Facebook
PIT 2019
Serce Dziecka

Jak szukać?»

Aktualnie jesteś: Gofin.pl (strona główna)  »  PIT 2019  »  Dochody zagraniczne  »   Dochody osób fizycznych pracujących za granicą - rozliczenie roczne ...

Nowa matryca stawek VAT

Nomenklatura scalona Polska Klasyfikacja Wyrobów i Usług www.klasyfikacje.gofin.pl  »
POLECAMY
A A A  poleć artykuł   drukuj artykuł

Dochody osób fizycznych pracujących za granicą - rozliczenie roczne za 2019 r.

Przegląd Podatku Dochodowego nr 7 (511) z dnia 1.04.2020

Dochody z pracy najemnej uzyskane za granicą rozlicza się na formularzu PIT-36 oraz wykazuje się je w załączniku PIT/ZG. Załącznik ten składa się odrębnie dla każdego państwa uzyskania dochodu. Małżonkowie składają odrębny załącznik PIT/ZG (bez względu na sposób rozliczania - indywidualnie czy wspólnie z małżonkiem).

1.1. Zasada rezydencji

Ustalenie miejsca zamieszkania podatnika decyduje o zakresie ciążącego na nim obowiązku podatkowego, tj. czy podatnik podlega nieograniczonemu, czy ograniczonemu obowiązkowi podatkowemu w Polsce. Nieograniczonym obowiązkiem podatkowym objęci są podatnicy, którzy w Polsce mają miejsce zamieszkania. Podlegają oni obowiązkowi podatkowemu od całości swoich dochodów (przychodów) bez względu na miejsce położenia źródeł przychodów. Natomiast, jeśli podatnik ma miejsce zamieszkania za granicą, to w Polsce płaci podatek tylko od dochodów (przychodów) uzyskanych w danym roku podatkowym w Polsce (ograniczony obowiązek podatkowy). Tak wynika z art. 3 ust. 1 i 2a updof.

Na podstawie art. 3 ust. 1a updof, za osobę mającą miejsce zamieszkania na terytorium Polski uważa się osobę fizyczną, która:

1) posiada na terytorium Polski centrum interesów osobistych lub gospodarczych (ośrodek interesów życiowych) lub

2) przebywa na terytorium Polski dłużej niż 183 dni w roku podatkowym.

Przepis wskazuje na dwa warunki, od spełnienia których uzależnia się kwalifikację danej osoby jako mającej miejsce zamieszkania w Polsce. Przesłanki są rozdzielone spójnikiem "lub", co jest równoznaczne z tym, że wystarczy spełnienie którejkolwiek z nich, aby uznać, że osoba posiada miejsce zamieszkania w Polsce, a co za tym idzie - podlega w kraju nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu, czyli opodatkowaniu od wszystkich osiąganych dochodów.

Jako pierwszy warunek pozwalający na uznanie osoby za mającą miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przepis wskazuje posiadanie centrum interesów osobistych lub gospodarczych (ośrodka interesów życiowych). Przez "centrum interesów osobistych" należy rozumieć wszelkie powiązania rodzinne, tzn. ognisko domowe, aktywność społeczną, polityczną, kulturalną, obywatelską, przynależność do organizacji/klubów, uprawianie hobby itp. Z kolei "centrum interesów gospodarczych" to przede wszystkim miejsce prowadzenia działalności zarobkowej, źródła dochodów, posiadane inwestycje, majątek nieruchomy i ruchomy, polisy ubezpieczeniowe, zaciągnięte kredyty, konta bankowe itd.

Za osobę mającą miejsce zamieszkania na terytorium Polski uważa się również osobę fizyczną, która przebywa na terytorium Polski dłużej niż 183 dni w roku podatkowym. Warunek ten stanowi samodzielną podstawę do uznawania określonej kategorii osób za rezydentów, niezależną od posiadania na terytorium Polski ośrodka interesów życiowych.

Uznanie osoby fizycznej za osobę mającą miejsce zamieszkania na terytorium Polski w rozumieniu ustawy o PIT, nie przesądza jednak o uznaniu tej osoby, za osobę podlegającą w Polsce nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu. Konieczne jest bowiem uwzględnienie postanowień umów w sprawie unikania podwójnego opodatkowania, których stroną jest Rzeczpospolita Polska, co wynika z art. 4a updof.

Umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania powszechnie przyjmują, że określenie "osoba mająca miejsce zamieszkania lub siedzibę w umawiającym się państwie" oznacza każdą osobę, która zgodnie z prawem danego państwa podlega w tym państwie nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu.

Zdarza się jednak, że oba państwa nakładają na tę samą osobę nieograniczony obowiązek podatkowy. Umowy zawierają postanowienia pozwalające rozstrzygnąć, które państwo w takich okolicznościach może daną osobę uznać za swojego rezydenta podatkowego.

Przykładowo, w myśl art. 4 ust. 2 konwencji między Rzecząpospolitą Polską a Królestwem Niderlandów w sprawie unikania podwójnego opodatkowania i zapobiegania uchylaniu się od opodatkowania w zakresie podatków od dochodu (Dz. U. z 2003 r. nr 216, poz. 2120), jeżeli osoba fizyczna ma miejsce zamieszkania w obu umawiających się państwach, to jej status określa się według następujących zasad:

a) osobę uważa się za mającą miejsce zamieszkania w tym państwie, w którym ma ona stałe miejsce zamieszkania; jeżeli ma ona stałe miejsce zamieszkania w obu umawiających się państwach, to uważa się, że ma ona miejsce zamieszkania w tym państwie, z którym ma ściślejsze powiązania osobiste i gospodarcze (ośrodek interesów życiowych),

b) jeżeli nie można ustalić, w którym państwie osoba ma ośrodek interesów życiowych, albo jeżeli nie posiada stałego miejsca zamieszkania w żadnym z państw, to uważa się, że ma ona miejsce zamieszkania w tym państwie, w którym zwykle przebywa,

c) jeżeli osoba przebywa zazwyczaj w obu państwach lub nie przebywa zazwyczaj w żadnym z nich, to uważa się, że ma ona miejsce zamieszkania w tym państwie, którego jest obywatelem,

d) jeżeli osoba jest obywatelem obydwu państw lub nie jest obywatelem żadnego z nich, to właściwe organy umawiających się państw rozstrzygną tę kwestię w drodze wzajemnego porozumienia.

Podane reguły trzeba stosować we wskazanej kolejności, tzn. jeżeli zastosowanie pierwszej reguły nie rozstrzyga miejsca rezydencji podatnika, to należy zastosować kolejne kryterium. Natomiast jeżeli to również nie dało rezultatu, stosuje się następne kryterium.


1.2. Metody unikania podwójnego opodatkowania

Z uwagi na fakt, że osoba posiadająca miejsce zamieszkania w Polsce podlega opodatkowaniu od całości swoich dochodów osiągniętych zarówno w kraju, jak i za granicą, w celu uniknięcia podwójnego opodatkowania koniecznym jest skorzystanie z metody unikania podwójnego opodatkowania, określonej w umowie zawartej przez Polskę z państwem, w którym polski rezydent uzyskał dochód.

W zawartych przez Polskę umowach występują dwie metody unikania podwójnego opodatkowania:

1) metoda wyłączenia z progresją,

2) metoda proporcjonalnego odliczenia.

Każda z tych metod oznacza odmienne konsekwencje podatkowe, dlatego zawsze trzeba kierować się postanowieniami właściwej umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania.

Zwróć uwagę!

W przypadku gdy dochód został uzyskany w państwie, z którym Polska nie zawarła umowy w sprawie unikania podwójnego opodatkowania, stosowana jest metoda proporcjonalnego odliczenia.

Na gruncie polskich przepisów metodę wyłączenia z progresją reguluje art. 27 ust. 8 updof, a metodę proporcjonalnego odliczenia - art. 27 ust. 9 i 9a updof.

Metoda wyłączenia z progresją

W przypadku gdy z umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania wynika, że zastosowanie znajduje metoda wyłączenia z progresją, a osoba mająca miejsce zamieszkania w Polsce osiąga dochód, który podlega opodatkowaniu za granicą, Polska zwolni taki dochód z opodatkowania.

W takim przypadku należy postąpić w następujący sposób:

  • do dochodów podlegających opodatkowaniu podatkiem dochodowym w Polsce dodaje się dochody zwolnione od tego podatku (dochody pochodzące z zagranicy) i od sumy tych dochodów oblicza się "hipotetyczny" podatek według skali podatkowej,
     
  • ustala się stopę procentową tego podatku do tak obliczonej sumy dochodów (dokonuje się tego poprzez podzielenie "hipotetycznego" podatku obliczonego według skali podatkowej przez całość dochodów podatnika uzyskanych w Polsce i za granicą, wynik mnoży się przez 100),
     
  • ustaloną stopę procentową stosuje się do dochodu podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym.

