Facebook
Bilans 2019

Jak szukać?»

Aktualnie jesteś: Gofin.pl (strona główna)  »  BILANS 2019  »  Wycena aktywów i pasywów  »   Weryfikacja rozliczeń międzyokresowych przychodów na dzień bilansowy i ich prezentacja ...

Nowa matryca stawek VAT

Nomenklatura scalona Polska Klasyfikacja Wyrobów i Usług www.klasyfikacje.gofin.pl  »
POLECAMY
A A A  poleć artykuł   drukuj artykuł

Weryfikacja rozliczeń międzyokresowych przychodów na dzień bilansowy i ich prezentacja w sprawozdaniu

Zeszyty Metodyczne Rachunkowości nr 5 (509) z dnia 1.03.2020
Zdarzenia gospodarcze zaliczane do rozliczeń międzyokresowych przychodów

Do rozliczeń międzyokresowych przychodów zalicza się wartość aktywów już otrzymanych, które dopiero w przyszłych okresach sprawozdawczych staną się przychodem bilansowym (tzw. przychody przyszłych okresów). Z art. 41 ust. 1 i 2 ustawy o rachunkowości wynika, że rozliczenia międzyokresowe przychodów, dokonywane z zachowaniem zasady ostrożności, obejmują w szczególności:

  • równowartość otrzymanych lub należnych od kontrahentów środków z tytułu świadczeń, których wykonanie nastąpi w następnych okresach sprawozdawczych,
     
  • środki pieniężne otrzymane na sfinansowanie nabycia lub wytworzenia środków trwałych, w tym także środków trwałych w budowie oraz prac rozwojowych, jeżeli stosownie do innych ustaw nie zwiększają one kapitałów (funduszy) własnych,
     
  • równowartość otrzymanych nieodpłatnie, w tym także w drodze darowizny, środków trwałych w budowie, środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych,
     
  • ujemną wartość firmy, o której mowa w art. 33 ust. 4art. 44b ust. 11 ustawy o rachunkowości.

Obowiązek dokonywania rozliczeń międzyokresowych przychodów wynika z zasady współmierności przychodów i kosztów określonej w art. 6 ust. 2 ustawy o rachunkowości. Zasada ta nakazuje do aktywów i pasywów danego okresu sprawozdawczego zaliczyć koszty lub przychody dotyczące przyszłych okresów sprawozdawczych oraz przypadające na ten okres koszty, które nie zostały jeszcze poniesione. Oznacza to, że przychody, które nie odnoszą się do bieżącego okresu, "przenosi" się do bilansu jako rozliczenia międzyokresowe przychodów, a następnie w odpowiednim okresie, którego dotyczą, ujmuje się je w wyniku finansowym. Jeśli jednostka ujmie całość tych przychodów jednorazowo w bieżącym okresie, to zniekształceniu ulegnie wynik finansowy tego okresu.

Przykładem przychodów, które jednostka może ująć w księgach jako rozliczenia międzyokresowe przychodów są: otrzymane zaliczki na dostawy i usługi, które zostaną wykonywane w przyszłości (nie prezentuje się ich jednak w bilansie jako rozliczenia międzyokresowe, lecz jako zobowiązania), środki trwałe otrzymane w formie darowizny, otrzymane dotacje na środki trwałe, pobrane z góry należności (np. otrzymany z góry czynsz za najem nieruchomości), otrzymana zapłata za roczną prenumeratę czasopism branżowych.

Ewidencja księgowa rozliczeń międzyokresowych przychodów

Przychody przyszłych okresów ujmuje się w księgach rachunkowych na koncie 84 "Rozliczenia międzyokresowe przychodów". W okresach sprawozdawczych, w których zostaną one zrealizowane, przeksięgowuje się te przychody na konto przychodów ze sprzedaży (np. konto 70-0 "Sprzedaż produktów", 73-0 "Sprzedaż towarów, 74-0 "Sprzedaż materiałów i opakowań") lub pozostałych przychodów operacyjnych (konto 76-0 "Pozostałe przychody operacyjne"). Zaleca się, aby do konta 84 prowadzić ewidencję analityczną, tak aby można było ustalić poszczególne tytuły rozliczeń oraz ich stan na dany moment. Wskazane jest także podzielenie ewidencji analitycznej rozliczeń międzyokresowych przychodów na rozliczenia długoterminowe i krótkoterminowe, bowiem taki obowiązek prezentacji wynika z bilansu sporządzanego według załącznika nr 1 do ustawy o rachunkowości.

