Wyszukaj

Jak szukać?»

20 stycznia 2017 r. (piątek) mija ostateczny termin zmiany formy opodatkowania na 2017 r. przez podatników PIT prowadzących działalność gospodarczą20 stycznia 2017 r. (piątek) mija ostateczny termin wyboru/rezygnacji z kwartalnego ryczałtu ewidencjonowanego20 stycznia 2017 r. (piątek) mija ostateczny termin wyboru/rezygnacji z ustalania przychodu z wpłat na poczet dostaw towarów i usług20 stycznia 2017 r. (piątek) mija ostateczny termin złożenia PIT-6 na 2017 r.20 stycznia 2017 r. (piątek) mija ostateczny termin wyboru na 2017 r. podatku liniowego przez podatników prowadzących działy specjalne produkcji rolnej23 stycznia 2017 r. (poniedziałek) mija ostateczny termin zawiadomienia o zaprowadzeniu podatkowej księgiLimit przychodów za 2016 r. uprawniający do ryczałtu ewidencjonowanego w 2017 r. wynosi 1.074.400 zł (czytaj)
Zamknij
Aktualnie jesteś: Gofin.pl (strona główna)  »  Rachunkowość  »  Księga podatkowa  »   Nieściągalna należność w księdze podatkowej
A A A  poleć artykuł   drukuj artykuł

Nieściągalna należność w księdze podatkowej

Gazeta Podatkowa nr 64 (1314) z dnia 11.08.2016
Dorota Przybyszewska

W lipcu 2016 r. komornik wydał postanowienie o nieściągalności wierzytelności, którą wykazałem w przychodach 2015 r. Podstawą wydania tego postanowienia był brak majątku dłużnika na zaspokojenie wierzytelności. Jak ująć to zdarzenie w księdze podatkowej?

Rozliczenie skutków nieściągalności wierzytelności zależy od tego, czy podatnik w związku z prawdopodobieństwem jej nieuzyskania dokonał odpisu aktualizującego.

Przychód z działalności gospodarczej powstaje generalnie z chwilą sprzedaży (wydania) rzeczy czy wykonania usługi (por. art. 14 ust. 1c ustawy o pdof). Podatnik powinien wykazać go w księdze podatkowej - w kolumnie 7 "Wartość sprzedanych towarów i usług" lub 8 "Pozostałe przychody", w zależności od tego, czego dotyczył.

Ponieważ w pytaniu nie wskazano, że nieściągalna należność została wcześniej objęta odpisem aktualizującym, można założyć, że odpis nie został utworzony. W takim przypadku zastosowanie znajdzie art. 23 ust. 1 pkt 20 ustawy o pdof, z którego wynika, że nieściągalne wierzytelności mogą zostać zaliczone do kosztów uzyskania przychodów, jeśli uprzednio na podstawie art. 14 ustawy zostały zarachowane jako przychody należne, a ich nieściągalność została udokumentowana zgodnie z art. 23 ust. 2 ustawy, tj. m.in. postanowieniem o nieściągalności, uznanym przez wierzyciela jako odpowiadające stanowi faktycznemu, wydanym przez organ postępowania egzekucyjnego. Zatem w omawianym przypadku podatnik na podstawie postanowienia o nieściągalności wierzytelności otrzymanego od komornika może zaliczyć ją do kosztów uzyskania przychodów, wpisując ją w księdze w kolumnie 13 "Pozostałe wydatki".

Trzeba jednak wskazać, że podatnicy prowadzący księgę podatkową mogą ujmować w kosztach uzyskania przychodów odpisy aktualizujące wartość należności, jeśli spełnione są warunki określone w art. 23 ust. 1 pkt 21 ustawy o pdof. Podatnik mógł więc odnieść odpis aktualizujący do kosztów uzyskania przychodów, jeżeli:

1) należność była uprzednio zaliczona do przychodów należnych, a więc zaewidencjonowana w księdze w kolumnie 7 lub kolumnie 8,

2) odpisu aktualizującego należność dokonano z uwzględnieniem przesłanek wynikających z ustawy o rachunkowości - są one określone w art. 35b ust. 1 tej ustawy; zgodnie z tym przepisem odpis aktualizujący należność tworzy się uwzględniając stopień prawdopodobieństwa jej zapłaty, w odniesieniu m.in. do należności kwestionowanych przez dłużników oraz z których zapłatą dłużnik zalega, a według oceny sytuacji majątkowej i finansowej dłużnika spłata należności w umownej kwocie nie jest prawdopodobna,

3) uprawdopodobniono nieściągalność należności w sposób określony w art. 23 ust. 3 ustawy o pdof, tj. m.in. gdy:

    • dłużnik zmarł, został wykreślony z Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej, postawiony w stan likwidacji lub została ogłoszona jego upadłość albo 
       
    • wierzytelność została zasądzona prawomocnym orzeczeniem sądu i skierowana na drogę postępowania egzekucyjnego, albo 
       
    • wierzytelność jest kwestionowana przez dłużnika, na drodze powództwa sądowego.

Odpis aktualizujący należności ujmuje się w kolumnie 13 księgi podatkowej. Jeśli więc podatnik wpisał do księgi odpis aktualizujący wartość należności, otrzymanie od komornika postanowienia o nieściągalności należności skutkować będzie:

  • zaliczeniem wartości wierzytelności do kosztów uzyskania przychodów (art. 23 ust. 1 pkt 20 ustawy o pdof), poprzez wpisanie jej w kolumnie 13 księgi i jednocześnie
     
  • wykazaniem wartości należności w części, od której dokonano odpisu aktualizacyjnego zaliczonego do kosztów podatkowych, jako przychodu podatkowego (art. 14 ust. 2 pkt 7b ustawy o pdof), poprzez wpisanie jej w kolumnie 8 księgi.

Przykład

Podatnik prowadzący księgę podatkową w 2015 r. sprzedał towary o wartości 15.000 zł netto (podatnik jest VAT-owcem). Na podstawie wystawionej faktury wykazał w księdze podatkowej przychód należny, ujmując go w kolumnie 7 "Wartość sprzedanych towarów i usług". Ponieważ kontrahent nie zapłacił należności w terminie, podatnik skierował sprawę do sądu.


Wariant I

Podatnik nie dokonał odpisu aktualizującego wartości należności. Na podstawie postanowienia o nieściągalności wierzytelności, otrzymanego od komornika, wpisał kwotę 15.000 zł w kolumnie 13 księgi "Pozostałe wydatki".


Wariant II

Na podstawie prawomocnego orzeczenia sądu zasądzającego wierzytelność, po skierowaniu sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego podatnik ujął w księdze odpis aktualizujący w kwocie 15.000 zł, wpisując go kolumnie 13. Z kolei na podstawie postanowienia o nieściągalności wierzytelności, otrzymanego od komornika, ujął kwotę 15.000 zł w kolumnie 13 księgi. Jednocześnie rozwiązał odpis, ujmując kwotę 15.000 zł w kolumnie 8 "Pozostałe przychody".

Księga podatkowa - czytaj także:

 
Sklep internetowy - sklep.gofin.pl
 
Wydawnictwo Podatkowe GOFIN sp. z o.o., ul. Owocowa 8, 66-400 Gorzów Wlkp., tel. 95 720 85 40, faks 95 720 85 60