Facebook

Jak szukać?»

Uwaga: Do 20 maja 2024 r. roczne rozliczenie składki na ubezpieczenie zdrowotne przez przedsiębiorców
Aktualnie jesteś: Gofin.pl (strona główna)  »  Prawo pracy  »  Umowy i płace  »   Umowy na okres próbny na nowych zasadach
POLECAMY
A A A  drukuj artykuł

Umowy na okres próbny na nowych zasadach

Gazeta Podatkowa nr 32 (2011) z dnia 20.04.2023
Agata Barczewska

Kodeks pracy określa rodzaje umów o pracę, wyodrębniając w tym zakresie umowę na okres próbny, na czas określony i na czas nieokreślony. Pierwszą z wymienionych umów nawiązuje się w celu sprawdzenia kwalifikacji pracownika i możliwości jego zatrudnienia przy wykonywaniu określonego rodzaju pracy. Ostatnia nowelizacja Kodeksu pracy w istotny sposób zmodyfikuje reguły zawierania tego rodzaju umów.

Aktualne zasady zawierania umów na próbę

Zgodnie z obecnym stanem prawnym umowa o pracę na okres próbny może być zawarta maksymalnie na 3 miesiące, a jej ponowienie jest dopuszczalne wyłącznie w sytuacjach określonych w art. 25 § 3 K.p., tj.:

  • jeśli pracownik ma być zatrudniony w celu wykonywania innego rodzaju pracy,
  • po upływie co najmniej 3 lat od dnia rozwiązania lub wygaśnięcia poprzedniej umowy o pracę, jeżeli pracownik ma być zatrudniony w celu wykonywania tego samego rodzaju pracy (w tym przypadku dopuszczalne jest jednokrotne ponowienie umowy na okres próbny).

Biorąc pod uwagę powołaną regulację, pracodawca może bez żadnych ograniczeń czasowych ponownie nawiązać umowę na okres próbny z tym samym pracownikiem, jeżeli praca, której ma dotyczyć umowa, jest innego rodzaju niż przy poprzedniej umowie. Jeśli natomiast ma dotyczyć tej samej pracy, wówczas wymagany jest upływ 3 lat od ustania poprzedniej umowy o pracę. Aktualne przepisy nie przewidują żadnego wyjątku od maksymalnego, 3-miesięcznego okresu trwania umowy na okres próbny. Nie może ona przekroczyć 3 miesięcy, nawet jeżeli w trakcie umowy wystąpią dłuższe nieobecności pracownika. Ten stan rzeczy ulegnie jednak zmianie za sprawą ustawy o zmianie ustawy - Kodeks pracy oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2023 r. poz. 641), dalej ustawy zmieniającej. Wejdzie ona w życie po upływie 21 dni od daty jej publikacji, tj. 26 kwietnia 2023 r.

Okres próbny z przedłużeniem

Ustawa zmieniająca wprowadza duże zmiany w zasadach zawierania umów o pracę na okres próbny. Nawiązując zatrudnienie na podstawie takiej umowy, strony będą musiały - na etapie jej podpisywania - podjąć decyzję co do tego, jakiego rodzaju umową o pracę zamierzają się związać po zakończeniu okresu próbnego i na jaki czas (w przypadku wyboru umowy terminowej) zostanie ona zawarta. Poczynienie takich ustaleń będzie konieczne dla prawidłowego sformułowania umowy na okres próbny na nowych zasadach. Zgodnie bowiem z nowym art. 25 § 22 K.p. wchodzącym w życie 26 kwietnia br. umowę o pracę na okres próbny zawiera się na okres nieprzekraczający:

  • 1 miesiąca - w przypadku zamiaru zawarcia umowy o pracę na czas określony krótszy niż 6 miesięcy,
  • 2 miesięcy - w przypadku zamiaru zawarcia umowy o pracę na czas określony wynoszący co najmniej 6 miesięcy i krótszy niż 12 miesięcy.

Z przywołanej regulacji wynika, że w przypadku gdy strony planują zawrzeć po umowie na okres próbny umowę na czas określony wynoszący co najmniej 12 miesięcy lub umowę na czas nieokreślony, długość okresu próby powinna wynosić 3 miesiące (przykład 1).

