Facebook

Jak szukać?»

Aktualnie jesteś: Gofin.pl (strona główna)  »  Podatki  »  VAT i akcyza  »   Faktura bez NIP nabywcy - prawo do odliczenia ...
POLECAMY
A A A  drukuj artykuł

Faktura bez NIP nabywcy - prawo do odliczenia VAT

Biuletyn Informacyjny dla Służb Ekonomiczno - Finansowych nr 16 (1131) z dnia 1.06.2022

Spółka z o.o. (czynny podatnik VAT) zakupiła usługę na potrzeby prowadzonej działalności gospodarczej. Kontrahent wystawił fakturę na dane firmy, ale bez jej NIP. Czy spółka ma prawo odliczyć VAT z takiej faktury? Czy wydatek udokumentowany taką fakturą może być uznany za koszt podatkowy?

Podatnik ma prawo do odliczenia VAT (na zasadach wskazanych w ustawie o VAT), nawet jeżeli faktura dokumentująca transakcję nie zawiera jego NIP. Warto jednak błąd ten skorygować. Wydatek udokumentowany taką fakturą stanowi koszt podatkowy na zasadach ogólnych.

Zasady wystawiania faktur

Podatnik jest obowiązany wystawić fakturę dokumentującą sprzedaż, a także dostawę towarów i świadczenie usług dokonywanych przez niego na rzecz innego podatnika podatku, podatku od wartości dodanej lub podatku o podobnym charakterze lub na rzecz osoby prawnej niebędącej podatnikiem. Zasady wystawiania faktur regulują przepisy art. 106a-106q ustawy o VAT.

Prawidłowo wystawiona faktura powinna zawierać m.in. imiona i nazwiska lub nazwy podatnika i nabywcy towarów lub usług oraz ich adresy, NIP podatnika i NIP nabywcy, pod którym otrzymał on towary lub usługi, nazwę (rodzaj) towaru lub usługi.

Prawo do odliczenia VAT

Co do zasady podatnicy mają prawo do odliczania VAT tylko od wydatków związanych z czynnościami opodatkowanymi VAT. Prawo to przysługuje jednak pod warunkiem niezaistnienia przesłanek negatywnych, które pozbawiają podatnika prawa do odliczenia VAT (np. gdy transakcja udokumentowana fakturą nie podlega opodatkowaniu). Powyższe wynika z art. 86 ust. 1art. 88 ustawy o VAT. Trzeba też pamiętać o ustawowych ograniczeniach w odliczaniu VAT od wydatków na pojazdy samochodowe (patrz: art. 86a ustawy o VAT).

Prawo do odliczenia VAT powstaje zaś - co do zasady - w rozliczeniu za okres, w którym w odniesieniu do nabytych lub importowanych przez podatnika towarów i usług powstał obowiązek podatkowy. Przy czym odliczenia można dokonać nie wcześniej niż w rozliczeniu za okres, w którym podatnik otrzyma fakturę lub dokument celny (art. 86 ust. 10 i 10b ustawy o VAT). Warunkiem odliczenia VAT jest zatem powstanie po stronie sprzedawcy obowiązku podatkowego od danej czynności oraz posiadanie przez nabywcę faktury dokumentującej zakup.

Faktury/noty korygujące

Błędnie wystawiona faktura powinna być skorygowana. Dokumentami korygującymi stosowanymi przez podmioty prowadzące działalność gospodarczą są faktury korygujące (wystawiane przez sprzedawców) oraz noty korygujące (do których wystawiania uprawnieni są nabywcy).

W przypadku gdy po wystawieniu faktury m.in. stwierdzono pomyłkę w jakiejkolwiek pozycji faktury, podatnik wystawia fakturę korygującą (patrz: art. 106j ust. 1 pkt 5 ustawy o VAT). Z kolei nabywca towaru/usługi ma prawo wystawić notę korygującą, jeżeli otrzymał fakturę zawierającą pomyłki. Nie może on jednak korygować danych wskazanych w art. 106e ust. 1 pkt 8-15 (m.in. ilości dostarczonych towarów lub zakresu wykonanych usług, ceny towaru, stawki i kwoty podatku). Tak stanowi art. 106k ust. 1 ww. ustawy. Wśród danych wykluczających możliwość wystawienia noty korygującej ustawodawca nie wskazał jednak danych nabywcy, np. jego NIP (tym samym jest to możliwe). Nota korygująca wymaga jednak akceptacji wystawcy faktury.

