Bilans 2019

Jak szukać?»

Aktualnie jesteś: Gofin.pl (strona główna)  »  BILANS 2018  »  Wycena aktywów i pasywów  »   Produkcja w toku na dzień bilansowy - wycena i prezentacja ...
POLECAMY
P R E N U M E R A T A
www.czasopismaksiegowych.pl
Bilans 2018 - ważne informacje
E-sprawozdania finansowe
Od 1 października 2018 r. wszystkie jednostki prowadzące księgi rachunkowe sprawozdanie finansowe sporządzają się w postaci elektronicznej. Przy czym sprawozdania finansowe jednostek wpisanych do rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego sporządza się w strukturze logicznej oraz formacie udostępnianych w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie podmiotowej urzędu obsługującego ministra właściwego do spraw finansów publicznych
E-sprawozdania finansowe
Harmonogram prac dotyczących sprawozdania finansowego za 2018 r.
IV kwartał 2018 r.
 
Na dzień bilansowy, tzn. 31 grudnia 2018 r.
 
Nie później niż do 26 marca 2019 r.
 
Nie później niż do końca marca 2019 r.
 
Harmonogram prac dotyczących sprawozdania finansowego za 2018 rok
Terminy i metody inwentaryzacji aktywów i pasywów
Generalnie inwentaryzację przeprowadza się na ostatni dzień każdego roku obrotowego, czyli w jednostkach, których rok obrotowy pokrywa się z kalendarzowym - na 31 grudnia 2018 r. Inwentaryzację niektórych aktywów drogą spisu z natury lub potwierdzenia salda można jednak rozpocząć w październiku 2018 r. a zakończyć do 15 stycznia 2019 r., są to m.in.:
 
Terminy i metody inwentaryzacji aktywów i pasywów
Podmioty zobowiązane do badania sprawozdania finansowego za 2018 r.
Obowiązkowi badania przez firmę audytorską podlegają roczne skonsolidowane sprawozdania finansowe grup kapitałowych oraz roczne sprawozdania finansowe - kontynuujących działalność jednostek wymienionych w art. 64. ust. 1-4 ustawy o rachunkowości
Podmioty zobowiązane do badania sprawozdania finansowego za 2018 r.
Uproszczone sprawozdanie finansowe za 2018 r. 
Jednostki spełniające warunki określone w ustawie o rachunkowości mogą skorzystać z możliwości sporządzania sprawozdania finansowego w formie uproszczonej, tj. według załącznika nr 4 do ustawy o rachunkowości (dla jednostek mikro), według załącznika nr 5 do ustawy o rachunkowości (dla jednostek małych) oraz według załącznika nr 6 do ustawy o rachunkowości, przeznaczonego dla niektórych organizacji prowadzących działalność pożytku publicznego
Uproszczone sprawozdanie finansowe za 2018 r.
Sprawozdanie finansowe zgodnie z MSR mają obowiązek sporządzać tylko ściśle określone podmioty
Przepisy ustawy o rachunkowości ściśle określają, które jednostki mają obowiązek, a które prawo do stosowania MSR przy sporządzaniu sprawozdań finansowych.
Sprawozdanie finansowe zgodnie z MSR mają obowiązek sporządzać tylko ściśle określone podmioty
A A A  poleć artykuł   drukuj artykuł

Produkcja w toku na dzień bilansowy - wycena i prezentacja w bilansie

Zeszyty Metodyczne Rachunkowości nr 4 (484) z dnia 20.02.2019
Uproszczenia w zakresie wyceny produkcji w toku wynikające
z ustawy o rachunkowości

Produkcja w toku to część produkcji, która nie została ukończona na koniec okresu rozliczeniowego. Obejmuje ona produkty lub usługi w fazie tworzenia, na które poniesiono nakłady finansowe, lecz które nie osiągnęły jeszcze statusu wyrobów gotowych, czy półproduktów. Na dzień bilansowy należy dokonać spisu z natury takiej produkcji oraz odpowiednio ją wycenić.

