Jak szukać?»

Aktualnie jesteś: Gofin.pl (strona główna)  »  Firma  »  Spółki  »   Udziałowiec spółki z o.o. bez prawa głosu
A A A  poleć artykuł   drukuj artykuł

Udziałowiec spółki z o.o. bez prawa głosu

Gazeta Podatkowa nr 100 (1454) z dnia 14.12.2017
Paweł Cierkoński

Wspólnik spółki z o.o. musi wyłączyć się od głosowania nad niektórymi uchwałami, które mogą dotyczyć jego sytuacji prawnej. Jeśli wspólnik, wbrew prawu, będzie uczestniczył w głosowaniu, należy liczyć się z możliwością zaskarżenia uchwały podjętej z jego udziałem.

Konflikt interesów spółki i jej udziałowca może się ujawniać w przypadku, gdy zgromadzenie wspólników ma podejmować uchwałę w sprawie dotyczącej wspólnika. Art. 244 Kodeksu spółek handlowych wprowadza zakaz uczestnictwa w głosowaniu takiego wspólnika przy powzięciu uchwał dotyczących jego odpowiedzialności wobec spółki z jakiegokolwiek tytułu, w tym udzielenia absolutorium, zwolnienia z zobowiązania wobec spółki oraz sporu między nim a spółką.

Wyłączenie od głosowania na podstawie art. 244 K.s.h. nie idzie w parze z wyłączeniem od udziału w zgromadzeniu.


Osoba objęta wyłączeniem od głosowania może uczestniczyć w dyskusji nad uchwałą, ale nie może korzystać z prawa głosu.

Zakres wyłączenia

Uchwałą dotyczącą odpowiedzialności wspólnika wobec spółki jest przede wszystkim uchwała przewidziana w art. 228 pkt 2 K.s.h. - np. o odpowiedzialności wynikającej ze szkód wyrządzonych spółce w charakterze członka zarządu. Nie można wykluczyć również odpowiedzialności wspólnika wynikającej z umów zawieranych między nim a spółką. Ponadto art. 244 K.s.h. wprost wymienia uchwałę absolutoryjną. Z kolei zwolnienie ze zobowiązania, o którym mowa w tym przepisie, to przede wszystkim zwolnienie z długu lub nowacja (art. 508506 K.c. - Dz. U. z 2017 r. poz. 459 ze zm.). Natomiast uchwały dotyczące sporu między wspólnikiem a spółką mogą dotyczyć roszczeń przeciwko wspólnikowi w dowolnym postępowaniu oraz przypadków, gdy to wspólnik dochodzi roszczeń od spółki.

Warto zwrócić uwagę na istotną różnicę w treści art. 244 K.s.h. i jego poprzednika, t.j. art. 235 Kodeksu handlowego, który regulował sprawę ograniczeń w głosowaniu przed 2001 r. Przepis ten ograniczał udział wspólnika w sprawach dotyczących jego odpowiedzialności wobec spółki i sporu między nim a spółką. Pomijał natomiast sprawy zwolnienia wspólnika ze zobowiązań wobec spółki, ale dodatkowo zakazywał wspólnikom uczestnictwa w głosowaniu przy powzięciu uchwał dotyczących przyznania im wynagrodzenia oraz umów pomiędzy nimi a spółką. W poprzednim stanie prawnym wspólnik nie mógł głosować w sprawach dotyczących zawarcia umów pomiędzy nim a spółką. Obecnie oddawanie głosu w tego typu sprawach nie narusza prawa.

Pełnomocnik

Art. 244 K.s.h. dotyczy sytuacji, w której wspólnik ma osobiście wypowiadać się w sprawach wymienionych w tym przepisie.

Z wyjątkiem przypadku osobistego wykonywania prawa głosu przez wspólnika, przepis ten odnosi się również do sytuacji, gdy wspólnik głosuje przez pełnomocnika oraz jako pełnomocnik innej osoby. Ten ostatni przypadek może być źródłem wątpliwości interpretacyjnych. W piśmiennictwie zauważa się, że wykonywanie prawa głosu jako pełnomocnik "innej osoby" może odnosić się do przypadków gdy:

  • prawo głosu z udziałów wspólnika przysługuje użytkownikowi tych udziałów, a wspólnik jest pełnomocnikiem tego użytkownika,
     
  • wspólnik ma występować jako pełnomocnik jeszcze innego udziałowca.

