Facebook

Jak szukać?»

Aktualnie jesteś: Gofin.pl (strona główna)  »  Rachunkowość  »  Księgi rachunkowe  »   Wybrane przypadki korekt sprawozdania finansowego za 2020 r.
POLECAMY
A A A  poleć artykuł   drukuj artykuł

Wybrane przypadki korekt sprawozdania finansowego za 2020 r.

Gazeta Podatkowa nr 63 (1834) z dnia 9.08.2021
Dorota Przybyszewska

Sprawozdanie finansowe na dzień 31 grudnia 2020 r. należało sporządzić do 30 czerwca 2021 r. Po jego sporządzeniu mogło się jednak okazać, że nie wszystko zostało w nim ujęte jak należy lub mogły dopiero wpłynąć dokumenty wskazujące na inny stan bilansowy niż przedstawiony w tym sprawozdaniu. W związku z takimi zdarzeniami księgowi mają dylemat - korygować sprawozdanie za 2020 r. czy ujmować skutki tych zdarzeń bieżąco?

Kiedy korygować sprawozdanie za 2020 r.?

Przede wszystkim korekta sprawozdania finansowego za 2020 r. jest możliwa, o ile nie zostało ono już zatwierdzone. Co prawda ostateczny termin na zatwierdzenie sprawozdania finansowego sporządzonego na dzień 31 grudnia 2020 r. upływa zasadniczo 30 września 2021 r. (określone terminy dotyczące tego sprawozdania zostały wydłużone na mocy rozporządzenia wydanego w tej sprawie), ale może się zdarzyć, że sprawozdanie to zostanie zatwierdzone wcześniej. Jeśli więc po zatwierdzeniu sprawozdania finansowego wykryto w nim błąd lub otrzymano dowody wskazujące na inny stan bilansowy - nie koryguje się tego sprawozdania. Zatwierdzone sprawozdanie finansowe nie może już podlegać żadnym zmianom.

Jeżeli jednak sprawozdanie finansowe za 2020 r. nie zostało jeszcze zatwierdzone, to czy każdy wykryty błąd lub otrzymany po dacie jego sporządzenia dowód, który wpływa na stan bilansowy przedstawiony w tym sprawozdaniu, musi spowodować korektę tego sprawozdania? Otóż zależy to od tego, jakiego rodzaju jest to zdarzenie. Jak stanowi art. 54 ust. 1 ustawy o rachunkowości, gdy po sporządzeniu rocznego sprawozdania finansowego, a przed jego zatwierdzeniem, jednostka otrzymała informacje o zdarzeniach, które mają istotny wpływ na to sprawozdanie finansowe, lub powodujących, że założenie kontynuowania działalności przez jednostkę nie jest uzasadnione, powinna ona odpowiednio zmienić to sprawozdanie, dokonując jednocześnie odpowiednich zapisów w księgach rachunkowych roku obrotowego, którego sprawozdanie finansowe dotyczy, oraz powiadomić biegłego rewidenta, który sprawozdanie to bada lub zbadał. Jeżeli zdarzenia, które nastąpiły po dniu bilansowym, nie powodują zmiany stanu istniejącego na dzień bilansowy, to odpowiednie wyjaśnienia zamieszcza się w informacji dodatkowej.

Zatem istotne błędy i ujawnione zdarzenia dotyczące sprawozdania finansowego za 2020 r. powinny spowodować korektę tego sprawozdania. Warto zaznaczyć, że dotyczy to również istotnych zdarzeń przedstawionych w informacji dodatkowej. W przypadku istotnych korekt dotyczących sprawozdania finansowego za 2020 r. trzeba sprawozdanie to sporządzić na nowo (choćby zmianie ulegał tylko jeden element tego sprawozdania), co oznacza także jego ponowne podpisanie przez osobę, której powierzono prowadzenie ksiąg rachunkowych, oraz kierownictwo jednostki (por. art. 52 ust. 2 ustawy o rachunkowości). O dacie sporządzenia nowego - po korekcie - sprawozdania finansowego pisaliśmy m.in. w GP nr 49 z br. na str. 13.

Jeśli jednak błędy i ujawnione zdarzenia dotyczące sprawozdania finansowego za 2020 r. nie są istotne, ich skutki ujmuje się w księgach rachunkowych bieżącego roku. Ujmuje się je na ogólnych zasadach; przy czym z praktyki księgowej wynika, że gdy dotyczą kosztów lub przychodów podstawowej działalności operacyjnej, można je księgować w pozostałe koszty lub przychody operacyjne, żeby nie zniekształcać wyniku podstawowej działalności operacyjnej bieżącego okresu. Takie rozwiązanie powinno wynikać z zasad (polityki) rachunkowości jednostki.