Konto 84 jest kontem bilansowym, pasywnym. Wykazuje z reguły saldo kredytowe (Ma), które odzwierciedla wielkość przyszłych przychodów jednostki. Ewentualne saldo debetowe (Wn), które może wystąpić w jednostkach świadczących długotrwałe usługi, w tym budowlane, odzwierciedla równowartość zarachowanych przychodów, które nie stanowią jeszcze wymagalnych należności.

Przykłady zdarzeń księgowanych po stronie Wn i Ma konta 84 "Rozliczenia międzyokresowe przychodów" przedstawia poniższa tabela.

Zdarzenia księgowane po stronie Wn konta 84 Zdarzenia księgowane po stronie Ma konta 84
Zarachowanie do przychodów bieżącego okresu kwot otrzymanych z góry należności, w związku z wykonaniem świadczeń Opłacone lub zafakturowane w całości, z góry należności za świadczenia, które zostaną wykonane w następnym roku obrotowym, np. przyjęte z góry opłaty za dzierżawę
Zarachowanie do przychodów bieżącego okresu kwot otrzymanych zaliczek lub przedpłat w związku z wykonaniem świadczeń Faktury na zaliczki lub przedpłaty otrzymane na poczet dostaw i usług
Rozliczenie dotacji, dopłaty lub subwencji otrzymanej na finansowanie środka trwałego (równolegle do odpisów amortyzacyjnych i w proporcji wynikającej z udziału środków z tych źródeł w jego wartości początkowej) Otrzymane dotacje, dopłaty i subwencje na finansowanie środków trwałych, o ile nie zwiększają kapitału (funduszu) własnego jednostki
Odpisanie wartości początkowej nieodpłatnie otrzymanego środka trwałego lub tytułu wartości niematerialnych i prawnych równolegle do amortyzacji Wartość otrzymanych nieodpłatnie, w tym w drodze darowizny, środków trwałych, środków trwałych w budowie oraz wartości niematerialnych i prawnych
Odpisanie bezwarunkowo umorzonych zobowiązań zgodnie z prawomocnym postanowieniem o wykonaniu układu w postępowaniu restrukturyzacyjnym, a także w wyniku ugody pozasądowej Kwoty zobowiązań przewidziane do warunkowego umorzenia po zrealizowaniu postanowień postępowania restrukturyzacyjnego (pozostają na tym koncie do czasu uznania przez sąd postanowień za zrealizowane) lub ugody pozasądowej
Rozliczenie ujemnej wartości firmy Ujemna wartość firmy

W przypadku otrzymania dotacji na nabycie lub wytworzenie środków trwałych, otrzymane środki pieniężne zalicza się do rozliczeń międzyokresowych przychodów, jeśli stosownie do innych ustaw nie zwiększają one kapitałów (funduszy) własnych. Należy pamiętać, że do rozliczeń tych nie kwalifikuje się przyrzeczonych, lecz jeszcze nieotrzymanych dotacji. Rozliczenie dotacji następuje równolegle do dokonywanych odpisów amortyzacyjnych przyjętego do używania środka trwałego sfinansowanego z tej dotacji. Warto dodać, że jeżeli środek trwały jest tylko częściowo sfinansowany dotacją, to odpisu kwoty ujętej na koncie 84 dokonuje się w takim procencie amortyzacji, w jakim dotacja pozostaje do wartości początkowej tego środka trwałego.

