Wyszukaj

Jak szukać?»

Aktualnie jesteś: Gofin.pl (strona główna)  »  Prawnik radzi  »  Spadki i darowizny  »   Wyłączenie małżonka od dziedziczenia
A A A  poleć artykuł   drukuj artykuł

Wyłączenie małżonka od dziedziczenia

Gazeta Podatkowa nr 44 (1294) z dnia 2.06.2016
Dawid Szwarc

Mój ojciec zmarł miesiąc temu. Od prawie roku nie mieszkał ze swoją żoną. Wielokrotnie mówił, że zamierza złożyć pozew o rozwód i spisać testament, w którym do spadku powoła wyłącznie mnie. Ostatecznie testamentu nie zdążył sporządzić. Czy z uwagi na długą separację żona mojego ojca może być pozbawiona spadku?

Sprawa nie będzie taka prosta. Skoro ojciec Czytelnika nie sporządził testamentu, wchodzi w grę dziedziczenie ustawowe. Spadkobiercami ustawowymi w pierwszej kolejności są małżonek i dzieci zmarłego. Każdy z nich dziedziczy w częściach równych, przy czym udział małżonka nie może być mniejszy niż 1/4 całości spadku. Zasadniczo zatem tak długo jak małżeństwo formalnie istnieje, współmałżonek spadkodawcy należy do wspomnianego kręgu uprawnionych do spadku po nim (małżeństwo istnieje tak długo, aż nie zostanie rozwiązane przez rozwód na mocy prawomocnego wyroku sądu czy też unieważnione w trybie sądowym). Istotny jest moment śmierci spadkodawcy. Ponadto wprowadza się regułę, w myśl której przepisów o powołaniu do dziedziczenia z ustawy nie stosuje się do małżonka spadkodawcy pozostającego w separacji. Chodzi tu jednak o separację orzeczoną sądownie, na mocy prawomocnego orzeczenia, a nie separację faktyczną (np. prowadzenie odrębnych gospodarstw domowych).

W opisanej sprawie mamy właśnie do czynienia jedynie z separacją faktyczną małżonków, a ta - jak wspomniano - nie uzasadnia pozbawienia prawa do spadku. W tym miejscu warto jednak zauważyć, że w pewnych sytuacjach samo złożenie pozwu o rozwód bądź separację może mieć znaczenie. W myśl przepisów, małżonek jest wyłączony od dziedziczenia, jeżeli spadkodawca wystąpił o orzeczenie rozwodu lub separacji z jego winy, a żądanie to było uzasadnione. Stanowi o tym art. 940 Kodeksu cywilnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 380 ze zm.). Z opisu sprawy nie wynika czy stosowny pozew (wniosek) został przez zmarłego złożony. Gdyby jednak taki dokument został formalnie wniesiony, należałoby przeanalizować jego treść. Jeśli spadkodawca nie żądał separacji (rozwodu) z winy swojej małżonki, wówczas nie może być mowy o wyłączeniu jej od dziedziczenia. Jeżeli natomiast takie żądanie zostało zawarte, istotne będzie, czy zmarły miał do tego podstawy. Te okoliczności będą badane w ewentualnej sprawie sądowej - wyłączenie małżonka od dziedziczenia nie następuje z mocy prawa, a dopiero po przeprowadzeniu stosownego postępowania i wydaniu orzeczenia w tej sprawie.

Wyłączenia małżonka od dziedziczenia może żądać każdy z pozostałych spadkobierców ustawowych powołanych do dziedziczenia w zbiegu z małżonkiem. Termin do wytoczenia powództwa wynosi sześć miesięcy od dnia, w którym spadkobierca dowiedział się o otwarciu spadku, nie więcej jednak niż jeden rok od otwarcia spadku.

Spadki i darowizny - czytaj także:

 
Sklep internetowy - sklep.gofin.pl
 
Wydawnictwo Podatkowe GOFIN sp. z o.o., ul. Owocowa 8, 66-400 Gorzów Wlkp., tel. 95 720 85 40, faks 95 720 85 60
Wydawnictwo Podatkowe GOFIN
Szanowny Użytkowniku !
Prosimy o zapoznanie się z poniższymi informacjami oraz wyrażenie dobrowolnej zgody poprzez kliknięcie przycisku "Zgadzam się".
Pamiętaj, że zawsze możesz wycofać zgodę.