Według stanu prawnego na dzień 31 grudnia 2019 r. metodę wyłączenia z progresją przewidują m.in. umowy zawarte z: Belgią, Chinami, Chorwacją, Cyprem, Czechami, Danią, Francją, Grecją, Hiszpanią, Irlandią, Japonią, Kanadą, Kuwejtem, Litwą, Niemcami, Portugalią, Słowacją, Szwecją, Turcją, Ukrainą, Wielką Brytanią i Irlandią Północną oraz Włochami.

Zwróć uwagę!

Przy zastosowaniu metody wyłączenia z progresją podatnik ma obowiązek składania zeznania, jeżeli:

  • osiągnie inne dochody podlegające opodatkowaniu w Polsce według skali podatkowej,
     
  • będzie chciał skorzystać z preferencyjnego rozliczenia rocznego, tzn. złożyć zeznanie łącznie z małżonkiem lub opodatkować dochody w sposób przewidziany dla osób samotnie wychowujących dzieci.

Metoda proporcjonalnego odliczenia

Z częścią krajów umowa o unikaniu podwójnego opodatkowania nakazuje stosować metodę proporcjonalnego odliczenia. W przypadku tej metody dochody krajowe i zagraniczne łączy się ze sobą. Następnie od podatku obliczonego od łącznej sumy dochodów odlicza się kwotę równą podatkowi dochodowemu zapłaconemu w obcym państwie. Odliczenie to nie może jednak przekroczyć tej części podatku obliczonego przed dokonaniem odliczenia, która proporcjonalnie przypada na dochód uzyskany w państwie obcym.

Zwróć uwagę!

Przy zastosowaniu metody proporcjonalnego odliczenia obowiązek wykazania w zeznaniu dochodu uzyskanego za granicą istnieje zawsze bez względu na to, czy oprócz dochodów z zagranicy podatnik uzyskał inne dochody opodatkowane w Polsce według skali podatkowej.

Według stanu prawnego na dzień 31 grudnia 2019 r. metodę proporcjonalnego odliczenia (np. w stosunku do przychodów uzyskanych z pracy najemnej) przewidują m.in. umowy z Holandią, Kazachstanem, Rosją, USA, a także umowy z Austrią i Słowenią (patrz ramka).

Zwróć uwagę!

W związku z wejściem w życie Konwencji wielostronnej MLI od dnia 1 stycznia 2019 r. w umowach zawartych z Austrią i Słowenią nastąpiła zmiana metody unikania podwójnego opodatkowania, tj. metoda wyłączenia z progresją została zastąpiona metodą proporcjonalnego odliczenia.


1.3. Ustalenie dochodu do opodatkowania

Dochód do opodatkowania za pracę najemną ustala się w taki sam sposób bez względu na kraj uzyskania wynagrodzenia oraz na zastosowaną metodę unikania podwójnego opodatkowania.

Odliczanie zagranicznych diet

Osoby pracujące za granicą (bez względu na kraj, w którym wykonują pracę) mają prawo pomniejszyć przychód osiągnięty za granicą o równowartość diet z tytułu podróży służbowej za granicą (art. 21 ust. 1 pkt 20 updof). Pomniejszenie to przysługuje:

  • osobom uzyskującym za granicą przychody ze stosunku służbowego, stosunku pracy, pracy nakładczej oraz spółdzielczego stosunku pracy,
     
  • za każdy dzień pobytu za granicą, w którym podatnik pozostawał w stosunku służbowym, stosunku pracy, pracy nakładczej lub spółdzielczym stosunku pracy,
     
  • w kwocie odpowiadającej 30% diety z tytułu zagranicznej podróży służbowej.

Wskazane zwolnienie nie ma zastosowania do wynagrodzenia uzyskiwanego przez podatników wymienionych w art. 21 ust. 15 updof, czyli m.in. wynagrodzenia:

  • pracownika odbywającego podróż służbową poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej,
     
  • członka służby zagranicznej.

