Facebook

Jak szukać?»

Aktualnie jesteś: Gofin.pl (strona główna)  »  Podatki  »  Podatek dochodowy  »   Wybrane problemy w zakresie ulgi na dzieci w zeznaniu podatkowym ...
POLECAMY
A A A  drukuj artykuł

Wybrane problemy w zakresie ulgi na dzieci w zeznaniu podatkowym za 2021 r.

Gazeta Podatkowa nr 25 (1900) z dnia 28.03.2022
Agata Cieśla

Do najczęściej uwzględnianych odliczeń w rocznych PIT-ach należy ulga prorodzinna, nazywana również ulgą na dzieci. W praktyce polega ona na dokonaniu odliczenia ustawowo dopuszczalnych kwot w zeznaniu rocznym od podatku obliczonego według skali podatkowej. W zależności od tego, czy dotyczy ona dzieci małoletnich, czy pełnoletnich, o jej zastosowaniu decyduje szereg różnych okoliczności. Pomimo że ulga funkcjonuje w pdof od wielu lat, nadal w kwestiach jej stosowania podatnicy mają wątpliwości.


Jestem mamą dwojga dzieci w wieku 4 i 6 lat. Od dwóch lat, czyli od czasu kiedy rozstałam się z ich ojcem, nie mogę dojść od porozumienia z byłym mężem w kwestii podziału przysługującej nam ulgi na dzieci. On twierdzi, że ma prawo do połowy przysługującej nam kwoty, ponieważ nie został pozbawiony władzy rodzicielskiej. Tymczasem mam problem z wyegzekwowaniem od niego alimentów i to ja na co dzień opiekuję się dziećmi. Czy coś się w tej kwestii zmieniło i za 2021 r. mogę sama odliczyć 100% ulgi?

W rozliczeniach rocznych za 2021 r. obowiązuje zmodyfikowany Polskim Ładem (Dz. U. z 2021 r. poz. 2105 ze zm.) przepis art. 27f ust. 4 ustawy o pdof (Dz. U. z 2021 r. poz. 1128 ze zm.). W wyniku nadania temu przepisowi nowego brzmienia doprecyzowana została określona w nim wysokość odliczenia stosowanego przez podatników będących rodzicami lub opiekunami prawnymi, którzy nie doszli do porozumienia w kwestii podziału między siebie przysługującej im kwoty ulgi. Wynika z niego, że w przypadku braku porozumienia między podatnikami, którzy zgodnie z rozstrzygnięciem sądu wspólnie wykonują władzę rodzicielską nad małoletnim dzieckiem po rozwodzie lub w trakcie separacji (tzw. naprzemienna opieka) lub gdy miejsce zamieszkania dziecka jest takie samo jak miejsce zamieszkania obojga rodziców, opiekunów prawnych dziecka albo rodziców zastępczych pozostających w związku małżeńskim, kwotę przysługującej ulgi odliczają oni w częściach równych. W pozostałych przypadkach, przez które należy rozumieć przypadki inne niż naprzemienna opieka lub wspólne zamieszkiwanie rodziców i dziecka połączone ze wspólnym wykonywaniem pieczy nad dzieckiem, odliczenie w wysokości 100% stosuje podatnik, u którego dziecko ma miejsce zamieszkania. W celu wyeliminowania wątpliwości co do rozumienia miejsca zamieszkania dziecka dla celów ulgi na dzieci zmodyfikowany przepis odsyła w tym zakresie do przepisów Kodeksu cywilnego. Zatem Czytelniczka może odliczyć 100% ulgi wyłącznie po spełnieniu opisanych warunków.


Obydwoje z mężem jesteśmy etatowymi pracownikami. W 2021 r. żadne z nas nie miało ukończonych 26 lat, w związku z czym nasze wynagrodzenia za pracę w tym roku do wysokości ustawowego limitu nie podlegały opodatkowaniu. W lutym 2021 r. zostaliśmy rodzicami bliźniąt. Jednak podatek od naszych wspólnych opodatkowanych dochodów jest za niski na odliczenie przysługującej nam ulgi w pełnej wysokości. Czy mamy prawo odzyskać ją ze składek zapłaconych od dochodów objętych tzw. zwolnieniem dla młodych?