Co więcej, wyrażane jest również stanowisko, że art. 244 K.s.h. odnosi się również do przypadku, gdy wspólnik, którego dotyczy sytuacja, ma występować jako przedstawiciel ustawowy "innej osoby" - np. piastuna organu osoby prawnej, która obok tej osoby jest udziałowcem spółki. Umocowanie do działania za takiego wspólnika wynika wówczas nie z faktu udzielenia pełnomocnictwa, ale z ustawowej kompetencji do reprezentowania osoby prawnej. Tak szerokie rozumienie pojęcia "pełnomocnik innej osoby" ma być uzasadnione celem, jakim jest ochrona interesu spółki.

Modyfikacje umowne

Ograniczenia wynikające z art. 244 K.s.h. nie mogą być w dowolny sposób zmieniane (rozszerzane czy zawężane) mocą postanowień umowy spółki. Przeważa stanowisko, że wspólnicy mogą w umowie spółki postanowić o wyłączeniu z udziału od głosowania udziałowców w szerszym (ale nie węższym) zakresie niż to wynika z art. 244 K.s.h. Ma za tym przemawiać przede wszystkim funkcja analizowanego przepisu, jaką jest wykluczanie sytuacji konfliktowych dla ochrony interesu spółki.

Granica rozszerzenia zakazu wynikającego z art. 244 K.s.h. może jednak zostać poddana kontroli sądowej w drodze zaskarżenia uchwały o wprowadzeniu zmian do umowy spółki.

Zaskarżenie uchwały

Dopuszczenie wspólnika do głosowania wbrew ograniczeniom wynikającym z art. 244 K.s.h. może stanowić podstawę do wystąpienia przez uprawnione podmioty z powództwem o stwierdzenie nieważności uchwały. Wzruszenie uchwały w tym trybie raczej się nie powiedzie, gdy uchybienie to nie będzie miało wpływu na treść uchwały (np. gdy wspólnik dysponuje niewielką liczbą głosów, która nie może przesądzić o uzyskaniu wymaganej większości).

Z kolei wspólnik, wobec którego ma zastosowanie art. 244 K.s.h. nie może zaskarżyć uchwały, nad którą nie mógł głosować. Potwierdził to Sąd Apelacyjny w Krakowie w wyroku z dnia 11 grudnia 2012 r. (sygn. akt I ACa 1174/12). Sąd stwierdził, że wspólnik wyłączony z głosowania na podstawie art. 244 K.s.h. nie ma legitymacji czynnej do zaskarżenia uchwały. Nie jest on bowiem wspólnikiem, który głosował przeciw uchwale w rozumieniu art. 250 pkt 2 K.s.h.

Oczywiście nie dotyczy to sytuacji, w której przewodniczący zgromadzenia wadliwie powołał się na art. 244 K.s.h. błędnie przyjmując, że zachodzi jeden z przypadków wymienionych w tym przepisie. Wówczas uprawnienie do zaskarżenia uchwały będzie wynikać z art. 250 pkt 3 K.s.h. Przyjmuje się, że skoro ten ostatni przepis daje legitymację do zaskarżenia uchwały wspólnikowi bezzasadnie niedopuszczonemu do udziału w zgromadzeniu, to również powinien posiadać ją wspólnik bezzasadnie niedopuszczony do głosowania nad konkretną uchwałą.

Podstawa prawna

Ustawa z dnia 15.09.2000 r. - Kodeks spółek handlowych (Dz. U. z 2017 r. poz. 1577)

Więcej na ten temat w zasobach płatnych:

Spółki - czytaj także:

 
Sklep internetowy - sklep.gofin.pl
 
Wydawnictwo Podatkowe GOFIN sp. z o.o., ul. Owocowa 8, 66-400 Gorzów Wlkp., tel. 95 720 85 40, faks 95 720 85 60
Wydawnictwo Podatkowe GOFIN
Szanowny Użytkowniku !
Prosimy o zapoznanie się z poniższymi informacjami oraz wyrażenie dobrowolnej zgody poprzez kliknięcie przycisku "Zgadzam się".
Pamiętaj, że zawsze możesz wycofać zgodę.