Produkcję w toku wycenia się na dzień bilansowy według kosztów wytworzenia nie wyższych od cen ich sprzedaży netto na ten dzień (por. art. 28 ust. 1 pkt 6 ustawy o rachunkowości). Przy wycenie produkcji w toku ustawa o rachunkowości dopuszcza uproszczenia. Polegają one na tym, że produkcję w toku można wyceniać w wysokości bezpośrednich kosztów wytworzenia (materiałów, płac, innych kosztów bezpośrednich) lub tylko materiałów bezpośrednich bądź w ogóle nie wyceniać, jeżeli nie zniekształca to istotnie stanu aktywów i wyniku finansowego. Zasady te nie mogą być stosowane do produkcji o przewidywanym czasie wykonania dłuższym niż 3 miesiące, przeznaczonej do sprzedaży lub na rzecz środków trwałych w budowie jednostki. Nie dotyczy to jednak produkcji rolnej (por. art. 34 ust. 1 pkt 2 ww. ustawy). Nie powinny figurować w produkcji w toku na dzień bilansowy wydane do produkcji, lecz niezużyte materiały. Wartość takich materiałów powinna zmniejszyć koszty produkcji i zwiększyć wartość stanu zapasów materiałów.

Uwaga: Sposób wyceny produkcji w toku lub też rezygnacja z jej wyceny na dzień bilansowy powinny być przez jednostkę zapisane w zasadach (polityce) rachunkowości.

Wycena produkcji w toku według kosztu wytworzenia

Na koszt wytworzenia - zgodnie z art. 28 ust. 3 ustawy o rachunkowości - składają się bezpośrednie koszty produkcji i zmienne pośrednie koszty produkcji oraz ta część pośrednich stałych kosztów produkcji, która odpowiada normalnemu wykorzystaniu zdolności produkcyjnych. Do kosztów bezpośrednich zalicza się:

  • wartość zużytych materiałów bezpośrednich,
     
  • koszty pozyskania i przetworzenia związane bezpośrednio z produkcją,
     
  • inne koszty poniesione w związku z doprowadzeniem produktu do postaci i miejsca, w jakich się znajduje w dniu wyceny.

Z kolei do uzasadnionej, odpowiedniej do okresu wytwarzania produktu, części kosztów pośrednich zalicza się:

  • zmienne pośrednie koszty produkcji, tj. koszty wykonywania produkcji, które nie powstają, jeśli się nie produkuje oraz
     
  • tę część stałych, pośrednich kosztów produkcji, które odpowiadają poziomowi tych kosztów przy normalnym wykorzystaniu zdolności produkcyjnych; koszty stałe to koszty, które jednostka musi ponosić, aby była w każdej chwili zdolna do wykonania produkcji, bez względu na to, czy są na nią zamówienia, czy nie; są to koszty utrzymania zdolności produkcyjnych w pogotowiu produkcyjnym.

Za normalny poziom wykorzystania zdolności produkcyjnych uznaje się przeciętną, zgodną z oczekiwaniami w typowych warunkach, wielkość produkcji za daną liczbę okresów lub sezonów, przy uwzględnieniu planowych remontów.

Jeżeli nie jest możliwe ustalenie kosztu wytworzenia produktu, to jego wyceny dokonuje się według ceny sprzedaży netto takiego samego lub podobnego produktu, pomniejszonej o przeciętnie osiągany przy sprzedaży produktów zysk brutto ze sprzedaży, a w przypadku produktu w toku - także z uwzględnieniem stopnia jego przetworzenia.

Do kosztów wytworzenia produktu nie zalicza się kosztów:

  • będących konsekwencją niewykorzystanych zdolności produkcyjnych i strat produkcyjnych,
     
  • ogólnego zarządu, które nie są związane z doprowadzaniem produktu do postaci i miejsca, w jakich się znajduje na dzień wyceny,
     
  • magazynowania wyrobów gotowych i półproduktów, chyba że poniesienie tych kosztów jest niezbędne w procesie produkcji,
     
  • kosztów sprzedaży produktów.