TAK. Podatnicy, których przychody korzystają ze zwolnienia z podatku, o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 148 ustawy o pdof, nazywanego popularnie ulgą dla młodych, nie zostali przez ustawodawcę wyłączeni z możliwości stosowania ulgi na dzieci. W ich przypadku, gdy - tak jak ma to miejsce w sytuacji opisanej w pytaniu - część uzyskiwanych przez nich dochodów jest opodatkowana według skali podatkowej, jest ona realizowana w pierwszej kolejności poprzez odliczenie przysługującej kwoty ulgi od podatku obliczonego według skali podatkowej, w zeznaniu za 2021 r. pomniejszonego po raz ostatni o kwotę składki na ubezpieczenie zdrowotne. Gdy jednak kwota podatku nie wystarcza na odliczenie całej należnej kwoty ulgi na dzieci, podatnicy mogą uzyskać zwrot jej nieodliczonej części (tj. kwoty stanowiącej różnicę między kwotą przysługującego odliczenia a kwotą odliczoną w zeznaniu). Jednocześnie art. 27f ust. 9 ustawy o pdof wskazuje, że kwota tego zwrotu nie może przekroczyć kwoty składek na ubezpieczenia społeczne i na ubezpieczenie zdrowotne:

  • podlegających odliczeniu, pomniejszonych o składki odliczone w zeznaniu, o którym mowa w art. 45 ust. 1a pkt 2 ustawy o pdof, lub na podstawie ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym, oraz
  • zapłaconych ze środków podatnika od przychodów zwolnionych od podatku na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 148 ustawy o pdof.

Z przywołanych regulacji wynika zatem wprost, że w kwocie limitu składek ustalanego na potrzeby zwrotu niewykorzystanej ulgi na dzieci, podatnicy uwzględniają składki, których podstawę wymiaru stanowi przychód objęty tzw. zwolnieniem dla młodych (przykład 1).


Nasza pełnoletnia córka (23 lata) będąca studentką pracowała w czasie wakacji na umowę o pracę na zastępstwo, korzystając z tzw. zerowego PIT dla młodych. Ponadto w trakcie całego roku dorabiała na umowę o dzieło, wykonując biżuterię artystyczną. Od jej dochodów z tego tytułu pobierane były zaliczki na pdof. Czy ustalając poziom dochodów córki, od którego zależy nasze prawo do ulgi prorodzinnej, powinniśmy uwzględniać wyłącznie tę część jej dochodów, która podlega opodatkowaniu?

NIE. Prawo do zastosowania w zeznaniu rocznym tzw. ulgi prorodzinnej, nazywanej również ulgą na dzieci, przysługuje m.in. podatnikom utrzymującym pełnoletnie dzieci, o których mowa w art. 6 ust. 4 pkt 3 ustawy o pdof w związku z wykonywaniem przez nich obowiązku alimentacyjnego, o ile spełniają oni wszystkie pozostałe kryteria wynikające z art. 27f ustawy o pdof.

Na podstawie przywołanego przepisu z odliczenia ulgi na dziecko może skorzystać uprawniony podatnik, gdy określone profity finansowe uzyskane m.in. przez studiujące pełnoletnie dziecko, które nie ukończyło 25 lat, łącznie nie przekraczają w danym roku podatkowym wysokości stanowiącej iloraz kwoty zmniejszającej podatek wskazanej w art. 27 ust. 1b pkt 1 ustawy o pdof oraz stawki podatku określonej w pierwszym przedziale obowiązującej skali podatkowej, z wyjątkiem renty rodzinnej. Są nimi dochody podlegające opodatkowaniu według skali podatkowej, dochody z kapitałów pieniężnych określonych w art. 30b ustawy o pdof, a także przychody objęte tzw. ulgą dla młodych.

Stąd Czytelnicy, ustalając swoje prawo do ulgi prorodzinnej, powinni zsumować zarobki córki uzyskane przez nią zarówno ze zlecenia, jak i umów o dzieło, bez względu na to, że część z nich korzysta ze zwolnienia z podatku na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 148 ustawy o pdof.


Bezpłatna funkcjonalność PIT 2021 umożliwiająca sporządzanie zeznań rocznych dostępna jest w Programie DRUKI Gofin.


Jesteśmy rodzicami trojga dzieci. Nasz syn licealista 22 września 2021 r. skończył 18 lat. W tym samym roku uzyskał łącznie dochody z umów zlecenia opodatkowanych według skali podatkowej w kwocie 7.100 zł. Czy do ustalenia prawa do skorzystania w stosunku do niego z ulgi prorodzinnej dochody te należy sumować w skali roku, skoro w tym roku uzyskał pełnoletność?

NIE. Wysokość dochodu osiągniętego przez małoletnie dziecko nie wpływa na prawo jego rodziców do ulgi prorodzinnej. Natomiast ma ona znaczenie, gdy chodzi o stosowanie ulgi na dziecko pełnoletnie. Ustawodawca ograniczenie rocznego dochodu dziecka warunkujące prawo rodziców do omawianej ulgi w kwocie 3.089 zł wprowadził tylko w przypadku dochodu osiąganego przez dziecko pełnoletnie.

