Wyszukaj

Jak szukać?»

Aktualnie jesteś: Gofin.pl (strona główna)  »  Podatki  »  Podatek dochodowy  »   Skutki używania firmowego majątku przez kontrahentów
A A A  poleć artykuł   drukuj artykuł

Skutki używania firmowego majątku przez kontrahentów

Gazeta Podatkowa nr 61 (1415) z dnia 31.07.2017
Agata Cieśla

W praktyce gospodarczej coraz częściej można się spotkać z sytuacją, w której składniki majątkowe nabywane lub wytwarzane przez przedsiębiorcę nie służą bezpośrednio jego firmie. Są one bowiem wynajmowane i wydzierżawiane innym podmiotom gospodarczym lub też użytkowane przez nie bez konieczności zapłaty za udostępnienie. Brak takiej zapłaty czasami wywołuje określone konsekwencje w rozliczeniach związanych z podatkiem dochodowym.

Wyposażenie na usługach kontrahenta

Wielu producentów i dystrybutorów udostępnia kontrahentom regały, witryny, lodówki, lady chłodnicze itp. urządzenia oznakowane ich logo, z przeznaczeniem do ekspozycji lub przechowywania różnych towarów. Takie działania stanowią obecnie powszechną praktykę gospodarczą. Wydatki na ich nabycie w firmach, które urządzenia te udostępniają, klasyfikowane są na potrzeby podatku dochodowego jako poniesione na zakup wyposażenia. Podstawą ich użytkowania w firmie, której zostają przekazane, zazwyczaj są tzw. umowy o współpracę. Są one zawierane na konkretny okres, po zakończeniu którego wracają do właściciela, który - w przeciwieństwie do umów najmu lub dzierżawy albo leasingu - za ich udostępnianie z reguły nie pobiera czynszu. Brak tego elementu wywołuje wątpliwości w kwestii prawa przedsiębiorcy będącego ich właścicielem do obciążania kosztów firmowych wydatkami na ich nabycie.

Rozpatrując tego typu wydatki pod kątem ujmowania ich w rachunku podatkowym trzeba kierować się ogólną definicją kosztu podatkowego. Wskazuje ona na konieczność istnienia związku poniesionego wydatku z prowadzeniem firmy oraz jego wpływu na wysokość osiąganych przychodów lub zachowanie albo zabezpieczenie źródła ich powstawania. Dodatkowo wydatki te nie mogą znajdować się w katalogu tzw. kosztów negatywnych, czyli katalogu wydatków nieuznawanych za koszty podatkowe (art. 23 ust. 1 ustawy o pdof i odpowiednio art. 16 ust. 1 ustawy o pdop). Należy jednocześnie zaznaczyć, że w art. 23 ust. 1 pkt 49 ustawy o pdof z kosztów podatkowych wyłączone zostały wydatki poniesione na zakup stopniowo zużywających się rzeczowych składników majątku przedsiębiorstwa, które nie mogą być zaliczone do środków trwałych, jeśli nie są wykorzystywane do działalności gospodarczej, lecz służą celom osobistym przedsiębiorcy, jego pracowników lub innych osób, albo bez uzasadnienia znajdują się poza siedzibą firmy podatnika. Analogiczne wyłączenie znajduje się w art. 16 ust. 1 pkt 52 ustawy o pdop.

Składniki majątku przekazywane do użytku kontrahentom w ramach analizowanych umów o współpracę nie mieszczą się w zakresie powyższych uregulowań. Ich poniesienie wykazuje bowiem związek z działalnością przedsiębiorcy, który je udostępnia, oraz bez wątpienia ma na celu zwiększenie przychodów firmowych. Jako wykazujące pośredni związek z przychodami podlegają one zaliczeniu w ciężar kosztów w dacie poniesienia.

