Wyszukaj

Jak szukać?»

Aktualnie jesteś: Gofin.pl (strona główna)  »  Podatki  »  VAT i akcyza  »   Dodatkowe oznaczenia faktury - zasady stosowania
A A A  poleć artykuł   drukuj artykuł

Dodatkowe oznaczenia faktury - zasady stosowania

Biuletyn Informacyjny dla Służb Ekonomiczno - Finansowych nr 7 (942) z dnia 1.03.2017

Faktura to jeden z podstawowych dokumentów potwierdzających dokonanie sprzedaży towaru lub świadczenie usługi (obok paragonu fiskalnego). Generalnie faktury wystawia się dla podmiotów prowadzących działalność gospodarczą, a w szczególnych przypadkach także na żądanie nabywcy będącego osobą fizyczną nieprowadzącą działalności gospodarczej.

Zasady wystawiania faktur uregulowane są w art. 106a-108 ustawy o VAT i w rozporządzeniu Ministra Finansów z dnia 3 grudnia 2013 r. w sprawie wystawiania faktur (Dz. U. poz. 1485).

Co do zasady, faktura powinna zawierać elementy wskazane w art. 106e ustawy o VAT, m.in. takie jak datę wystawienia, kolejny numer, dane nabywcy i dostawcy oraz ich numery NIP, nazwę towaru (usługi), wartość sprzedaży netto, stawkę i kwotę VAT, kwotę należności ogółem.

W tym artykule poruszamy kwestię szczególnych oznaczeń, jakie należy umieszczać na fakturach w przypadku dokumentowania niektórych transakcji lub też do których stosowania zobowiązani są niektórzy podatnicy.

Metoda kasowa

Mali podatnicy (patrz: definicja zawarta w art. 2 pkt 25 ustawy o VAT) mogą wybrać kasową metodę rozliczania VAT. Polega ona na odprowadzaniu VAT (powstaniu obowiązku w VAT) dopiero po uzyskaniu zapłaty od kontrahenta zarejestrowanego jako czynny podatnik VAT lub po uzyskaniu zapłaty (nie później jednak niż 180. dnia od dnia wydania towaru lub wykonania usługi) w przypadku podmiotu innego niż czynny podatnik VAT.

Więcej przeczytasz w Na temat metody kasowej pisaliśmy szczegółowo
Biuletynie Informacyjnym nr 6 z 20.02.2017 r.,
na str. 25-27

Faktury wystawiane przez małych podatników rozliczających się metodą kasową powinny zawierać wyrazy ?metoda kasowa" (patrz: art. 106e ust. 1 pkt 16 ustawy o VAT).

wykrzyknik Obowiązek umieszczania wyrazów "metoda kasowa" na fakturze mają nie tylko mali podatnicy stosujący metodę kasową.

Wyrazy "metoda kasowa" muszą być umieszczane także na fakturze dokumentującej dostawę towarów lub świadczenie usług, w odniesieniu do których obowiązek podatkowy powstaje z chwilą otrzymania całości lub części zapłaty z tytułu:

  • wydania towarów przez komitenta komisantowi na podstawie umowy komisu;
     
  • przeniesienia z nakazu organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w imieniu takiego organu własności towarów w zamian za odszkodowanie;
     
  • dokonywanej w trybie egzekucji dostawy towarów, o której mowa w art. 18;
     
  • świadczenia na podstawie odrębnych przepisów, na zlecenie sądów powszechnych, administracyjnych, wojskowych lub prokuratury usług związanych z postępowaniem sądowym lub przygotowawczym, z wyjątkiem usług, do których stosuje się art. 28b, stanowiących import usług;
     
  • świadczenia usług zwolnionych od podatku zgodnie z art. 43 ust. 1 pkt 37-41 ustawy o VAT (tj. ubezpieczeniowych, finansowych, kredytowych itp.);
     
  • świadczenia usług wykonywanych przez komornika sądowego w ramach czynności egzekucyjnych lub innych czynności przekazanych do kompetencji komornika sądowego na podstawie odrębnych przepisów.

Odwrotne obciążenie

Mechanizm odwrotnego obciążenia polega na rozliczaniu VAT przez nabywcę, a nie przez dostawcę i stosowany jest w przypadku:

1) dostawy towarów wymienionych w załączniku nr 11 do ustawy o VAT (np. prętów stalowych, procesorów), jeżeli łącznie spełnione są następujące warunki:

a) sprzedawca i nabywca są czynnymi podatnikami VAT,

b) dostawa nie jest objęta zwolnieniem, o którym mowa w art. 43 ust. 1 pkt 2 (zwolnienie dotyczy towarów wykorzystywanych wyłącznie do działalności zwolnionej, w stosunku do których nie przysługiwało podatnikowi odliczenie VAT z tytułu nabycia/wytworzenia) lub w art. 122 (dotyczy dostawy złota inwestycyjnego),

c) w przypadku dostawy elektroniki (wymienionej w poz. 28-28c załącznika nr 11 do ustawy o VAT) - jeżeli łączna wartość towarów w ramach jednolitej gospodarczo transakcji obejmującej te towary, bez kwoty podatku, przekracza kwotę 20.000 zł;

2) świadczenia usług wymienionych w załączniku nr 14 do ustawy o VAT (tj. głownie niektórych usług budowlanych), jeżeli łącznie spełnione są następujące warunki:

a) usługodawca i usługobiorca są czynnymi podatnikami VAT,

b) usługodawca świadczy usługi budowlane jako podwykonawca.