Przeliczanie waluty

Osoby uzyskujące przychody w walucie obcej powinny przeliczać je na złote według kursu średniego walut obcych ogłaszanego przez NBP z ostatniego dnia roboczego poprzedzającego dzień uzyskania przychodu (art. 11a ust. 1 updof).

Także do przeliczenia kosztów, kwot uprawniających do odliczenia od dochodu, podstawy obliczenia podatku lub obniżenia podatku, wydatków oraz podatku, wyrażonych w walutach obcych stosuje się kurs średni walut obcych ogłaszany przez NBP. Do przeliczenia należy przyjąć kurs z ostatniego dnia roboczego poprzedzającego odpowiednio dzień poniesienia kosztu lub dzień poniesienia wydatku albo zapłaty podatku. Wynika tak z art. 11a ust. 2 i 3 updof.

Koszty uzyskania przychodów

Osobom, które uzyskują przychody ze stosunku służbowego, stosunku pracy, spółdzielczego stosunku pracy oraz pracy nakładczej, przysługują koszty uzyskania przychodów w wysokości określonej w art. 22 ust. 2 updof. Podatnik uzyskujący przychody z tego źródła, ale położonego za granicą, też ma prawo pomniejszyć przychody o koszty uzyskania przychodów. Przyjmuje je w takiej samej wysokości, jak w przypadku pracy świadczonej w Polsce i na takich samych zasadach.

Odliczenia od dochodu i podatku

Ustalony dochód (tj. przychód osiągnięty za granicą pomniejszony o przychód zwolniony od podatku, a następnie przeliczony na złote i pomniejszony o koszty uzyskania przychodów) pomniejsza się o kwotę zapłaconych lub potrąconych składek na ubezpieczenia społeczne, o których mowa w art. 26 ust. 1 pkt 2 i 2a updof. Na podstawie tych przepisów można odliczyć nie tylko składki odprowadzane do polskiego systemu ubezpieczeń społecznych, ale także składki zapłacone na obowiązkowe ubezpieczenia społeczne w innych niż Polska państwach członkowskich UE, EOG lub Konfederacji Szwajcarskiej. Prawo do odliczenia zapłaconych za granicą składek na obowiązkowe ubezpieczenia społeczne zostało uzależnione przez ustawodawcę od łącznego spełnienia warunków określonych w art. 26 ust. 1 pkt 2a i ust. 13a-13c updof.

Jeżeli w zeznaniu podatnik wykaże dochód do opodatkowania, może skorzystać również z innych odliczeń od dochodu, np. z tytułu darowizn, wydatków rehabilitacyjnych.

Z kolei podatek dochodowy ulega obniżeniu o kwotę pobranej lub zapłaconej składki na ubezpieczenie zdrowotne, w tym zagraniczne. Zasady odliczania składek na ubezpieczenie zdrowotne uregulowane zostały w art. 27b updof. Obniżenie o kwotę składki zapłaconej w roku podatkowym ze środków podatnika na obowiązkowe ubezpieczenie zdrowotne w innym niż Polska kraju UE, EOG lub Konfederacji Szwajcarskiej stosuje się, o ile zostaną spełnione warunki określone w art. 27b ust. 1 pkt 2 i ust. 4 updof. Kwota składki na ubezpieczenie zdrowotne, o którą zmniejsza się podatek, nie może przekroczyć 7,75% podstawy wymiaru tej składki.

Ponadto od podatku pomniejszonego o kwotę składki na ubezpieczenie zdrowotne, podatnik ma prawo odliczyć kwotę z tytułu np. ulgi na dzieci. Ma również prawo złożyć wniosek o przekazanie wskazanej przez siebie organizacji pożytku publicznego 1% podatku należnego wykazanego w zeznaniu (art. 45c updof).

Ulga abolicyjna

Podatnik, który dochody uzyskane poza terytorium Polski rozlicza metodą proporcjonalnego odliczenia, może skorzystać z ulgi abolicyjnej na zasadach określonych w art. 27g updof. W tym celu od podatku odlicza kwotę stanowiącą różnicę między kwotą podatku obliczonego metodą proporcjonalnego odliczenia a kwotą podatku obliczonego przy zastosowaniu metody wyłączenia z progresją.

Ulgi tej nie można stosować, jeżeli dochody uzyskane zostały w tzw. rajach podatkowych, czyli krajach lub na terytoriach stosujących szkodliwą konkurencję podatkową.