Składniki majątku trwałego

Składniki firmowego majątku sklasyfikowane w podatku dochodowym jako środki trwałe - zarówno te wykorzystywane przez podatnika w jego własnej działalności gospodarczej, jak i oddane do używania na podstawie umowy najmu, dzierżawy lub leasingu operacyjnego - generalnie podlegają amortyzacji, która obciąża firmowe koszty podatkowe. Generalnie nie oznacza jednak zawsze. Ustawodawca wyłączył bowiem z kosztów podatkowych odpisy amortyzacyjne od wartości początkowej m.in. środków trwałych oddanych do nieodpłatnego używania. Nie obciążają one kosztów firmowych za miesiące, w których miało ono miejsce (art. 23 ust. 1 pkt 45a lit. c) ustawy o pdof i odpowiednio art. 16 ust. 1 pkt 63 lit. c) ustawy o pdop).

Zastosowanie przywołanych uregulowań nie budzi wątpliwości w przypadku, gdy dochodzi do faktycznego użyczenia środka trwałego przez przedsiębiorcę innemu podmiotowi gospodarczemu. Problematyczne może stać się zaliczanie w ciężar firmowych kosztów podatkowych amortyzacji naliczanej od tych środków trwałych, które użytkowane są przez kontrahenta w ramach umów o współpracy (np. egzemplarze testowe czy pokazowe różnego rodzaju maszyn i urządzeń technicznych), gdyż ich użytkowanie odbywa się bez pobierania jakichkolwiek opłat przez właściciela.


Składniki firmowego majątku oddane do używania kontrahentom w ramach umów o współpracę nie są przez nich wykorzystywane nieodpłatnie.


W takich sytuacjach nie mamy do czynienia z nieodpłatnością świadczenia na rzecz kontrahenta, ponieważ udostępnienie środka trwałego w ramach takiej umowy nie jest czynnością jednostronną. Za nieodpłatne uznaje się bowiem to świadczenie, którego spełnienie nie powoduje po stronie otrzymującego obowiązkowego wzajemnego świadczenia na rzecz przekazującego środek trwały. Tymczasem konstrukcja umowy o współpracę przewiduje zobowiązanie kontrahenta w zamian za udostępniane środki trwałe do spełnienia określonych świadczeń, w tym np.:

  • zakupu u przedsiębiorcy określonej ilości produktów, które będą stale i widocznie eksponowane oraz o których kontrahent będzie udzielał klientom fachowych i rzetelnych informacji,
     
  • wykonywania usług montażu oraz naprawy maszyn i urządzeń sprzedawanych przez przedsiębiorcę,
     
  • pozyskiwania nowych rynków zbytu dla przedsiębiorcy, promowania jego marki oraz organizowania i nadzorowania akcji promocyjnych.

Z tego względu nie można uznać, że przy umowach współpracy mamy do czynienia z ograniczeniem rozliczania kosztów amortyzacji, o którym mowa w art. 23 ust. 1 pkt 45a lit. c) ustawy o pdof i odpowiednio art. 16 ust. 1 pkt 63 lit. c) ustawy o pdop. Ponadto działania podejmowane przez przedsiębiorcę w ramach współpracy wykazują związek z prowadzoną przez niego działalnością, co w konsekwencji oznacza, że odpisy amortyzacyjne od środków trwałych oddanych kontrahentom do używania za okres obowiązywania tych umów stanowią koszty podatkowe.

Podstawa prawna

Ustawa z dnia 26.07.1991 r. o pdof (Dz. U. z 2016 r. poz. 2032 ze zm.)

Ustawa z dnia 15.02.1992 r. o pdop (Dz. U. z 2016 r. poz. 1888 ze zm.)

Podatek dochodowy - czytaj także:

 
Sklep internetowy - sklep.gofin.pl
 
Wydawnictwo Podatkowe GOFIN sp. z o.o., ul. Owocowa 8, 66-400 Gorzów Wlkp., tel. 95 720 85 40, faks 95 720 85 60
Wydawnictwo Podatkowe GOFIN
Szanowny Użytkowniku !
Prosimy o zapoznanie się z poniższymi informacjami oraz wyrażenie dobrowolnej zgody poprzez kliknięcie przycisku "Zgadzam się".
Pamiętaj, że zawsze możesz wycofać zgodę.