W przypadku krótszych okresów próbnych (1. lub 2-miesięcznych) ustawa zmieniająca wprowadza możliwość przedłużenia tych okresów - nie więcej niż o miesiąc - jeżeli jest to uzasadnione rodzajem pracy. Niezależnie od tej możliwości każda umowa na okres próbny, bez względu na jej długość, będzie mogła być przedłużona o okresy usprawiedliwionej nieobecności pracownika przypadające w trakcie tej umowy (przykład 2). W tym ostatnim przypadku może pojawić się wątpliwość, czy przedłużenie 3-miesięcznej umowy na okres próbny o czas nieobecności pracownika nie naruszy przepisu o maksymalnej długości takiej umowy. Z brzmienia art. 25 § 2 K.p. po zmianach wynika jednak, że umowę o pracę na okres próbny zawiera się na okres nieprzekraczający 3 miesięcy, z zastrzeżeniem przepisów przewidujących możliwość jej przedłużenia. W mojej ocenie przedłużenie 3-miesięcznej umowy na okres próbny np. o 2 tygodnie nieobecności pracownika z powodu choroby nie będzie więc oznaczało naruszenia regulacji o maksymalnie 3-miesięcznym okresie próbnym.

Dodatkowe zapisy

Skorzystanie z możliwości wydłużenia umowy na okres próbny o okres usprawiedliwionej nieobecności pracownika będzie wymagało wprowadzenia do umowy zapisu o takim przedłużeniu. Moim zdaniem strony (chodzi tu głównie o pracodawcę) będą mogły określić, jakie konkretnie nieobecności spowodują przedłużenie umowy (np. z powodu choroby czy urlopu wypoczynkowego) lub ogólnie wskazać, że chodzi tu o każdą usprawiedliwioną nieobecność pracownika.

Rozszerzenie umowy na okres próbny o ww. zapisy nie będzie konieczne, jeżeli strony nie planują przedłużać umowy o czas absencji pracownika. Podobnie fakultatywny jest zapis przewidujący przedłużenie 1- lub 2-miesięcznej umowy na próbę o dodatkowy miesiąc, jeżeli uzasadnia to rodzaj pracy. Obowiązkowe natomiast będzie wprowadzenie do treści umowy na okres próbny zawartej maksymalnie na 1 lub 2 miesiące zapisu określającego, na jaki czas strony chcą zawrzeć umowę na czas określony (jeżeli planują związać się taką umową po zakończeniu zatrudnienia na próbę).

Przykład 1

Pracodawca planuje zatrudnić pracownika na czas określony wynoszący 10 miesięcy. Przedtem jednak chciałby zatrudnić pracownika na okres próbny. Zgodnie ze znowelizowanymi przepisami umowa ta będzie mogła zostać zawarta maksymalnie na 2 miesiące, z ewentualnym przedłużeniem jej o miesiąc, jeżeli będzie to uzasadnione rodzajem pracy.


Przykład 2

Zakładam, że pracodawca zatrudni pracownika na 3-miesięczny okres próbny na podstawie nowych przepisów. Umowa ta będzie mogła zostać przedłużona o czas usprawiedliwionej nieobecności pracownika, jeżeli taka możliwość zostanie zastrzeżona w treści umowy, natomiast nie będzie możliwości jej przedłużenia ze względu na rodzaj umowy (dotyczy to krótszych umów na okres próbny).

Podstawa prawna

Ustawa z dnia 26.06.1974 r. - Kodeks pracy (Dz. U. z 2022 r. poz. 1510 ze zm.)

Umowy i płace - czytaj także:

 
Przydatne linki
 
Sklep internetowy - sklep.gofin.pl
 
Wydawnictwo Podatkowe GOFIN sp. z o.o., ul. Owocowa 8, 66-400 Gorzów Wlkp., tel. 95 720 85 40, faks 95 720 85 60
Wydawnictwo Podatkowe GOFIN
Szanowny Użytkowniku !
Prosimy o zapoznanie się z poniższymi informacjami oraz wyrażenie dobrowolnej zgody poprzez kliknięcie przycisku "Zgadzam się".
Pamiętaj, że zawsze możesz wycofać zgodę.