Preferencyjne rozliczenie

Uzyskujący dochody za granicą, mają możliwość skorzystania ze wspólnego rozliczenia podatku dochodowego z małżonkiem, bądź preferencyjnego rozliczenia podatku przysługującego osobom samotnie wychowującym dzieci - o ile zostaną spełnione warunki określone przez ustawodawcę.

 
Sklep internetowy - sklep.gofin.pl
 
Wydawnictwo Podatkowe GOFIN sp. z o.o., ul. Owocowa 8, 66-400 Gorzów Wlkp., tel. 95 720 85 40, faks 95 720 85 60
Wydawnictwo Podatkowe GOFIN
Szanowny Użytkowniku !
Prosimy o zapoznanie się z poniższymi informacjami oraz wyrażenie dobrowolnej zgody poprzez kliknięcie przycisku "Zgadzam się".
Pamiętaj, że zawsze możesz wycofać zgodę.

Serwis internetowy, z którego Pani/Pan korzysta używa plików cookies w celu:

  • zapewnienia prawidłowego działania serwisów (utrzymania sesji),

  • analizy statystyk ruchu i reklam w serwisach,

  • zbierania i przetwarzania danych osobowych w celu wyświetlenia reklam produktów własnych.

Pliki cookies

Są to pliki instalowane w urządzeniach końcowych osób korzystających z serwisu, w celu administrowania serwisem, dostosowania treści serwisu do preferencji użytkownika, utrzymania sesji użytkownika oraz dla celów statystycznych i targetowania reklamy (dostosowania treści reklamy do indywidualnych potrzeb użytkownika). Informujemy, że istnieje możliwość określenia przez użytkownika serwisu warunków przechowywania lub uzyskiwania dostępu do informacji zawartych w plikach cookies za pomocą ustawień przeglądarki lub konfiguracji usługi. Szczegółowe informacje na ten temat dostępne są u producenta przeglądarki, u dostawcy usługi dostępu do internetu oraz w Polityce prywatności i plików cookies.

Administratorzy

Administratorem Pana/Pani danych osobowych w związku z korzystaniem z serwisu internetowego i jego usług jest Wydawnictwo Podatkowe GOFIN sp. z o.o. Administratorem danych osobowych w plikach cookies w związku z wyświetleniem analizy statystyk i wyświetlaniem spersonalizowanych reklam są partnerzy Wydawnictwa Podatkowego GOFIN sp. z o.o., Google Inc, Facebook Inc, Gemius S.A.

Jakie ma Pani/Pan prawa w stosunku do swoich danych osobowych?

Wobec swoich danych mają Pan/Pani prawo do żądania dostępu do swoich danych, ich sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania, prawo do wniesienia sprzeciwu wobec przetwarzania danych, prawo do cofnięcia zgody.

Podstawy prawne przetwarzania Pani/Pana danych osobowych

  • Niezbędność przetwarzania danych w związku z wykonaniem umowy

    Umowa w naszym przypadku oznacza akceptację regulaminu naszych usług. Jeśli zatem akceptuje Pani/Pan umowę na realizację danej usługi, to możemy przetwarzać Pani/Pana dane w zakresie niezbędnym do realizacji tej umowy.

  • Niezbędność przetwarzania danych w związku z prawnie uzasadnionym interesem administratora

    Dotyczy sytuacji, gdy przetwarzanie danych jest uzasadnione z uwagi na usprawiedliwione potrzeby administratora, tj. dokonanie pomiarów statystycznych, ulepszania naszych usług, jak również prowadzenie marketingu i promocji własnych usług administratora.

  • Dobrowolna zgoda

    Aby móc wyświetlać spersonalizowane reklamy dopasowane do Pani/Pana zainteresowań w związku z odwiedzaniem niniejszego serwisu internetowego partnerzy Wydawnictwa Podatkowego Gofin sp. z o.o. muszą mieć możliwość przetwarzania Pani/Pana danych. Udzielenie takiej zgody jest całkowicie dobrowolne (nie ma obowiązku jej udzielenia).

Zgoda

W związku z powyższymi wyjaśnieniami prosimy o wyrażenie dobrowolnej zgody na przetwarzanie Pani/Pana danych osobowych w związku z możliwością wyświetlenia reklam dopasowanych do Pani/Pana zainteresowań poprzez kliknięcie w przycisk „Zgadzam się” lub „Nie teraz” w przypadku braku zgody.