Należy także podkreślić, iż nie ma możliwości skorygowania faktury z uwagi na brak NIP nabywcy, gdy faktura zostanie wystawiona do paragonu bez NIP nabywcy (w przypadku sprzedaży zaewidencjonowanej w kasie rejestrującej). Taka sprzedaż uznawana jest za dokonaną na cele prywatne, a odliczenie wynikającego z niej VAT może skutkować nałożeniem sankcji przez organ podatkowy (patrz: art. 109a ustawy o VAT).

Podsumowanie

Z pytania nie wynika, jaka była przyczyna, dla której sprzedawca wystawił fakturę bez NIP nabywcy (spółki z o.o. - czynnego podatnika VAT). Niemniej jednak należy uznać, że nabywca ma prawo do odliczenia VAT - na zasadach wskazanych w ustawie o VAT - nawet jeżeli faktura nie zawiera jego NIP (zakładamy, że nie jest to faktura do paragonu na którym nie podano NIP nabywcy).

Stanowisko takie znajduje potwierdzenie w interpretacji indywidualnej Dyrektora KIS z 18 sierpnia 2021 r., nr 0112-KDIL1-2.4012.287.2021.2.DS. Organ podatkowy podkreślił, że o prawidłowości faktur wystawianych i otrzymywanych przez podatników powinny decydować przede wszystkim ustalenia, czy dokumenty te potwierdzają rzeczywiste transakcje handlowe. Zatem nie ma podstaw do kwestionowania faktur, w tym prawa do odliczenia VAT, wyłącznie z powodu braków mających charakter tzw. wadliwości mniejszej wagi. Organ wyjaśnił, że są to tego rodzaju wadliwości, które co prawda powodują, że faktura nie odpowiada wymogom określonym w przepisach, jednakże same w sobie nie wpływają na przedmiot i podstawę opodatkowania. W interpretacji czytamy:

"(...) chociaż faktura powinna zawierać dane dotyczące nabywcy wymienione w art. 106e ustawy (o VAT - przyp. red.), to jednak niewskazanie niektórych z tych informacji nie wyklucza możliwość jego identyfikacji na podstawie pozostałych danych zawartych na fakturze.

Brak NIP-u przy jednoczesnym prawidłowym wskazaniu pozostałych danych podmiotu będącego nabywcą jest wadą techniczną, niewyłączającą możliwości zweryfikowania dokonania zdarzenia gospodarczego i prawidłowego określenia nabywcy towaru, a jednocześnie pozostającą bez znaczenia dla wysokości zobowiązania podatkowego.

(...) art. 88 ustawy (o VAT - przyp. red.) enumeratywnie określa listę przypadków, w których podatnik został pozbawiony prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o podatek naliczony, jednakże nie wymienia (...) braku nr NIP nabywcy (...) jako przesłanki negatywnej powodującej utratę prawa do odliczenia podatku naliczonego (w sytuacji, gdy faktura odzwierciedla prawdziwe zdarzenie gospodarcze). (...)"

Ostatecznie organ podatkowy uznał, że podatnik może odliczyć VAT, pomimo iż na fakturze nie wskazano jego NIP, jeżeli faktura odzwierciedla prawdziwe zdarzenie gospodarcze. Błąd ten powinien być jednak skorygowany, aby faktura odzwierciedlała faktycznie dokonaną transakcję pomiędzy podmiotami gospodarczymi, prawidłowo oznaczonymi zgodnie z przepisami ustawy o VAT.

Koszty uzyskania przychodów

W ustawie o PDOP nie określono, w jaki sposób podatnicy powinni dokumentować zakup towarów czy usług, na potrzeby ujęcia ich wartości w kosztach podatkowych. Przyjmuje się, że jeżeli dany dokument spełnia wymogi do uznania go za dowód księgowy dla celów bilansowych, to może on być uznany także za dokument stanowiący podstawę ujęcia kosztu w rachunku podatkowym. Dodajmy też, że zgodnie z art. 180 § 1 Ordynacji podatkowej, jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem.

art. 21 ustawy o rachunkowości określono, jakie niezbędne elementy musi posiadać dowód księgowy, aby mógł stanowić podstawę zapisu w księgach rachunkowych. Z przepisu tego nie wynika, aby na ww. dowodzie niezbędny był NIP nabywcy.

A zatem, pomimo braku NIP nabywcy na fakturze, wydatek udokumentowany taką fakturą może być kosztem uzyskania przychodów na zasadach ogólnych.