Serwis internetowy, z którego Pani/Pan korzysta używa plików cookies w celu:

  • niezbędnego zapewnienia prawidłowego działania Serwisów (utrzymania sesji),
  • realizacji funkcjonalności ułatwiających obsługę Serwisu,
  • dopasowania reklam w serwisach społecznościowych,
  • analizy statystyk ruchu i reklam w Serwisach,
  • zbierania i przetwarzania danych w celu wyświetlenia reklam produktów własnych i klientów reklamowych oraz do śledzenia użytkowników, kliknięć i konwersji wyświetlanych reklam.
Pliki cookies

Są to pliki instalowane w urządzeniach końcowych osób korzystających z Serwisu, w celu administrowania Serwisem, dostosowania treści Serwisu do preferencji użytkownika, utrzymania sesji użytkownika oraz dla celów statystycznych i targetowania reklamy (dostosowania treści reklamy do indywidualnych potrzeb użytkownika). Informujemy, że istnieje możliwość określenia przez użytkownika Serwisu warunków przechowywania lub uzyskiwania dostępu do informacji zawartych w plikach cookies za pomocą ustawień przeglądarki lub konfiguracji usługi. Szczegółowe informacje na ten temat dostępne są u producenta przeglądarki, u dostawcy usługi dostępu do internetu oraz w Polityce prywatności i plików cookies.

Administratorzy

Administratorem Pana/Pani danych osobowych w związku z korzystaniem z Serwisu internetowego i jego usług jest Wydawnictwo Podatkowe GOFIN sp. z o.o. Administratorem danych osobowych w plikach cookies w związku z wyświetleniem analizy statystyk i wyświetlaniem spersonalizowanych reklam są partnerzy Wydawnictwa Podatkowego GOFIN sp. z o.o., Google Inc, Facebook Inc.

Jakie ma Pani/Pan prawa w stosunku do swoich danych osobowych?

Wobec swoich danych mają Pan/Pani prawo do żądania dostępu do swoich danych, ich sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania, prawo do wniesienia sprzeciwu wobec przetwarzania danych, prawo do cofnięcia zgody.

Podstawy prawne przetwarzania Pani/Pana danych osobowych
  • Niezbędność przetwarzania danych w związku z wykonaniem umowy.

    Umowa w naszym przypadku oznacza akceptację regulaminu naszych usług. Jeśli zatem akceptuje Pani/Pan umowę na realizację danej usługi, to możemy przetwarzać Pani/Pana dane w zakresie niezbędnym do realizacji tej umowy.

  • Niezbędność przetwarzania danych w związku z prawnie uzasadnionym interesem administratora.

    Dotyczy sytuacji, gdy przetwarzanie danych jest uzasadnione z uwagi na usprawiedliwione potrzeby administratora, tj. dokonanie pomiarów statystycznych, ulepszania naszych usług, jak również prowadzenie marketingu i promocji własnych usług administratora.

  • Dobrowolna zgoda.

    Aby móc realizować cele:
    - zapamiętania Pani/Pana decyzji w Serwisach w zakresie korzystania z dostępnych opcjonalnie funkcjonalności,
    - analiz statystyk ruchu i reklam w Serwisach,
    - dopasowania reklam w serwisach społecznościowych,
    - wyświetlania spersonalizowanych reklam produktów własnych i klientów reklamowych oraz do śledzenia użytkowników, kliknięć i konwersji wyświetlanych reklam w związku z odwiedzaniem niniejszego Serwisu internetowego partnerzy Wydawnictwa Podatkowego Gofin sp. z o.o. muszą mieć możliwość przetwarzania Pani/Pana danych.

Potrzebna jest Nam Pani/Pana dobrowolna zgoda na zapisy w plikach cookies w celach realizacji powyższych celów.
W związku z powyższymi wyjaśnieniami prosimy o wyrażenie dobrowolnej zgody na zapisywanie informacji w plikach cookies przez kliknięcie przycisku „Zgadzam się” lub „Nie teraz” w przypadku braku zgody. Istnieje możliwość skorzystania z „ustawień zaawansowanych” plików cookies w celu określenia indywidualnych zgód na zapis wybranych plików cookies realizujących wybrane cele.