Facebook
Bilans 2021

Jak szukać?»

Aktualnie jesteś: Gofin.pl (strona główna)  »  BILANS 2021  »  Inwentaryzacja  »   Rozliczenie różnic poprzez kompensatę
POLECAMY
A A A  drukuj artykuł

Rozliczenie różnic poprzez kompensatę

Dodatek do Zeszytów Metodycznych Rachunkowości nr 14 (548) z dnia 20.10.2021

Przepisy ustawy o rachunkowości nie precyzują sposobu rozliczania przez jednostkę różnic inwentaryzacyjnych, czyli sposobu oceny przyczyn ich powstania oraz zasad stosowanych przy podejmowaniu decyzji w sprawie pokrycia ich skutków finansowych. Decyzję o tym, w jaki sposób rozliczyć powstałe różnice inwentaryzacyjne, podejmuje kierownik jednostki w oparciu o przedstawioną mu dokumentację, wnioski komisji inwentaryzacyjnej oraz opisane przyczyny powstania każdej z nich. Przy czym zasady przeprowadzania inwentaryzacji oraz rozliczania różnic inwentaryzacyjnych jednostka powinna opisać w instrukcji inwentaryzacyjnej stanowiącej element polityki rachunkowości jednostki. Rozliczenie różnic inwentaryzacyjnych w drodze kompensaty jest uprawnieniem jednostki. Kompensata niedoboru z nadwyżkami opiera się na przypuszczeniu, że w wyniku występowania podobieństw w asortymentach (zbliżone rozmiary, podobne grubości) lub podobnych opakowań, w których te asortymenty się znajdują, w trakcie obrotu tymi zapasami mogła nastąpić ich zamiana. W efekcie powstaje jednocześnie niedobór jednego, a nadwyżka drugiego, podobnego do siebie asortymentu. Komisja inwentaryzacyjna, uwzględniając wyjaśnienia osoby odpowiedzialnej, może zaproponować rozliczenie nadwyżki jako kompensaty usprawiedliwionego niedoboru, jeżeli są spełnione jednocześnie określone warunki (por. pkt 105 stanowiska w sprawie inwentaryzacji zapasów).

Warunki, jakie muszą zostać spełnione, aby dokonać kompensaty

  1. Niedobór i nadwyżka dotyczą podobnych asortymentów zapasów albo znajdują się w podobnych opakowaniach, co pozwala sądzić, że nastąpiła pomyłka przy ich wydawaniu lub przyjmowaniu.
  2. Niedobór i nadwyżka dotyczą zapasów powierzonych tej samej osobie odpowiedzialnej.
  3. Niedobór i nadwyżka zapasów zostały stwierdzone podczas tego samego spisu z natury.

Przy ustalaniu kwoty podlegającej kompensacie stosuje się zasadę mniejszej ilości i niższej ceny. Oznacza to, że jeżeli niedobór i nadwyżka różnią się co do ilości, to wielkość niedoboru albo nadwyżki ustala się, biorąc pod uwagę mniejszą ilość. Jeżeli kompensowane składniki mają różne ceny, do wyceny kompensaty przyjmuje się cenę tego składnika, która jest niższa (por. pkt 106 stanowiska w sprawie inwentaryzacji zapasów).

Kompensatę niedoboru z nadwyżkami stosuje się w odniesieniu do różnic inwentaryzacyjnych powstałych na rzeczowych aktywach obrotowych, tj. materiałach, towarach, wyrobach gotowych i półproduktach, które zostały uznane przez jednostkę za niezawinione. Oznacza to, że przyczyną powstania różnic są zdarzenia wykluczające odpowiedzialność materialną osób (osoby), którym tę odpowiedzialność w jednostce powierzono. Zwracamy przy tym uwagę, że nie jest możliwe dokonanie kompensaty niedoborów z nadwyżkami według przedstawionych powyżej zasad w odniesieniu do towarów, dla których jednostka prowadzi ewidencję wartościową. Przy tego rodzaju ewidencji różnice inwentaryzacyjne ustalane są wyłącznie wartościowo. Kompensaty różnic inwentaryzacyjnych można dokonać prowadząc ewidencję ilościowo-wartościową.

Przykład

I. Założenia:

  1. Spółka prowadzi ewidencję ilościowo-wartościową materiałów według cen zakupu.
  2. W wyniku spisu z natury stwierdzono w magazynie nadwyżkę 9 kg śrub M5 z płaskim łebkiem o średnicy 6 mm w cenie: 12 zł/kg (tj. 108 zł) i niedobór 8 kg śrub M5 z płaskim łebkiem o średnicy 8 mm w cenie: 15 zł/kg (tj. 120 zł).
  3. Komisja inwentaryzacyjna podczas postępowania wyjaśniającego ustaliła, uznając wyjaśnienia osoby odpowiedzialnej, iż przyczyną różnic są prawdopodobnie pomyłki przy przyjmowaniu i wydawaniu śrub. W związku z tym, zaproponowano kompensatę niedoboru nadwyżką.
  4. Ustalono kwotę kompensaty, stosując zasadę mniejszej ilości i niższej ceny:

a) mniejszy był niedobór: 8 kg,

b) niższa cena: 12 zł/kg,

c) kwota kompensaty: 8 kg × 12 zł/kg = 96 zł.