Szczegółowe regulacje dotyczące odwrotnego obciążenia VAT zawiera art. 17 ust. 1 pkt 7, 8 oraz ust. 1c-2b ustawy o VAT. Faktura wystawiana w przypadku dostawy towarów lub świadczenia usług objętych mechanizmem odwrotnego obciążenia VAT (na warunkach wskazanych w ww. przepisach ustawy o VAT) powinna zawierać wyrazy "odwrotne obciążenie".

Należy mieć także na uwadze fakt, że "odwrotne obciążenie" to określenie, które pojawia się nie tylko na fakturach w obrocie krajowym. Umieszcza się je także w przypadku dostawy towarów lub wykonania usługi, dla których obowiązanym do rozliczenia podatku, podatku od wartości dodanej lub podatku o podobnym charakterze jest nabywca towaru lub usługi (patrz: art. 17 ust. 1 pkt 4 i 5, art. 106e ust. 1 pkt 18 ustawy o VAT). Odwrotne obciążenie wystąpi więc w przypadku świadczenia większości usług dla kontrahentów zagranicznych (dotyczy usług, które ze względu na tzw. miejsce świadczenia nie są opodatkowane w Polsce).

Samofakturowanie

Samofakturowanie polega na wystawianiu faktur przez nabywcę (podatnika) w imieniu i na rzecz sprzedawcy. Może to dotyczyć faktur:

  • dokumentujących dokonanie przez podatnika sprzedaży na rzecz tego nabywcy,
     
  • o których mowa w art. 106b ust. 1 pkt 4 ustawy o VAT (tj. generalnie dokumentujących zaliczki),
     
  • dokumentujących dostawę towarów lub świadczenie usług, o których mowa w art. 106a pkt 2 lit. b) ustawy o VAT (tj. dla których miejscem świadczenia jest terytorium państwa trzeciego).

Warunkiem umożliwiającym samofakturowanie jest spisanie umowy, w której sprzedawca upoważni nabywcę do wystawiania faktur w jego imieniu i na jego rzecz. Strony umowy muszą w niej określić sposób zatwierdzania faktur przez sprzedawcę.

Faktura sprzedaży - wystawiana w ramach samofakturowania - oprócz typowych elementów faktury wskazanych w art. 106e ust. 1 ustawy o VAT, musi zawierać także wyraz "samofakturowanie".

Faktura VAT RR

Jedna ze szczególnych procedur rozliczania VAT dotyczy rolników ryczałtowych. Przez rolnika ryczałtowego rozumie się rolnika dokonującego dostawy produktów rolnych pochodzących z własnej działalności rolniczej lub świadczącego usługi rolnicze, który korzysta ze zwolnienia z VAT, za wyjątkiem rolnika obowiązanego do prowadzenia ksiąg rachunkowych (patrz: art. 2 pkt 19 ustawy o VAT). Procedura przewidziana przez ustawodawcę dla rolników ryczałtowych zwalnia ich z obowiązku wystawiania faktur, prowadzenia ewidencji dostaw i nabyć towarów/usług, składania deklaracji podatkowych i dokonywania zgłoszenia rejestracyjnego na VAT, a także uprawnia do uzyskania zryczałtowanego zwrotu VAT z tytułu nabywania niektórych środków do produkcji dla rolnictwa. Szczegółowe uregulowania dotyczące procedury przewidzianej dla rolników ryczałtowych zawierają art. 115-118 ustawy o VAT.

W przeciwieństwie do tradycyjnych transakcji, gdy faktury wystawia sprzedawca, w przypadku transakcji dotyczących zakupu produktów rolnych od rolnika ryczałtowego, do wystawienia faktury zobowiązany jest nabywca - zarejestrowany jako czynny podatnik VAT.

Czynny podatnik VAT nabywający produkty rolne od rolnika ryczałtowego wystawia w dwóch egzemplarzach fakturę dokumentującą transakcję (oryginał przekazuje dostawcy - rolnikowi ryczałtowemu). Faktura ta powinna być oznaczona jako "Faktura VAT RR". Szczegółowe elementy faktury VAT RR wskazano w art. 116 ust. 2-3 ustawy o VAT.

Procedura marży

Wśród szczególnych procedur rozliczania VAT można wymienić m.in. procedurę marży stosowaną w przypadku:

  • wykonywania usług turystyki,
     
  • dostawy towarów używanych, dzieł sztuki, przedmiotów kolekcjonerskich.

Szczegółowe uregulowania z tym zakresie zawierają odpowiednio art. 119 i art. 120 ustawy o VAT.

W przypadku świadczenia ww. usług, dla których podstawę opodatkowania stanowi kwota marży, faktura powinna zawierać wyłącznie dane określone w art. 106e ust. 1 pkt 1-8 i 15-17 ustawy o VAT oraz odpowiednio wyrazy "procedura marży dla biur podróży", "procedura marży - towary używane", "procedura marży - dzieła sztuki" lub "procedura marży - przedmioty kolekcjonerskie i antyki" (patrz: art. 106e ust. 2 i 3 ustawy o VAT).

W stosunku do faktury tradycyjnej, faktura marża nie zawiera zatem ceny jednostkowej, kwoty upustów/obniżek cen/rabatu, wartości sprzedaży netto, stawki podatku, sumy wartości netto i kwoty podatku z podziałem na sprzedaż objętą poszczególnymi stawkami i zwolnioną z VAT.

VAT i akcyza - czytaj także:

 
Sklep internetowy - sklep.gofin.pl
 
Wydawnictwo Podatkowe GOFIN sp. z o.o., ul. Owocowa 8, 66-400 Gorzów Wlkp., tel. 95 720 85 40, faks 95 720 85 60