Koszty te, określane jako koszty okresu, wpływają na wynik finansowy okresu sprawozdawczego, w którym zostały poniesione.

Przykład

W bieżącym okresie sprawozdawczym koszty związane bezpośrednio i pośrednio z produkcją wyrobów wyniosły: 240.000 zł. Ich struktura przedstawiała się następująco:

1) koszty bezpośrednie: 200.000 zł, w tym:

a) materiały bezpośrednie: 85.000 zł,

b) płace bezpośrednie: 80.000 zł,

c) pozostałe koszty bezpośrednie: 35.000 zł,

2) koszty wydziałowe (pośrednie): 40.000 zł, w tym:

a) zmienne koszty wydziałowe: 24.000 zł,

b) stałe koszty wydziałowe: 16.000 zł.

W okresie sprawozdawczym wyprodukowano: 800 szt. wyrobów gotowych, które figurują na dzień bilansowy na stanie. Ponadto na koniec roku pozostało: 400 szt. produktów przetworzonych w 50%. Produkcję w toku jednostka wycenia według kosztów bezpośrednich. W danym okresie wykorzystano 100% normalnie wykorzystywanych zdolności produkcyjnych.

Koszty wytworzenia Liczba jednostek umownych Koszt jednostki umownej Koszt wytworzenia produktów gotowych Koszt wytworzenia produkcji w toku
240.000 zł 800 szt. + (400 szt.
× 50%) = 1.000 szt.
240.000 zł : 1.000 szt. = 240 zł/szt. 800 szt. × 240 zł/szt.
= 192.000 zł
(400 szt. × 50%)
× 240 zł/szt. = 48.000 zł

Wycena produkcji w toku według cen sprzedaży netto

W wyjątkowych przypadkach ustawa o rachunkowości dopuszcza stosowanie do wyceny wyrobów gotowych cen sprzedaży netto takiego samego lub podobnego przedmiotu, a więc po ich pomniejszeniu o VAT i przeciętnie osiągany przy sprzedaży zysk brutto. Taka sytuacja może wystąpić, gdy jednostka nie dysponuje wiarygodnymi danymi umożliwiającymi kalkulację rzeczywistego kosztu wytworzenia stanu gotowych i niezakończonych na koniec roku produktów. W takim przypadku produkty gotowe i produkcja w toku mogą być wyceniane na poziomie ich własnych cen sprzedaży, pomniejszonych o:

  • średnio osiągany ze sprzedaży produktów zysk brutto,
     
  • koszty będące konsekwencją niewykorzystanych zdolności produkcyjnych,
     
  • straty produkcyjne.

Uproszczony przykład ilustruje jeden z możliwych sposobów ustalania ceny sprzedaży netto.

Przykład

W bieżącym okresie sprawozdawczym koszty i przychody kształtowały się następująco:

1) przychód netto (bez VAT) ze sprzedaży wyrobów za rok obrotowy: 300.000 zł,

2) koszty działalności operacyjnej poniesione w roku obrotowym: 270.000 zł, w tym:

a) koszty ogólnego zarządu: 22.000 zł,

b) koszty sprzedaży: 9.000 zł,

c) pozostałe koszty uznane za koszty wytworzenia: 239.000 zł,

3) wartość w cenach sprzedaży (bez VAT) stanu zapasu na dzień bilansowy (ilości × ceny sprzedaży): 29.000 zł, w tym:

a) wyrobów gotowych: 20.000 zł,

b) produkcji w toku: (15.000 zł × 60% stanu gotowości): 9.000 zł.

Wstępnie ustalona rentowność brutto sprzedaży:

300.000 zł - 239.000 zł = 61.000 zł (zysk brutto)

(61.000 zł : 300.000 zł) × 100 = 20,33%.

W danym okresie wykorzystano 100% normalnie wykorzystywanych zdolności produkcyjnych.