Oczywiście pozostaje problem z określeniem, jakie zdarzenie uznać za istotnie wpływające na sprawozdanie finansowe za 2020 r. Kwestię istotności porusza art. 4 ust. 4a ustawy o rachunkowości. W myśl tego przepisu informacje wykazywane w sprawozdaniu finansowym należy uznać za istotne, gdy ich pominięcie lub zniekształcenie może wpływać na decyzje podejmowane na ich podstawie przez użytkowników tych sprawozdań. Nie można uznać poszczególnych pozycji za nieistotne, jeżeli wszystkie nieistotne pozycje o podobnym charakterze łącznie uznaje się za istotne.

Jak czytamy w Krajowym Standardzie Rachunkowości nr 7 "Zmiany zasad (polityki) rachunkowości, wartości szacunkowych, poprawianie błędów, zdarzenia następujące po dniu bilansowym - ujęcie i prezentacja" (Dz. Urz. Min. Fin. z 2019 r. poz. 2), przed ujęciem korekty w księgach rachunkowych oceny wymaga, czy wpływ błędów na jakość zatwierdzonych sprawozdań finansowych był istotny, czy też nie. Przy ocenie istotności konieczne jest łączne rozpatrywanie skutków wszystkich wykrytych błędów, ponieważ - chociaż każdy z nich z osobna może być nieistotny - łącznie mogą spowodować istotne zniekształcenie rocznego sprawozdania finansowego. Istotność błędu uzależniona jest od wielkości i rodzaju pominięcia lub nieprawidłowości ocenianych w kontekście towarzyszących okoliczności. Czynnikiem rozstrzygającym o istotności może być zarówno wielkość, jak i rodzaj pozycji lub kombinacja obu tych czynników.

Poziom istotności dla błędów w sprawozdaniu finansowym powinien zostać określony w zasadach (polityce) rachunkowości jednostki. W praktyce księgowej przy ocenie istotności błędu stosuje się ustalone procentowo poziomy istotności oparte na wielkościach zysku brutto i netto, przychodów ze sprzedaży, sumy bilansowej czy sumy aktywów netto. Przykładowo można przyjąć 0,5%-1% sumy bilansowej, 5%-10% wyniku działalności gospodarczej brutto, 1%-2% kapitałów własnych, 0,1%-1% przychodów ze sprzedaży. Doboru parametrów należy dokonać w taki sposób, aby jak najbardziej miarodajnie pasowały do specyfiki danej jednostki. Wskazane może być uwzględnienie przy ustalaniu progu istotności większej liczby parametrów, np. dwóch, gdzie jeden będzie odnosił się do wielkości bilansowych (np. 1% sumy bilansowej), a drugi do wielkości wynikowych (np. 0,5% przychodów ze sprzedaży).

Trzeba podkreślić, że ustawa o rachunkowości zawiera takie ogólne wytyczne dotyczące istotności dlatego, że zależy ona od konkretnej sytuacji majątkowej i finansowej jednostki. Kierownictwo jednostki musi przeanalizować i podjąć decyzję, jak określić poziom istotności w indywidualnym przypadku danego podmiotu.

Błędy w zatwierdzonym sprawozdaniu za 2020 r.

Warto jeszcze przypomnieć, co należy zrobić w sytuacji, gdy błąd czy nowy dowód księgowy dotyczący 2020 r. został ujawniony po zatwierdzeniu sprawozdania finansowego za 2020 r. Jak wspomniano wcześniej, nie powoduje to żadnej zmiany tego sprawozdania, korektę wprowadza się do ksiąg bieżącego roku. Uwzględnieniu przy tym podlega art. 54 ust. 3 ustawy o rachunkowości, z którego wynika, że jeśli jest to błąd istotny, korektę, która obciążałaby wynik finansowy, księguje się w korespondencji z kontem 82 "Rozliczenie wyniku finansowego" i wykazuje w sprawozdaniu za rok, w którym ujęto korektę, jako zysk/stratę z lat ubiegłych - właśnie po to, by wynik finansowy bieżącego roku nie został zniekształcony. W sytuacji natomiast, gdy korekta nie jest kwotą istotną, ujmuje się ją w księgach bieżącego roku na ogólnych zasadach; przy czym, gdy dotyczą kosztów lub przychodów podstawowej działalności operacyjnej, można je księgować w pozostałe koszty lub przychody operacyjne (jeśli tak wynika z polityki rachunkowości).

Przykład 1

Jednostka sporządziła sprawozdanie finansowe na dzień 31 grudnia 2020 r. w marcu 2021 r. Zostało ono przygotowane przy założeniu kontynuacji działalności, mimo istotnych zagrożeń opisanych w informacji dodatkowej. Przed datą jego zatwierdzenia wyszły na jaw dodatkowe okoliczności i informacje wskazujące na to, że jednostka nie będzie kontynuowała działalności w 2021 r. Trzeba więc zmienić sprawozdanie finansowe za 2020 r. Wynika to wprost z treści art. 54 ust. 1 ustawy o rachunkowości. W sprawozdaniu finansowym sporządzonym przy braku kontynuacji działalności m.in. inaczej wycenia się składniki majątku oraz tworzy odpowiednie rezerwy (por. art. 29 ustawy o rachunkowości).