Serwis internetowy, z którego Pani/Pan korzysta używa plików cookies w celu:

  • zapewnienia prawidłowego działania serwisów (utrzymania sesji),

  • analizy statystyk ruchu i reklam w serwisach,

  • zbierania i przetwarzania danych osobowych w celu wyświetlenia personalizowanych reklam.

Pliki cookies

Są to pliki instalowane w urządzeniach końcowych osób korzystających z serwisu, w celu administrowania serwisem, dostosowania treści serwisu do preferencji użytkownika, utrzymania sesji użytkownika oraz dla celów statystycznych i targetowania behawioralnego reklamy (dostosowania treści reklamy do indywidualnych potrzeb użytkownika). Informujemy, że istnieje możliwość określenia przez użytkownika serwisu warunków przechowywania lub uzyskiwania dostępu do informacji zawartych w plikach cookies za pomocą ustawień przeglądarki lub konfiguracji usługi. Szczegółowe informacje na ten temat dostępne są u producenta przeglądarki, u dostawcy usługi dostępu do internetu oraz w Polityce prywatności i plików cookies.

Administratorzy

Administratorem Pana/Pani danych osobowych w związku z korzystaniem z serwisu internetowego i jego usług jest Wydawnictwo Podatkowe GOFIN sp. z o.o.

Administratorem danych osobowych w plikach cookies w związku z wyświetleniem analizy statystyk i wyświetlaniem spersonalizowanych reklam jest partner Wydawnictwa Podatkowego GOFIN sp. z o.o., Stroer Digital Operations sp. z o.o. (SDO). Odbiorcą informacji z plików cookies są Netsprint S.A., Google LLC oraz spółki zlecające SDO realizację kampanii reklamowej, a także podmioty badające i zliczające tę kampanię. Dane te mogą ponadto zostać udostępnione na rzecz partnerów handlowych SDO.

Jakie ma Pani/Pan prawa w stosunku do swoich danych osobowych?

Wobec swoich danych mają Pan/Pani prawo do żądania dostępu do swoich danych, ich sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania, prawo do wniesienia sprzeciwu wobec przetwarzania danych, prawo do cofnięcia zgody.

Podstawy prawne przetwarzania Pani/Pana danych osobowych

  • Niezbędność przetwarzania danych w związku z wykonaniem umowy

    Umowa w naszym przypadku oznacza akceptację regulaminu naszych usług. Jeśli zatem akceptuje Pani/Pan umowę na realizację danej usługi, to możemy przetwarzać Pani/Pana dane w zakresie niezbędnym do realizacji tej umowy.

  • Niezbędność przetwarzania danych w związku z prawnie uzasadnionym interesem administratora

    Dotyczy sytuacji, gdy przetwarzanie danych jest uzasadnione z uwagi na usprawiedliwione potrzeby administratora, tj. dokonanie pomiarów statystycznych, ulepszania naszych usług, jak również prowadzenie marketingu i promocji własnych usług administratora w serwisie internetowym.

  • Dobrowolna zgoda

    Aby móc wyświetlać spersonalizowane reklamy dopasowane do Pani/Pana zainteresowań, partner Wydawnictwa Podatkowego GOFIN sp. z o.o., Stroer Digital Operations sp. z o.o. musi mieć możliwość przetwarzania Pani/Pana danych. Udzielenie takiej zgody jest całkowicie dobrowolne (nie ma obowiązku jej udzielenia).

Zgoda

W związku z powyższymi wyjaśnieniami prosimy o wyrażenie dobrowolnej zgody na przetwarzanie Pani/Pana danych osobowych w związku z możliwością wyświetlenia reklam dopasowanych do Pani/Pana zainteresowań poprzez kliknięcie w przycisk „Zgadzam się” lub „Nie teraz” w przypadku braku zgody.