VAT i akcyza - czytaj także:

 
Sklep internetowy - sklep.gofin.pl
 
Wydawnictwo Podatkowe GOFIN sp. z o.o., ul. Owocowa 8, 66-400 Gorzów Wlkp., tel. 95 720 85 40, faks 95 720 85 60
Wydawnictwo Podatkowe GOFIN
Szanowny Użytkowniku !
Prosimy o zapoznanie się z poniższymi informacjami oraz wyrażenie dobrowolnej zgody poprzez kliknięcie przycisku "Zgadzam się".
Pamiętaj, że zawsze możesz wycofać zgodę.

Serwis internetowy, z którego Pani/Pan korzysta używa plików cookies w celu:

  • niezbędnego zapewnienia prawidłowego działania Serwisów (utrzymania sesji),
  • realizacji funkcjonalności ułatwiających obsługę Serwisu,
  • analizy statystyk ruchu i reklam w Serwisach,
  • zbierania i przetwarzania danych osobowych w celu wyświetlenia reklam produktów własnych i klientów reklamowych.

Pliki cookies

Są to pliki instalowane w urządzeniach końcowych osób korzystających z Serwisu, w celu administrowania Serwisem, dostosowania treści Serwisu do preferencji użytkownika, utrzymania sesji użytkownika oraz dla celów statystycznych i targetowania reklamy (dostosowania treści reklamy do indywidualnych potrzeb użytkownika). Informujemy, że istnieje możliwość określenia przez użytkownika Serwisu warunków przechowywania lub uzyskiwania dostępu do informacji zawartych w plikach cookies za pomocą ustawień przeglądarki lub konfiguracji usługi. Szczegółowe informacje na ten temat dostępne są u producenta przeglądarki, u dostawcy usługi dostępu do internetu oraz w Polityce prywatności i plików cookies.

Administratorzy

Administratorem Pana/Pani danych osobowych w związku z korzystaniem z Serwisu internetowego i jego usług jest Wydawnictwo Podatkowe GOFIN sp. z o.o. Administratorem danych osobowych w plikach cookies w związku z wyświetleniem analizy statystyk i wyświetlaniem spersonalizowanych reklam są partnerzy Wydawnictwa Podatkowego GOFIN sp. z o.o., Google Inc, Facebook Inc.

Jakie ma Pani/Pan prawa w stosunku do swoich danych osobowych?

Wobec swoich danych mają Pan/Pani prawo do żądania dostępu do swoich danych, ich sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania, prawo do wniesienia sprzeciwu wobec przetwarzania danych, prawo do cofnięcia zgody.

Podstawy prawne przetwarzania Pani/Pana danych osobowych

  • Niezbędność przetwarzania danych w związku z wykonaniem umowy.

    Umowa w naszym przypadku oznacza akceptację regulaminu naszych usług. Jeśli zatem akceptuje Pani/Pan umowę na realizację danej usługi, to możemy przetwarzać Pani/Pana dane w zakresie niezbędnym do realizacji tej umowy.

  • Niezbędność przetwarzania danych w związku z prawnie uzasadnionym interesem administratora.

    Dotyczy sytuacji, gdy przetwarzanie danych jest uzasadnione z uwagi na usprawiedliwione potrzeby administratora, tj. dokonanie pomiarów statystycznych, ulepszania naszych usług, jak również prowadzenie marketingu i promocji własnych usług administratora.

  • Dobrowolna zgoda.

    Aby móc realizować cele:
    - zapamiętania Pani/Pana decyzji w Serwisach w zakresie korzystania z dostępnych opcjonalnie funkcjonalności,
    - analiz statystyk ruchu i reklam w Serwisach,
    - wyświetlania spersonalizowanych reklam produktów własnych i klientów reklamowych w związku z odwiedzaniem niniejszego Serwisu internetowego partnerzy Wydawnictwa Podatkowego Gofin sp. z o.o. muszą mieć możliwość przetwarzania Pani/Pana danych.

Potrzebna jest Nam Pani/Pana dobrowolna zgoda na zapisy w plikach cookies w celach realizacji powyższych celów.

W związku z powyższymi wyjaśnieniami prosimy o wyrażenie dobrowolnej zgody na zapisywanie informacji w plikach cookies przez kliknięcie przycisku „Zgadzam się” lub „Nie teraz” w przypadku braku zgody. Istnieje możliwość skorzystania z „ustawień zaawansowanych” plików cookies w celu określenia indywidualnych zgód na zapis wybranych plików cookies realizujących wybrane cele.