Gdyby jednak informacje wskazujące na to, że jednostka nie będzie kontynuowała działalności w 2021 r., wpłynęły do jednostki po zatwierdzeniu jej sprawozdania za 2020 r., skutkowałyby już w 2021 r.


Przykład 2

W przedsiębiorstwie osoby fizycznej po sporządzeniu sprawozdania finansowego za 2020 r., ale przed jego zatwierdzeniem, wykryto błąd w zamkniętych księgach rachunkowych za 2020 r. Polegał on na nieujęciu w księgach 2020 r. amortyzacji środków trwałych za grudzień 2020 r. Przedsiębiorstwo ujmuje koszty podstawowej działalności operacyjnej wyłącznie w zespole 4. Sprawozdanie finansowe za 2020 r. nie podlega badaniu.

Wariant I - Kwota odpisów jest istotna.

Korektę wprowadzono do ksiąg rachunkowych za 2020 r. (Wn konto 40-0 "Amortyzacja", Ma konto 07-1 "Odpisy umorzeniowe środków trwałych"). Po wprowadzonej zmianie ponownie sporządzono sprawozdanie finansowe za 2020 r.

Wariant II - Kwota odpisów jest nieistotna.

Korektę wprowadzono do ksiąg rachunkowych za 2021 r. (Wn konto 40-0, Ma konto 07-1 lub Wn konto 76-1 "Pozostałe koszty operacyjne", Ma konto 07-1, w zależności od zapisów w polityce rachunkowości).

Gdyby błąd ten został wykryty po zatwierdzeniu sprawozdania finansowego za 2020 r., to byłby ujęty w księgach 2021 r.:

- Wn konto 82 "Rozliczenie wyniku finansowego", Ma konto 07-1, gdy błąd byłby uznany za istotny, lub
- Wn konto 40-0, Ma konto 07-1 lub Wn konto 76-1, Ma konto 07-1 (w zależności od zapisów w polityce rachunkowości), gdy nie byłby istotny.

 

Przykład 3

Spółka jawna nie ujęła w księgach 2020 r. kosztów usługi obcej dotyczącej tego roku i odkryła to po sporządzeniu sprawozdania finansowego za 2020 r., lecz przed jego zatwierdzeniem. Spółka ujmuje koszty podstawowej działalności operacyjnej wyłącznie w zespole 4 i nie bada sprawozdania finansowego za 2020 r.

Wariant I - Kwota kosztu jest istotna.

Korektę wprowadzono do ksiąg rachunkowych za 2020 r. (Wn konto 40-2 "Usługi obce", Ma konto 21 "Rozrachunki z dostawcami"). Po wprowadzonej zmianie ponownie sporządzono sprawozdanie finansowe za 2020 r.

Wariant II - Kwota kosztu jest nieistotna.

Korektę wprowadzono do ksiąg rachunkowych za 2021 r. (Wn konto 40-2, Ma konto 21 lub Wn konto 76-1 "Pozostałe koszty operacyjne", Ma konto 21, w zależności od zapisów w polityce rachunkowości).

Gdyby błąd ten został wykryty po zatwierdzeniu sprawozdania finansowego za 2020 r., to byłby ujęty w księgach 2021 r.:

- Wn konto 82 "Rozliczenie wyniku finansowego", Ma konto 21, gdy błąd byłby uznany za istotny, lub
- Wn konto 40-2, Ma konto 21 lub Wn konto 76-1, Ma konto 21 (w zależności od zapisów w polityce rachunkowości), gdy nie byłby istotny.

 

Przykład 4

W 2021 r., po sporządzeniu sprawozdania finansowego za 2020 r., lecz przed jego zatwierdzeniem, spółka z o.o. wykryła, że nie wyłączyła z kosztów uzyskania przychodów niewypłaconych wynagrodzeń za grudzień 2020 r. Spowodowało to zaniżenie pdop za 2020 r. Jednostka nie tworzy aktywów i rezerw z tytułu odroczonego podatku dochodowego na podstawie art. 37 ust. 10 ustawy o rachunkowości i nie ma obowiązku badania sprawozdania finansowego za 2020 r.

Wariant I - Kwota korekty jest istotna.

Korektę wprowadzono do ksiąg rachunkowych za 2020 r. (Wn konto 87 "Podatek dochodowy od osób prawnych", Ma konto 22-0 "Rozrachunki z urzędem skarbowym z tytułu pdop"). Po wprowadzonej zmianie ponownie sporządzono sprawozdanie finansowe za 2020 r.