  1. Po dokonaniu kompensaty nierozliczona część nadwyżki: 12 zł (tj. 108 zł - 96 zł) zostanie ujęta w pozostałych przychodach operacyjnych, a nierozliczona część niedoboru 24 zł (tj. 120 zł - 96 zł) obciąży pozostałe koszty operacyjne.
  2. Propozycja kompensaty została zatwierdzona przez kierownika jednostki. Kompensatę zaksięgowano na podstawie protokołu z rozliczenia różnic inwentaryzacyjnych.

II. Dekretacja:

Opis operacji Kwota Konto
Wn Ma
1. PK - nadwyżka śrub M5 z płaskim łebkiem o średnicy 6 mm 108 zł 31-1 24-1/1
2. PK - niedobór śrub M5 z płaskim łebkiem o średnicy 8 mm 120 zł 24-1/0 31-1
3. PK - kompensata niedoboru nadwyżką 96 zł 24-1/1 24-1/0
4. PK - rozliczenie nadwyżki pozostałej po kompensacie 12 zł 24-1/1 76-0
5. PK - rozliczenie niedoboru pozostałego po kompensacie 24 zł 76-1 24-1/0

III. Księgowania:

Rozliczenie różnic poprzez kompensatę

Inwentaryzacja - czytaj także:

 
Sklep internetowy - sklep.gofin.pl
 
Wydawnictwo Podatkowe GOFIN sp. z o.o., ul. Owocowa 8, 66-400 Gorzów Wlkp., tel. 95 720 85 40, faks 95 720 85 60
Wydawnictwo Podatkowe GOFIN
Szanowny Użytkowniku !
Prosimy o zapoznanie się z poniższymi informacjami oraz wyrażenie dobrowolnej zgody poprzez kliknięcie przycisku "Zgadzam się".
Pamiętaj, że zawsze możesz wycofać zgodę.

Serwis internetowy, z którego Pani/Pan korzysta używa plików cookies w celu:

  • niezbędnego zapewnienia prawidłowego działania Serwisów (utrzymania sesji),
  • realizacji funkcjonalności ułatwiających obsługę Serwisu,
  • analizy statystyk ruchu i reklam w Serwisach,
  • zbierania i przetwarzania danych osobowych w celu wyświetlenia reklam produktów własnych i klientów reklamowych.

Pliki cookies

Są to pliki instalowane w urządzeniach końcowych osób korzystających z Serwisu, w celu administrowania Serwisem, dostosowania treści Serwisu do preferencji użytkownika, utrzymania sesji użytkownika oraz dla celów statystycznych i targetowania reklamy (dostosowania treści reklamy do indywidualnych potrzeb użytkownika). Informujemy, że istnieje możliwość określenia przez użytkownika Serwisu warunków przechowywania lub uzyskiwania dostępu do informacji zawartych w plikach cookies za pomocą ustawień przeglądarki lub konfiguracji usługi. Szczegółowe informacje na ten temat dostępne są u producenta przeglądarki, u dostawcy usługi dostępu do internetu oraz w Polityce prywatności i plików cookies.

Administratorzy

Administratorem Pana/Pani danych osobowych w związku z korzystaniem z Serwisu internetowego i jego usług jest Wydawnictwo Podatkowe GOFIN sp. z o.o. Administratorem danych osobowych w plikach cookies w związku z wyświetleniem analizy statystyk i wyświetlaniem spersonalizowanych reklam są partnerzy Wydawnictwa Podatkowego GOFIN sp. z o.o., Google Inc, Facebook Inc.

Jakie ma Pani/Pan prawa w stosunku do swoich danych osobowych?

Wobec swoich danych mają Pan/Pani prawo do żądania dostępu do swoich danych, ich sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania, prawo do wniesienia sprzeciwu wobec przetwarzania danych, prawo do cofnięcia zgody.

Podstawy prawne przetwarzania Pani/Pana danych osobowych

  • Niezbędność przetwarzania danych w związku z wykonaniem umowy.

    Umowa w naszym przypadku oznacza akceptację regulaminu naszych usług. Jeśli zatem akceptuje Pani/Pan umowę na realizację danej usługi, to możemy przetwarzać Pani/Pana dane w zakresie niezbędnym do realizacji tej umowy.

  • Niezbędność przetwarzania danych w związku z prawnie uzasadnionym interesem administratora.

    Dotyczy sytuacji, gdy przetwarzanie danych jest uzasadnione z uwagi na usprawiedliwione potrzeby administratora, tj. dokonanie pomiarów statystycznych, ulepszania naszych usług, jak również prowadzenie marketingu i promocji własnych usług administratora.

  • Dobrowolna zgoda.

    Aby móc realizować cele:
    - zapamiętania Pani/Pana decyzji w Serwisach w zakresie korzystania z dostępnych opcjonalnie funkcjonalności,
    - analiz statystyk ruchu i reklam w Serwisach,
    - wyświetlania spersonalizowanych reklam produktów własnych i klientów reklamowych w związku z odwiedzaniem niniejszego Serwisu internetowego partnerzy Wydawnictwa Podatkowego Gofin sp. z o.o. muszą mieć możliwość przetwarzania Pani/Pana danych.

Potrzebna jest Nam Pani/Pana dobrowolna zgoda na zapisy w plikach cookies w celach realizacji powyższych celów.

W związku z powyższymi wyjaśnieniami prosimy o wyrażenie dobrowolnej zgody na zapisywanie informacji w plikach cookies przez kliknięcie przycisku „Zgadzam się” lub „Nie teraz” w przypadku braku zgody. Istnieje możliwość skorzystania z „ustawień zaawansowanych” plików cookies w celu określenia indywidualnych zgód na zapis wybranych plików cookies realizujących wybrane cele.