W efekcie, jeżeli spełnione są pozostałe wymienione w ustawie o pdof warunki do skorzystania z ulgi prorodzinnej, to osiągnięcie przez dziecko małoletnie dochodu wyższego niż 3.089 zł nie pozbawia jego rodziców prawa do ulgi prorodzinnej. Stąd Czytelnicy w odniesieniu do syna, który 22 września 2021 r. skończył 18 lat, skorzystają z ulgi za okres, w którym dziecko było małoletnie (włącznie z miesiącem, w którym ukończyło 18 lat) bez względu na wysokość dochodów syna ze zlecenia opodatkowanego według skali podatkowej osiągniętych przez niego w tym okresie. Jeżeli jednak w miesiącach od października do grudnia 2021 r. jego dochody z tego tytułu przekroczyły 3.089 zł, wówczas za ten okres ulga już im nie przysługuje (przykład 2).

Przykład 1

Małżonkowie w wieku 22 lata i 24 lata, uzyskujący w 2021 r. wyłącznie wynagrodzenia z pracy na etacie, korzystali w tym roku ze zwolnienia od podatku, o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 148 ustawy o pdof. Przychody męża w trakcie 2021 r. przekroczyły limit tego zwolnienia, w związku z czym ich część podlegała opodatkowaniu. Ich podatek wynikający ze wspólnego zeznania PIT-37 za 2021 r. po odliczeniu od niego składek zdrowotnych wyniósł 1.320 zł. Jednocześnie łącznie składki na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne za 2021 r., o których mowa w art. 27f ust. 9 ustawy o pdof, w ich przypadku wyniosły 24.150,64 zł (wszystkie wskazane kwoty zostały przyjęte wyłącznie na potrzeby przykładu).

Małżonkom w lutym 2021 r. urodziły się bliźnięta. W tej sytuacji w zeznaniu za 2021 r. przysługuje im ulga na dwoje dzieci za 11 miesięcy, czyli w kwocie 2.038,74 zł (tj. 92,67 zł × 11 m-cy × 2 dzieci).

W tej sytuacji ulgę zrealizują w zeznaniu odliczając od podatku pomniejszonego o składki zdrowotne kwotę 1.320 zł i "odbierając" dodatkowy zwrot ze składek w wysokości 718,74 zł.


Przykład 2

Małżonkowie wychowują wspólnie troje dzieci. Jedno z nich będące uczniem liceum, 22 lipca 2021 r. ukończyło 18 lat, natomiast dwoje pozostałych było w tym roku dziećmi małoletnimi. Dochody uzyskane przez małżonków w 2021 r. podlegały opodatkowaniu według skali podatkowej. Dziecko, które w 2021 r. osiągnęło pełnoletność, w tym samym roku uzyskało także opodatkowane według skali podatkowej dochody z umów zlecenia w kwocie 7.100 zł.

Wariant I - Dziecko wszystkie dochody uzyskało w okresie wakacyjnym, będąc jeszcze małoletnim. W tej sytuacji jego rodzicom ulga w stosunku do jego osoby przysługuje za cały rok podatkowy. Do dzieci małoletnich nie stosuje się bowiem kryterium dochodowego.

Wariant II - Dziecko wszystkie dochody uzyskało w okresie od października do grudnia 2021 r. W tej sytuacji jego rodzicom ulga w stosunku do jego osoby przysługuje za miesiące od stycznia do września 2021 r. Natomiast za miesiące od października do grudnia 2021 r. nie mają prawa do omawianej ulgi w związku z przekroczeniem przez pełnoletnie dziecko kwoty dochodu 3.089 zł.

Wariant III - Dziecko w okresie wakacyjnym osiągnęło dochody w kwocie 5.100 zł, natomiast od października do grudnia 2021 r. - w kwocie 2.000 zł. Dochód w kwocie 5.100 zł uzyskany przez dziecko małoletnie pozostaje bez wpływu na prawo rodziców do ulgi na dzieci, gdyż kryterium dochodowe nie dotyczy dzieci małoletnich. W analizowanym wariancie również dochód osiągnięty przez uczące się dziecko po uzyskaniu pełnoletności pozostaje bez wpływu na prawo rodziców do ulgi z uwagi na jego wysokość nieprzekraczającą 3.089 zł. W efekcie w stosunku do tego dziecka w PIT za 2021 r. rodzice skorzystają z ulgi za 12 miesięcy.