Ewidencja księgowa rozliczeń międzyokresowych przychodów na przykładzie
otrzymanej dotacji na środki trwałe

1. Środki pieniężne otrzymane na sfinansowanie nabycia lub wytworzenia środków trwałych:
      - Wn konto 13-0 "Rachunek bieżący",
      - Ma konto 84 "Rozliczenia międzyokresowe przychodów".
2. Rozliczanie dotacji równolegle do dokonywanych odpisów amortyzacyjnych środków trwałych:
   a) odpisy amortyzacyjne środków trwałych:
      - Wn konto 40-0 "Amortyzacja" lub konto zespołu 5,
      - Ma konto 07-1 "Odpisy umorzeniowe środków trwałych"
      oraz równoległe odniesienie kwoty dotacji do pozostałych przychodów operacyjnych:
      - Wn konto 84 "Rozliczenia międzyokresowe przychodów",
      - Ma konto 76-0 "Pozostałe przychody operacyjne".

Inwentaryzacja rozliczeń międzyokresowych przychodów

Rozliczenia międzyokresowe przychodów wycenia się nie rzadziej niż na dzień bilansowy w wartości nominalnej. Rozliczenia te inwentaryzuje się w drodze weryfikacji, czyli poprzez porównanie danych dotyczących rozliczeń międzyokresowych przychodów wynikających z ksiąg rachunkowych z odpowiednimi dokumentami źródłowymi stanowiącymi podstawę zapisów w księgach. Jednostka dokonująca inwentaryzacji tych rozliczeń powinna ustalić również, czy na koncie 84 nie są zaewidencjonowane kwoty dotyczące nieaktualnych tytułów (np. otrzymany w darowiźnie środek trwały został sprzedany). Nierozliczone saldo wynikające z takiego tytułu należy przeksięgować z konta 84 na konto pozostałych przychodów operacyjnych, zapisem: Wn konto 84, Ma konto 76-0. Po skończonej inwentaryzacji rozliczeń międzyokresowych przychodów należy sporządzić protokół weryfikacji (por. art. 26 ust. 1 pkt 10 i art. 26 ust. 1 pkt 3 ustawy o rachunkowości).

Prezentacja rozliczeń międzyokresowych przychodów w bilansie i informacji dodatkowej

W bilansie rozliczenia międzyokresowe przychodów prezentuje się w pasywach w pozycji zależnej od załącznika do ustawy o rachunkowości, według którego się go sporządza.

Bilans - pasywa
Załącznik do ustawy o rachunkowości Rozliczenia międzyokresowe przychodów
Załącznik nr 1
(dla jednostek innych niż banki, zakłady ubezpieczeń i zakłady reasekuracji)
B. Zobowiązania i rezerwy na zobowiązania
   IV. Rozliczenia międzyokresowe
      1. Ujemna wartość firmy
      2. Inne rozliczenia międzyokresowe
         - długoterminowe
         - krótkoterminowe
Załącznik nr 4
(dla jednostek mikro)
B. Zobowiązania i rezerwy na zobowiązania
Załącznik nr 5
(dla jednostek małych)
B. Zobowiązania i rezerwy na zobowiązania
   IV. Rozliczenia międzyokresowe
Załącznik nr 6
(dla organizacji pozarządowych)
B. Zobowiązania i rezerwy na zobowiązania
   IV. Rozliczenia międzyokresowe

W pozycji B.IV.2. "Inne rozliczenia międzyokresowe" występującej w bilansie sporządzanym według załącznika nr 1 do ustawy o rachunkowości, wykazuje się rozliczenia dotyczące m.in. zapłaconego przez kontrahenta z góry czynszu za najem pomieszczeń, dzierżawę oraz wpłaty za prenumeratę czasopism, otrzymane dotacje, dopłaty przeznaczone na nabycie lub wytworzenie środków trwałych, środków trwałych w budowie czy prac rozwojowych, a także wartość otrzymanych nieodpłatnie środków trwałych, środków trwałych w budowie, czy wartości niematerialnych i prawnych. Wykazuje się je z podziałem na rozliczenia długoterminowe i krótkoterminowe. Długoterminowe to te tytuły, które zostaną rozliczone (zarachowane do przychodów) po upływie 12 miesięcy, licząc od dnia bilansowego. Z kolei krótkoterminowe to te, które podlegają zarachowaniu do przychodów w ciągu 12 miesięcy, licząc od dnia bilansowego. Oznacza to, że w bilansie sporządzanym na 31 grudnia 2019 r. jako rozliczenia długoterminowe należy wykazać tytuły podlegające odniesieniu do przychodów w 2021 r. i w latach następnych, a do krótkoterminowych - tytuły, które powinny zostać rozliczone do 31 grudnia 2020 r.