Serwis internetowy, z którego Pani/Pan korzysta używa plików cookies w celu:

  • zapewnienia prawidłowego działania serwisów (utrzymania sesji),

  • analizy statystyk ruchu i reklam w serwisach,

  • zbierania i przetwarzania danych osobowych w celu wyświetlenia personalizowanych reklam.

Pliki cookies

Są to pliki instalowane w urządzeniach końcowych osób korzystających z serwisu, w celu administrowania serwisem, dostosowania treści serwisu do preferencji użytkownika, utrzymania sesji użytkownika oraz dla celów statystycznych i targetowania behawioralnego reklamy (dostosowania treści reklamy do indywidualnych potrzeb użytkownika). Informujemy, że istnieje możliwość określenia przez użytkownika serwisu warunków przechowywania lub uzyskiwania dostępu do informacji zawartych w plikach cookies za pomocą ustawień przeglądarki lub konfiguracji usługi. Szczegółowe informacje na ten temat dostępne są u producenta przeglądarki, u dostawcy usługi dostępu do internetu oraz w Polityce prywatności i plików cookies.

Administratorzy

Administratorem Pana/Pani danych osobowych w związku z korzystaniem z serwisu internetowego i jego usług jest Wydawnictwo Podatkowe GOFIN sp. z o.o.

Administratorem danych osobowych w plikach cookies w związku z wyświetleniem analizy statystyk i wyświetlaniem spersonalizowanych reklam jest partner Wydawnictwa Podatkowego GOFIN sp. z o.o., Stroer Digital Operations sp. z o.o. (SDO). Odbiorcą informacji z plików cookies są Netsprint S.A., Google LLC oraz spółki zlecające SDO realizację kampanii reklamowej, a także podmioty badające i zliczające tę kampanię. Dane te mogą ponadto zostać udostępnione na rzecz partnerów handlowych SDO.

Jakie ma Pani/Pan prawa w stosunku do swoich danych osobowych?

Wobec swoich danych mają Pan/Pani prawo do żądania dostępu do swoich danych, ich sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania, prawo do wniesienia sprzeciwu wobec przetwarzania danych, prawo do cofnięcia zgody.

Podstawy prawne przetwarzania Pani/Pana danych osobowych

  • Niezbędność przetwarzania danych w związku z wykonaniem umowy

    Umowa w naszym przypadku oznacza akceptację regulaminu naszych usług. Jeśli zatem akceptuje Pani/Pan umowę na realizację danej usługi, to możemy przetwarzać Pani/Pana dane w zakresie niezbędnym do realizacji tej umowy.

  • Niezbędność przetwarzania danych w związku z prawnie uzasadnionym interesem administratora

    Dotyczy sytuacji, gdy przetwarzanie danych jest uzasadnione z uwagi na usprawiedliwione potrzeby administratora, tj. dokonanie pomiarów statystycznych, ulepszania naszych usług, jak również prowadzenie marketingu i promocji własnych usług administratora w serwisie internetowym.

  • Dobrowolna zgoda

    Aby móc wyświetlać spersonalizowane reklamy dopasowane do Pani/Pana zainteresowań, partner Wydawnictwa Podatkowego GOFIN sp. z o.o., Stroer Digital Operations sp. z o.o. musi mieć możliwość przetwarzania Pani/Pana danych. Udzielenie takiej zgody jest całkowicie dobrowolne (nie ma obowiązku jej udzielenia).

Zgoda

W związku z powyższymi wyjaśnieniami prosimy o wyrażenie dobrowolnej zgody na przetwarzanie Pani/Pana danych osobowych w związku z możliwością wyświetlenia reklam dopasowanych do Pani/Pana zainteresowań poprzez kliknięcie w przycisk „Zgadzam się” lub „Nie teraz” w przypadku braku zgody.