Grupa produktów,
dla których jednostka
nie ustala kosztu wytworzenia
Stan produktów na dzień bilansowy
wyrażony w cenach
sprzedaży bez VAT
pomniejszony
o przeciętny narzut
przyjęty do wyceny
na koniec roku
obrotowego
Produkty gotowe 20.000 zł 20,33% 4.066 zł 15.934 zł
Produkcja w toku 9.000 zł 20,33% 1.830 zł 7.170 zł

Wycena produkcji w toku w wysokości materiałów bezpośrednich

W sytuacji gdy wycena produkcji w toku następuje w wysokości kosztów bezpośrednich, do wyceny tej produkcji na koniec okresu sprawozdawczego przyjmuje się:

  • wartość zużytych materiałów bezpośrednich (podstawowych i pomocniczych),
     
  • płace bezpośrednie wraz z narzutami (ubezpieczenia społeczne i inne świadczenia liczone od wynagrodzeń pracowników produkcyjnych),
     
  • pozostałe koszty bezpośrednio związane z wytwarzaniem produktu, za okres od rozpoczęcia produkcji do dnia wyceny, np.: zużycie narzędzi niezbędnych do wytworzenia określonych produktów, usługi obce wykonywane w związku z produkcją, zużycie energii - jeżeli, zgodnie z przyjętymi przez jednostkę rozwiązaniami rachunku kosztów, następuje ich bezpośrednie powiązanie z jednostką produktu.
Przykład

W bieżącym okresie sprawozdawczym koszty związane bezpośrednio i pośrednio z produkcją wyrobów wyniosły: 120.000 zł. Ich struktura przedstawiała się następująco:

1) koszty bezpośrednie: 100.000 zł, w tym:

a) materiały bezpośrednie: 25.000 zł,

b) płace bezpośrednie: 60.000 zł,

c) pozostałe koszty bezpośrednie: 15.000 zł,

2) koszty wydziałowe (pośrednie): 20.000 zł, w tym:

a) zmienne koszty wydziałowe: 14.000 zł,

b) stałe koszty wydziałowe: 6.000 zł.

W okresie sprawozdawczym wyprodukowano: 3.000 szt. wyrobów gotowych, które figurują na dzień bilansowy na stanie. Ponadto na koniec roku pozostało: 800 szt. produktów przetworzonych w 60%. Produkcję w toku jednostka wycenia według kosztów bezpośrednich. W danym okresie wykorzystano 100% normalnie wykorzystywanych zdolności produkcyjnych.

Wyszczególnienie Koszt jednostkowy Koszt całkowity
Produkty gotowe 100.000 zł : [3.000 szt. + (800 szt. × 60%)]
+ (20.000 zł : 3.000 szt.) = 35,4023 zł/szt.
3.000 szt. × 35,4023 zł/szt.
= 106.207 zł
Produkcja w toku (100.000 zł × 60%) : [3.000 szt. + (800 szt. × 60%)]
= 17,2414 zł/szt.
800 szt. × 17,2414 zł/szt.
= 13.793 zł

Wycena produkcji w toku w wysokości materiałów bezpośrednich

Natomiast w przypadku wyceny produktów w toku produkcji tylko w wysokości materiałów bezpośrednich, można przyjąć wielkość materiałów zużytych do tych produktów, ustaloną według normy zakładowej lub na podstawie spisu z natury dokonanego na koniec okresu sprawozdawczego albo zweryfikowany stan księgowy kosztów materiałów bezpośrednich w części dotyczącej produktów w toku produkcji.

Przykład

W bieżącym okresie sprawozdawczym koszty związane bezpośrednio i pośrednio z produkcją wyrobów wyniosły: 120.000 zł. Ich struktura przedstawiała się następująco:

1) koszty bezpośrednie: 100.000 zł, w tym:

a) materiały bezpośrednie: 25.000 zł,

b) płace bezpośrednie: 60.000 zł,

c) pozostałe koszty bezpośrednie: 15.000 zł,

2) koszty wydziałowe (pośrednie): 20.000 zł, w tym:

a) zmienne koszty wydziałowe: 14.000 zł,

b) stałe koszty wydziałowe: 6.000 zł.