Serwis internetowy, z którego Pani/Pan korzysta używa plików cookies w celu:

  • zapewnienia prawidłowego działania serwisów (utrzymania sesji),

  • analizy statystyk ruchu i reklam w serwisach,

  • zbierania i przetwarzania danych osobowych w celu wyświetlenia personalizowanych reklam.

Pliki cookies

Są to pliki instalowane w urządzeniach końcowych osób korzystających z serwisu, w celu administrowania serwisem, dostosowania treści serwisu do preferencji użytkownika, utrzymania sesji użytkownika oraz dla celów statystycznych i targetowania behawioralnego reklamy (dostosowania treści reklamy do indywidualnych potrzeb użytkownika). Informujemy, że istnieje możliwość określenia przez użytkownika serwisu warunków przechowywania lub uzyskiwania dostępu do informacji zawartych w plikach cookies za pomocą ustawień przeglądarki lub konfiguracji usługi. Szczegółowe informacje na ten temat dostępne są u producenta przeglądarki, u dostawcy usługi dostępu do internetu oraz w Polityce prywatności i plików cookies.

Administratorzy

Administratorem Pana/Pani danych osobowych w związku z korzystaniem z serwisu internetowego i jego usług jest Wydawnictwo Podatkowe GOFIN sp. z o.o.

Administratorem danych osobowych w plikach cookies w związku z wyświetleniem analizy statystyk i wyświetlaniem spersonalizowanych reklam jest partner Wydawnictwa Podatkowego GOFIN sp. z o.o., Stroer Digital Operations sp. z o.o. (SDO). Odbiorcą informacji z plików cookies są Netsprint S.A., Google LLC oraz spółki zlecające SDO realizację kampanii reklamowej, a także podmioty badające i zliczające tę kampanię. Dane te mogą ponadto zostać udostępnione na rzecz partnerów handlowych SDO.

Jakie ma Pani/Pan prawa w stosunku do swoich danych osobowych?

Wobec swoich danych mają Pan/Pani prawo do żądania dostępu do swoich danych, ich sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania, prawo do wniesienia sprzeciwu wobec przetwarzania danych, prawo do cofnięcia zgody.

Podstawy prawne przetwarzania Pani/Pana danych osobowych

  • Niezbędność przetwarzania danych w związku z wykonaniem umowy

    Umowa w naszym przypadku oznacza akceptację regulaminu naszych usług. Jeśli zatem akceptuje Pani/Pan umowę na realizację danej usługi, to możemy przetwarzać Pani/Pana dane w zakresie niezbędnym do realizacji tej umowy.

  • Niezbędność przetwarzania danych w związku z prawnie uzasadnionym interesem administratora

    Dotyczy sytuacji, gdy przetwarzanie danych jest uzasadnione z uwagi na usprawiedliwione potrzeby administratora, tj. dokonanie pomiarów statystycznych, ulepszania naszych usług, jak również prowadzenie marketingu i promocji własnych usług administratora w serwisie internetowym.

  • Dobrowolna zgoda

    Aby móc wyświetlać spersonalizowane reklamy dopasowane do Pani/Pana zainteresowań, partner Wydawnictwa Podatkowego GOFIN sp. z o.o., Stroer Digital Operations sp. z o.o. musi mieć możliwość przetwarzania Pani/Pana danych. Udzielenie takiej zgody jest całkowicie dobrowolne (nie ma obowiązku jej udzielenia).

Zgoda

W związku z powyższymi wyjaśnieniami prosimy o wyrażenie dobrowolnej zgody na przetwarzanie Pani/Pana danych osobowych w związku z możliwością wyświetlenia reklam dopasowanych do Pani/Pana zainteresowań poprzez kliknięcie w przycisk „Zgadzam się” lub „Nie teraz” w przypadku braku zgody.