadku jego przerwania na wniosek pracownika. (...)".

W świetle powyższego należy uznać, że w okolicznościach opisanych w pytaniu możliwe są dwa rozwiązania. W pierwszym pracownica - matka dziecka składa wniosek o urlop rodzicielski na podstawie art. 1791 K.p. o całość urlopu, a następnie - po wykorzystaniu 6 tygodni - rezygnuje z pozostałej części na rzecz pracownika - ojca dziecka. Gdyby ona nie chciała lub nie mogła tego uczynić, wówczas pracownik - ojciec dziecka wnioskuje o urlop rodzicielski w częściach na mocy art. 1821d K.p. Przyjmując korzystną dla niego, wskazaną wyżej interpretację sądową, nawet jeśli przerwie pierwszą sześciotygodniową część tego urlopu na swój wniosek i wróci do pracy, to może zawnioskować o kolejną. Zastrzegamy jednak, że ostateczna ocena dopuszczalności takiego postępowania należy do sądu.

Więcej na ten temat w zasobach płatnych:

Czas pracy i urlopy - czytaj także:

 
Sklep internetowy - sklep.gofin.pl
 
Wydawnictwo Podatkowe GOFIN sp. z o.o., ul. Owocowa 8, 66-400 Gorzów Wlkp., tel. 95 720 85 40, faks 95 720 85 60
Wydawnictwo Podatkowe GOFIN
Szanowny Użytkowniku !
Prosimy o zapoznanie się z poniższymi informacjami oraz wyrażenie dobrowolnej zgody poprzez kliknięcie przycisku "Zgadzam się".
Pamiętaj, że zawsze możesz wycofać zgodę.

Serwis internetowy, z którego Pani/Pan korzysta używa plików cookies w celu:

  • zapewnienia prawidłowego działania serwisów (utrzymania sesji),

  • analizy statystyk ruchu i reklam w serwisach,

  • zbierania i przetwarzania danych osobowych w celu wyświetlenia personalizowanych reklam.

Pliki cookies

Są to pliki instalowane w urządzeniach końcowych osób korzystających z serwisu, w celu administrowania serwisem, dostosowania treści serwisu do preferencji użytkownika, utrzymania sesji użytkownika oraz dla celów statystycznych i targetowania behawioralnego reklamy (dostosowania treści reklamy do indywidualnych potrzeb użytkownika). Informujemy, że istnieje możliwość określenia przez użytkownika serwisu warunków przechowywania lub uzyskiwania dostępu do informacji zawartych w plikach cookies za pomocą ustawień przeglądarki lub konfiguracji usługi. Szczegółowe informacje na ten temat dostępne są u producenta przeglądarki, u dostawcy usługi dostępu do internetu oraz w Polityce prywatności i plików cookies.

Administratorzy

Administratorem Pana/Pani danych osobowych w związku z korzystaniem z serwisu internetowego i jego usług jest Wydawnictwo Podatkowe GOFIN sp. z o.o.

Administratorem danych osobowych w plikach cookies w związku z wyświetleniem analizy statystyk i wyświetlaniem spersonalizowanych reklam jest partner Wydawnictwa Podatkowego GOFIN sp. z o.o., Stroer Digital Operations sp. z o.o. (SDO). Odbiorcą informacji z plików cookies są Netsprint S.A., Google LLC oraz spółki zlecające SDO realizację kampanii reklamowej, a także podmioty badające i zliczające tę kampanię. Dane te mogą ponadto zostać udostępnione na rzecz partnerów handlowych SDO.

Jakie ma Pani/Pan prawa w stosunku do swoich danych osobowych?

Wobec swoich danych mają Pan/Pani prawo do żądania dostępu do swoich danych, ich sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania, prawo do wniesienia sprzeciwu wobec przetwarzania danych, prawo do cofnięcia zgody.

Podstawy prawne przetwarzania Pani/Pana danych osobowych

  • Niezbędność przetwarzania danych w związku z wykonaniem umowy

    Umowa w naszym przypadku oznacza akceptację regulaminu naszych usług. Jeśli zatem akceptuje Pani/Pan umowę na realizację danej usługi, to możemy przetwarzać Pani/Pana dane w zakresie niezbędnym do realizacji tej umowy.

  • Niezbędność przetwarzania danych w związku z prawnie uzasadnionym interesem administratora

    Dotyczy sytuacji, gdy przetwarzanie danych jest uzasadnione z uwagi na usprawiedliwione potrzeby administratora, tj. dokonanie pomiarów statystycznych, ulepszania naszych usług, jak również prowadzenie marketingu i promocji własnych usług administratora w serwisie internetowym.

  • Dobrowolna zgoda

    Aby móc wyświetlać spersonalizowane reklamy dopasowane do Pani/Pana zainteresowań, partner Wydawnictwa Podatkowego GOFIN sp. z o.o., Stroer Digital Operations sp. z o.o. musi mieć możliwość przetwarzania Pani/Pana danych. Udzielenie takiej zgody jest całkowicie dobrowolne (nie ma obowiązku jej udzielenia).

Zgoda

W związku z powyższymi wyjaśnieniami prosimy o wyrażenie dobrowolnej zgody na przetwarzanie Pani/Pana danych osobowych w związku z możliwością wyświetlenia reklam dopasowanych do Pani/Pana zainteresowań poprzez kliknięcie w przycisk „Zgadzam się” lub „Nie teraz” w przypadku braku zgody.