Wariant II - Kwota korekty jest nieistotna.

Korektę wprowadzono do ksiąg rachunkowych za 2021 r. (Wn konto 87, Ma konto 22-0).

Gdyby błąd ten został wykryty po zatwierdzeniu sprawozdania finansowego za 2020 r., to byłby ujęty w księgach 2021 r.:

- Wn konto 82 "Rozliczenie wyniku finansowego", Ma konto 22-0, gdy błąd byłby uznany za istotny, lub
- Wn konto 87, Ma konto 22-0, gdy nie byłby istotny.
Więcej na ten temat w zasobach płatnych:

Księgi rachunkowe - czytaj także:

 
Sklep internetowy - sklep.gofin.pl
 
Wydawnictwo Podatkowe GOFIN sp. z o.o., ul. Owocowa 8, 66-400 Gorzów Wlkp., tel. 95 720 85 40, faks 95 720 85 60
Wydawnictwo Podatkowe GOFIN
Szanowny Użytkowniku !
Prosimy o zapoznanie się z poniższymi informacjami oraz wyrażenie dobrowolnej zgody poprzez kliknięcie przycisku "Zgadzam się".
Pamiętaj, że zawsze możesz wycofać zgodę.

Serwis internetowy, z którego Pani/Pan korzysta używa plików cookies w celu:

  • zapewnienia prawidłowego działania serwisów (utrzymania sesji),

  • analizy statystyk ruchu i reklam w serwisach,

  • zbierania i przetwarzania danych osobowych w celu wyświetlenia reklam produktów własnych.

Pliki cookies

Są to pliki instalowane w urządzeniach końcowych osób korzystających z serwisu, w celu administrowania serwisem, dostosowania treści serwisu do preferencji użytkownika, utrzymania sesji użytkownika oraz dla celów statystycznych i targetowania reklamy (dostosowania treści reklamy do indywidualnych potrzeb użytkownika). Informujemy, że istnieje możliwość określenia przez użytkownika serwisu warunków przechowywania lub uzyskiwania dostępu do informacji zawartych w plikach cookies za pomocą ustawień przeglądarki lub konfiguracji usługi. Szczegółowe informacje na ten temat dostępne są u producenta przeglądarki, u dostawcy usługi dostępu do internetu oraz w Polityce prywatności i plików cookies.

Administratorzy

Administratorem Pana/Pani danych osobowych w związku z korzystaniem z serwisu internetowego i jego usług jest Wydawnictwo Podatkowe GOFIN sp. z o.o. Administratorem danych osobowych w plikach cookies w związku z wyświetleniem analizy statystyk i wyświetlaniem spersonalizowanych reklam są partnerzy Wydawnictwa Podatkowego GOFIN sp. z o.o., Google Inc, Facebook Inc, Gemius S.A.

Jakie ma Pani/Pan prawa w stosunku do swoich danych osobowych?

Wobec swoich danych mają Pan/Pani prawo do żądania dostępu do swoich danych, ich sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania, prawo do wniesienia sprzeciwu wobec przetwarzania danych, prawo do cofnięcia zgody.

Podstawy prawne przetwarzania Pani/Pana danych osobowych

  • Niezbędność przetwarzania danych w związku z wykonaniem umowy

    Umowa w naszym przypadku oznacza akceptację regulaminu naszych usług. Jeśli zatem akceptuje Pani/Pan umowę na realizację danej usługi, to możemy przetwarzać Pani/Pana dane w zakresie niezbędnym do realizacji tej umowy.

  • Niezbędność przetwarzania danych w związku z prawnie uzasadnionym interesem administratora

    Dotyczy sytuacji, gdy przetwarzanie danych jest uzasadnione z uwagi na usprawiedliwione potrzeby administratora, tj. dokonanie pomiarów statystycznych, ulepszania naszych usług, jak również prowadzenie marketingu i promocji własnych usług administratora.

  • Dobrowolna zgoda

    Aby móc wyświetlać spersonalizowane reklamy dopasowane do Pani/Pana zainteresowań w związku z odwiedzaniem niniejszego serwisu internetowego partnerzy Wydawnictwa Podatkowego Gofin sp. z o.o. muszą mieć możliwość przetwarzania Pani/Pana danych. Udzielenie takiej zgody jest całkowicie dobrowolne (nie ma obowiązku jej udzielenia).

Zgoda

W związku z powyższymi wyjaśnieniami prosimy o wyrażenie dobrowolnej zgody na przetwarzanie Pani/Pana danych osobowych w związku z możliwością wyświetlenia reklam dopasowanych do Pani/Pana zainteresowań poprzez kliknięcie w przycisk „Zgadzam się” lub „Nie teraz” w przypadku braku zgody.