Przypominamy, że na koncie 84 "Rozliczenia międzyokresowe przychodów" księguje się zaliczki i przedpłaty, których nie wykazuje się w bilansie jako rozliczenia międzyokresowe. Prezentuje się je jako składowe zobowiązań krótkoterminowych.

Co więcej, istotne pozycje rozliczeń międzyokresowych przychodów wykazuje się w ustępie 1 pkt 14 dodatkowych informacji i objaśnień sporządzanych według załącznika nr 1 do ustawy o rachunkowości. Pozycje te wykazuje się bez podziału na rozliczenia długoterminowe i krótkoterminowe. Warto podkreślić, że mają to być pozycje istotne, zatem kwoty drobne, nieistotne dla jednostki, pomija się.

Przykład

I. Założenia:

  1. We wrześniu 2019 r. jednostka otrzymała w darowiźnie środek trwały o wartości wynikającej z umowy darowizny: 60.000 zł.
     
  2. Jednostka przyjęła dla tego środka trwałego roczną stawkę amortyzacyjną w wysokości: 14%. Miesięczny odpis wynosi więc: 700 zł (tj. 60.000 zł × 14% : 12 m-cy). Amortyzację rozpoczęto w październiku 2019 r. Wartość odpisu za trzy miesiące 2019 r. (za październik, listopad i grudzień) w wysokości: 2.100 zł (tj. 700 zł × 3 m-ce) dla uproszczenia zaprezentowano łącznie.
     
  3. Kwota ujęta na koncie rozliczeń międzyokresowych przychodów jest dla jednostki istotna. Jednostka prowadzi ewidencję kosztów wyłącznie na kontach zespołu 4, a sprawozdanie finansowe sporządza według załącznika nr 1 do ustawy o rachunkowości.

II. Dekretacja:

Opis operacji Kwota Konto
Wn Ma
1. OT - przyjęcie środka trwałego otrzymanego w formie darowizny 60.000 zł 01 84
2. PK - odpis amortyzacyjny za trzy miesiące 2.100 zł 40-0 07-1
3. PK - zarachowanie do pozostałych przychodów operacyjnych równowartości trzymiesięcznego odpisu amortyzacyjnego 2.100 zł 84 76-0

III. Księgowania:

Prezentacja rozliczeń międzyokresowych przychodów w bilansie i informacji dodatkowej

IV. Prezentacja w bilansie sporządzonym na 31 grudnia 2019 r.:

  1. Podział rozliczeń międzyokresowych przychodów (rmp) na długoterminowe i krótkoterminowe dla celów prezentacji w bilansie:

a) darowizna środka trwałego podlegająca rozliczeniu:

    • w 2020 r. (rmp krótkoterminowe): 700 zł × 12 m-cy = 8.400 zł,
       
    • w 2021 r. i latach następnych (rmp długoterminowe): 60.000 zł - 2.100 zł - 8.400 zł = 49.500 zł.
  1. W bilansie sporządzonym według załącznika nr 1 do ustawy o rachunkowości na dzień 31 grudnia 2019 r. jednostka wykaże stan rozliczeń międzyokresowych przychodów w pozycji B.IV.2. "Inne rozliczenia międzyokresowe", w kwocie łącznej: 57.900 zł, z podziałem na:
    • długoterminowe: 49.500 zł,
       
    • krótkoterminowe: 8.400 zł.