W okresie sprawozdawczym wyprodukowano: 3.000 szt. wyrobów gotowych, które figurują na dzień bilansowy na stanie. Ponadto na koniec roku pozostało: 800 szt. produktów przetworzonych w 60%. Produkcję w toku jednostka wycenia według materiałów bezpośrednich. W danym okresie wykorzystano 100% normalnie wykorzystywanych zdolności produkcyjnych.

Wyszczególnienie Koszt jednostkowy Koszt całkowity
Produkty gotowe 25.000 zł : [3.000 szt. + (800 szt. × 60%)] + [(60.000 zł
+ 15.000 zł + 20.000 zł) : 3.000 szt.] = 38,8505 zł/szt.
3.000 szt. × 38,8505 zł/szt.
= 116.552 zł
Produkcja w toku (25.000 zł × 60%) : [3.000 szt. + (800 szt. × 60%)]
= 4,3103 zł/szt.
800 szt. × 4,3103 zł/szt.
= 3.448 zł

Ujęcie produkcji w toku w księgach rachunkowych i sprawozdaniu finansowym

Jednostka może prowadzić ewidencję i rozliczanie kosztów działalności podstawowej:

  • tylko na kontach zespołu 4 "Koszty według rodzajów i ich rozliczenie",
     
  • tylko na kontach zespołu 5 "Koszty według typów działalności i ich rozliczenie",
     
  • zarówno na kontach zespołu 4 "Koszty według rodzajów i ich rozliczenie", jak i w zespole 5 "Koszty według typów działalności i ich rozliczenie".

Jeżeli jednostka ewidencjonuje koszty na kontach zespołu 4 i 5 lub wyłącznie zespołu 5, to stan produkcji w toku na dzień bilansowy może figurować na koncie 50 "Koszty działalności podstawowej - produkcyjnej" lub 60 "Produkty gotowe i półprodukty" (w analityce: Produkcja w toku).

Ewidencja księgowa przeniesienia wartość produkcji w toku z konta zespołu 5
na konto w zespole 6

1. PK - ujęcie wartości produkcji w toku na koncie zespołu 6, jeżeli jednostka stosuje tę zasadę:
      - Wn konto 60 "Produkty gotowe i półprodukty" (w analityce: Produkcja w toku),
      - Ma konto 50 "Koszty działalności podstawowej - produkcyjnej".

Natomiast w jednostce prowadzącej ewidencję kosztów wyłącznie na kontach zespołu 4 stan produkcji w toku na dzień bilansowy figuruje na koncie 60 "Produkty gotowe i półprodukty" (w analityce: Produkcja w toku).

Ewidencja księgowa stanu produkcji w toku w jednostce prowadzącej
wyłącznie konta zespołu 4

1. PK - ustalona wartość produkcji w toku na dzień bilansowy:
      - Wn konto 60 "Produkty gotowe i półprodukty" (w analityce: Produkcja w toku),
      - Ma konto 49 "Rozliczenie kosztów".

Niezależnie od tego w jaki sposób ewidencjonowana jest na koniec roku produkcja w toku, w bilansie sporządzanym według załącznika nr 1 do ustawy o rachunkowości jej wartość prezentowana jest po stronie aktywów jako składnik zapasów. Szczegółowy sposób prezentacji produkcji w toku w bilansie - w zależności od tego, według którego załącznika do ustawy o rachunkowości jest on sporządzany - zaprezentowano w poniższej tabeli.

Bilans - aktywa
Załącznik nr 1
(dla jednostek innych niż banki, zakłady ubezpieczeń i zakłady reasekuracji)
B.I.2. Półprodukty i produkty w toku
Załącznik nr 4
(dla jednostek mikro)
B. Aktywa obrotowe, w tym: - zapasy
Załącznik nr 5
(dla jednostek małych)
B.I. Zapasy

Wycena aktywów i pasywów - czytaj także:

 
Sklep internetowy - sklep.gofin.pl
 
Wydawnictwo Podatkowe GOFIN sp. z o.o., ul. Owocowa 8, 66-400 Gorzów Wlkp., tel. 95 720 85 40, faks 95 720 85 60
Wydawnictwo Podatkowe GOFIN
Szanowny Użytkowniku !
Prosimy o zapoznanie się z poniższymi informacjami oraz wyrażenie dobrowolnej zgody poprzez kliknięcie przycisku "Zgadzam się".
Pamiętaj, że zawsze możesz wycofać zgodę.