Podatek dochodowy - czytaj także:

 
Sklep internetowy - sklep.gofin.pl
 
Wydawnictwo Podatkowe GOFIN sp. z o.o., ul. Owocowa 8, 66-400 Gorzów Wlkp., tel. 95 720 85 40, faks 95 720 85 60
Wydawnictwo Podatkowe GOFIN
Szanowny Użytkowniku !
Prosimy o zapoznanie się z poniższymi informacjami oraz wyrażenie dobrowolnej zgody poprzez kliknięcie przycisku "Zgadzam się".
Pamiętaj, że zawsze możesz wycofać zgodę.

Serwis internetowy, z którego Pani/Pan korzysta używa plików cookies w celu:

  • niezbędnego zapewnienia prawidłowego działania Serwisów (utrzymania sesji),
  • realizacji funkcjonalności ułatwiających obsługę Serwisu,
  • analizy statystyk ruchu i reklam w Serwisach,
  • zbierania i przetwarzania danych osobowych w celu wyświetlenia reklam produktów własnych i klientów reklamowych.

Pliki cookies

Są to pliki instalowane w urządzeniach końcowych osób korzystających z Serwisu, w celu administrowania Serwisem, dostosowania treści Serwisu do preferencji użytkownika, utrzymania sesji użytkownika oraz dla celów statystycznych i targetowania reklamy (dostosowania treści reklamy do indywidualnych potrzeb użytkownika). Informujemy, że istnieje możliwość określenia przez użytkownika Serwisu warunków przechowywania lub uzyskiwania dostępu do informacji zawartych w plikach cookies za pomocą ustawień przeglądarki lub konfiguracji usługi. Szczegółowe informacje na ten temat dostępne są u producenta przeglądarki, u dostawcy usługi dostępu do internetu oraz w Polityce prywatności i plików cookies.

Administratorzy

Administratorem Pana/Pani danych osobowych w związku z korzystaniem z Serwisu internetowego i jego usług jest Wydawnictwo Podatkowe GOFIN sp. z o.o. Administratorem danych osobowych w plikach cookies w związku z wyświetleniem analizy statystyk i wyświetlaniem spersonalizowanych reklam są partnerzy Wydawnictwa Podatkowego GOFIN sp. z o.o., Google Inc, Facebook Inc.

Jakie ma Pani/Pan prawa w stosunku do swoich danych osobowych?

Wobec swoich danych mają Pan/Pani prawo do żądania dostępu do swoich danych, ich sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania, prawo do wniesienia sprzeciwu wobec przetwarzania danych, prawo do cofnięcia zgody.

Podstawy prawne przetwarzania Pani/Pana danych osobowych

  • Niezbędność przetwarzania danych w związku z wykonaniem umowy.

    Umowa w naszym przypadku oznacza akceptację regulaminu naszych usług. Jeśli zatem akceptuje Pani/Pan umowę na realizację danej usługi, to możemy przetwarzać Pani/Pana dane w zakresie niezbędnym do realizacji tej umowy.

  • Niezbędność przetwarzania danych w związku z prawnie uzasadnionym interesem administratora.

    Dotyczy sytuacji, gdy przetwarzanie danych jest uzasadnione z uwagi na usprawiedliwione potrzeby administratora, tj. dokonanie pomiarów statystycznych, ulepszania naszych usług, jak również prowadzenie marketingu i promocji własnych usług administratora.

  • Dobrowolna zgoda.

    Aby móc realizować cele:
    - zapamiętania Pani/Pana decyzji w Serwisach w zakresie korzystania z dostępnych opcjonalnie funkcjonalności,
    - analiz statystyk ruchu i reklam w Serwisach,
    - wyświetlania spersonalizowanych reklam produktów własnych i klientów reklamowych w związku z odwiedzaniem niniejszego Serwisu internetowego partnerzy Wydawnictwa Podatkowego Gofin sp. z o.o. muszą mieć możliwość przetwarzania Pani/Pana danych.

Potrzebna jest Nam Pani/Pana dobrowolna zgoda na zapisy w plikach cookies w celach realizacji powyższych celów.

W związku z powyższymi wyjaśnieniami prosimy o wyrażenie dobrowolnej zgody na zapisywanie informacji w plikach cookies przez kliknięcie przycisku „Zgadzam się” lub „Nie teraz” w przypadku braku zgody. Istnieje możliwość skorzystania z „ustawień zaawansowanych” plików cookies w celu określenia indywidualnych zgód na zapis wybranych plików cookies realizujących wybrane cele.