VI. Ujawnienie istotnych pozycji rozliczeń międzyokresowych w informacji dodatkowej:

Nota nr 22 Rozliczenia międzyokresowe przychodów

Wyszczególnienie Stan na początek roku obrotowego (zł) Zwiększenia (zł) Zmniejszenia (zł) Stan na koniec roku obrotowego (zł)
(2 + 3 - 4)
1 2 3 4 5
Darowizna środków trwałych, środków trwałych w budowie oraz wartości niematerialnych i prawnych 0 60.000 2.100 57.900
Razem 0 60.000 2.100 57.900
Więcej na ten temat w zasobach płatnych:

Wycena aktywów i pasywów - czytaj także:

 
Sklep internetowy - sklep.gofin.pl
 
Wydawnictwo Podatkowe GOFIN sp. z o.o., ul. Owocowa 8, 66-400 Gorzów Wlkp., tel. 95 720 85 40, faks 95 720 85 60
Wydawnictwo Podatkowe GOFIN
Szanowny Użytkowniku !
Prosimy o zapoznanie się z poniższymi informacjami oraz wyrażenie dobrowolnej zgody poprzez kliknięcie przycisku "Zgadzam się".
Pamiętaj, że zawsze możesz wycofać zgodę.

Serwis internetowy, z którego Pani/Pan korzysta używa plików cookies w celu:

  • zapewnienia prawidłowego działania serwisów (utrzymania sesji),

  • analizy statystyk ruchu i reklam w serwisach,

  • zbierania i przetwarzania danych osobowych w celu wyświetlenia reklam produktów własnych.

Pliki cookies

Są to pliki instalowane w urządzeniach końcowych osób korzystających z serwisu, w celu administrowania serwisem, dostosowania treści serwisu do preferencji użytkownika, utrzymania sesji użytkownika oraz dla celów statystycznych i targetowania reklamy (dostosowania treści reklamy do indywidualnych potrzeb użytkownika). Informujemy, że istnieje możliwość określenia przez użytkownika serwisu warunków przechowywania lub uzyskiwania dostępu do informacji zawartych w plikach cookies za pomocą ustawień przeglądarki lub konfiguracji usługi. Szczegółowe informacje na ten temat dostępne są u producenta przeglądarki, u dostawcy usługi dostępu do internetu oraz w Polityce prywatności i plików cookies.

Administratorzy

Administratorem Pana/Pani danych osobowych w związku z korzystaniem z serwisu internetowego i jego usług jest Wydawnictwo Podatkowe GOFIN sp. z o.o. Administratorem danych osobowych w plikach cookies w związku z wyświetleniem analizy statystyk i wyświetlaniem spersonalizowanych reklam są partnerzy Wydawnictwa Podatkowego GOFIN sp. z o.o., Google Inc, Facebook Inc, Gemius S.A.

Jakie ma Pani/Pan prawa w stosunku do swoich danych osobowych?

Wobec swoich danych mają Pan/Pani prawo do żądania dostępu do swoich danych, ich sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania, prawo do wniesienia sprzeciwu wobec przetwarzania danych, prawo do cofnięcia zgody.

Podstawy prawne przetwarzania Pani/Pana danych osobowych

  • Niezbędność przetwarzania danych w związku z wykonaniem umowy

    Umowa w naszym przypadku oznacza akceptację regulaminu naszych usług. Jeśli zatem akceptuje Pani/Pan umowę na realizację danej usługi, to możemy przetwarzać Pani/Pana dane w zakresie niezbędnym do realizacji tej umowy.

  • Niezbędność przetwarzania danych w związku z prawnie uzasadnionym interesem administratora

    Dotyczy sytuacji, gdy przetwarzanie danych jest uzasadnione z uwagi na usprawiedliwione potrzeby administratora, tj. dokonanie pomiarów statystycznych, ulepszania naszych usług, jak również prowadzenie marketingu i promocji własnych usług administratora.

  • Dobrowolna zgoda

    Aby móc wyświetlać spersonalizowane reklamy dopasowane do Pani/Pana zainteresowań w związku z odwiedzaniem niniejszego serwisu internetowego partnerzy Wydawnictwa Podatkowego Gofin sp. z o.o. muszą mieć możliwość przetwarzania Pani/Pana danych. Udzielenie takiej zgody jest całkowicie dobrowolne (nie ma obowiązku jej udzielenia).

Zgoda

W związku z powyższymi wyjaśnieniami prosimy o wyrażenie dobrowolnej zgody na przetwarzanie Pani/Pana danych osobowych w związku z możliwością wyświetlenia reklam dopasowanych do Pani/Pana zainteresowań poprzez kliknięcie w przycisk „Zgadzam się” lub „Nie teraz” w przypadku braku zgody.