Serwis internetowy, z którego Pani/Pan korzysta używa plików cookies w celu:

  • zapewnienia prawidłowego działania serwisów (utrzymania sesji),

  • analizy statystyk ruchu i reklam w serwisach,

  • zbierania i przetwarzania danych osobowych w celu wyświetlenia personalizowanych reklam.

Pliki cookies

Są to pliki instalowane w urządzeniach końcowych osób korzystających z serwisu, w celu administrowania serwisem, dostosowania treści serwisu do preferencji użytkownika, utrzymania sesji użytkownika oraz dla celów statystycznych i targetowania behawioralnego reklamy (dostosowania treści reklamy do indywidualnych potrzeb użytkownika). Informujemy, że istnieje możliwość określenia przez użytkownika serwisu warunków przechowywania lub uzyskiwania dostępu do informacji zawartych w plikach cookies za pomocą ustawień przeglądarki lub konfiguracji usługi. Szczegółowe informacje na ten temat dostępne są u producenta przeglądarki, u dostawcy usługi dostępu do internetu oraz w Polityce prywatności i plików cookies.

Administratorzy

Administratorem Pana/Pani danych osobowych w związku z korzystaniem z serwisu internetowego i jego usług jest Wydawnictwo Podatkowe GOFIN sp. z o.o.

Administratorem danych osobowych w plikach cookies w związku z wyświetleniem analizy statystyk i wyświetlaniem spersonalizowanych reklam jest partner Wydawnictwa Podatkowego GOFIN sp. z o.o., Stroer Digital Operations sp. z o.o. (SDO). Odbiorcą informacji z plików cookies są Netsprint S.A., Google LLC oraz spółki zlecające SDO realizację kampanii reklamowej, a także podmioty badające i zliczające tę kampanię. Dane te mogą ponadto zostać udostępnione na rzecz partnerów handlowych SDO.

Jakie ma Pani/Pan prawa w stosunku do swoich danych osobowych?

Wobec swoich danych mają Pan/Pani prawo do żądania dostępu do swoich danych, ich sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania, prawo do wniesienia sprzeciwu wobec przetwarzania danych, prawo do cofnięcia zgody.

Podstawy prawne przetwarzania Pani/Pana danych osobowych

  • Niezbędność przetwarzania danych w związku z wykonaniem umowy

    Umowa w naszym przypadku oznacza akceptację regulaminu naszych usług. Jeśli zatem akceptuje Pani/Pan umowę na realizację danej usługi, to możemy przetwarzać Pani/Pana dane w zakresie niezbędnym do realizacji tej umowy.

  • Niezbędność przetwarzania danych w związku z prawnie uzasadnionym interesem administratora

    Dotyczy sytuacji, gdy przetwarzanie danych jest uzasadnione z uwagi na usprawiedliwione potrzeby administratora, tj. dokonanie pomiarów statystycznych, ulepszania naszych usług, jak również prowadzenie marketingu i promocji własnych usług administratora w serwisie internetowym.

  • Dobrowolna zgoda

    Aby móc wyświetlać spersonalizowane reklamy dopasowane do Pani/Pana zainteresowań, partner Wydawnictwa Podatkowego GOFIN sp. z o.o., Stroer Digital Operations sp. z o.o. musi mieć możliwość przetwarzania Pani/Pana danych. Udzielenie takiej zgody jest całkowicie dobrowolne (nie ma obowiązku jej udzielenia).

Zgoda

W związku z powyższymi wyjaśnieniami prosimy o wyrażenie dobrowolnej zgody na przetwarzanie Pani/Pana danych osobowych w związku z możliwością wyświetlenia reklam dopasowanych do Pani/Pana zainteresowań poprzez kliknięcie w przycisk „Zgadzam się” lub „Nie teraz” w przypadku braku zgody.