Wyszukaj

Jak szukać?»

Aktualnie jesteś: Gofin.pl (strona główna)  »   Przekształcenie indywidualnej działalności w spółkę
A A A  poleć artykuł   drukuj artykuł

Przekształcenie indywidualnej działalności w spółkę

Gazeta Podatkowa nr 32 (1386) z dnia 20.04.2017
Paweł Cierkoński

Przekształcenie jednoosobowej działalności w spółkę z o.o. to istniejąca już od dłuższego czasu atrakcyjna forma transformacji działalności prowadzonej osobiście w działalność w ramach spółki handlowej. Skutki przekształcenia nadal jednak zaskakują osoby decydujące się na przejście przez taką procedurę.

Mam zamiar przekształcić prowadzoną jednoosobowo działalność w spółkę z o.o. Czy po przekształceniu będę musiał aneksować wszystkie umowy, które mam zawarte z dostawcami i klientami?

Zgodnie z art. 551 § 5 K.s.h. przedsiębiorca będący osobą fizyczną wykonującą we własnym imieniu działalność gospodarczą w rozumieniu ustawy o swobodzie działalności gospodarczej może przekształcić formę prowadzonej działalności w jednoosobową spółkę kapitałową (tj. z o.o. albo akcyjną).

O konsekwencjach prawnych przekształcenia przedsiębiorcy jednoosobowego w spółkę z o.o. dość szeroko wypowiedział się Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 29 stycznia 2016 r. (sygn. akt II CZ 94/15). Najważniejszym skutkiem takiej transformacji, zdaniem SN jest to, że przekształceniu ulega nie sam podmiot, lecz przedmiot jego działalności, tj. prowadzone przez niego przedsiębiorstwo. Po przekształceniu przestaje istnieć jedynie jako przedsiębiorca, lecz istnieje nadal jako podmiot prawa. Nie staje się też nowym - przekształconym podmiotem, lecz jest jedynym wspólnikiem spółki. Nie mamy tu więc do czynienia z sukcesją generalną czy pełną kontynuacją podmiotu przekształcanego w inną postać prawną, które sytuowałyby spółkę przekształconą w sytuacji następcy prawnego jednoosobowego przedsiębiorcy. Ograniczony zakres kontynuacji wynikający z art. 5842 § 1 K.s.h. oznacza wstąpienie utworzonej spółki w prawa i obowiązki związane z działalnością gospodarczą prowadzoną przez jednoosobowego przedsiębiorcę, które nie skutkuje następstwem prawnym o charakterze ogólnym.

Jeśli więc umowy, o których mowa w pytaniu, są związane z prowadzoną działalnością gospodarczą, to na skutek przekształcenia w miejsce przedsiębiorcy jednoosobowego jako strony wejdzie spółka z o.o. Stanie się to bez potrzeby sporządzania oddzielnych aneksów. Ewentualne sporządzenie takich dokumentów będzie miało tylko deklaratoryjny, potwierdzający charakter. Będzie mogło co najwyżej służyć ułatwieniu w wystawianiu i ewidencjonowaniu dokumentów księgowych.


Przedsiębiorca przekształcany staje się spółką przekształconą z chwilą jej wpisu do KRS.


Jeden z moich dłużników dokonał przekształcenia prowadzonej jednoosobowo działalności w spółkę z o.o. Czy przeciąganie się procesu o zapłatę przez okres dłuższy niż 3 lata od przekształcenia będzie miało wpływ na możliwość zasądzenia należności od przedsiębiorcy, a nie tylko od spółki z o.o.?

Osoba dokonująca przekształcenia formy prowadzonej działalności odpowiada solidarnie ze spółką przekształconą za zobowiązania przedsiębiorcy przekształcanego związane z prowadzoną działalnością gospodarczą powstałe przed dniem przekształcenia, przez okres trzech lat, licząc od dnia przekształcenia. Wynika to z art. 58413 K.s.h. Wierzyciel, który odpowiednio wcześnie dowie się o przekształceniu, może dochodzić swej należności solidarnie od spółki oraz od osoby fizycznej, której przedsiębiorstwo uległo przekształceniu.

W kwestii upływu terminu 3-letniego liczonego od dnia przekształcenia (dnia wpisu spółki do KRS) i możliwości dochodzenia należności od przedsiębiorcy przekształcanego wypowiedział się ostatnio Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 9 lutego 2017 r. (sygn. akt III CZP 98/16 oraz III CZP 113/16). SN stwierdził, że dłużnik będący osobą fizyczną ponosi solidarną odpowiedzialność na podstawie art. 58413 K.s.h., jeżeli wierzyciel wytoczy przeciwko niemu powództwo w okresie biegu terminu określonego w tym przepisie. Dla zachowania tego terminu miarodajny jest więc dzień skutecznego złożenia pozwu, a nie dzień wyrokowania. Przedłużanie procesu przez pozwanego przedsiębiorcę przekształcanego nie może więc prowadzić do uniknięcia przezeń odpowiedzialności za sporne zobowiązanie.


Sąd wpisał do KRS przekształcenie przedsiębiorcy w spółkę z o.o. Wpis przekształconego przedsiębiorcy nadal jednak widnieje w CEIDG. Czy przedsiębiorca musi z tego tytułu uiszczać składki ZUS?

Do 19 maja 2016 r. po wpisaniu do KRS jednoosobowej spółki kapitałowej powstałej wskutek przekształcenia indywidualnego przedsiębiorcy, jego wpis z CEIDG był wykreślany z urzędu w drodze decyzji administracyjnej. Przepis regulujący tę kwestię (art. 34 ust. 2 pkt 1a ustawy o swobodzie działalności gospodarczej) został jednak uchylony. Pomimo tej zmiany, CI KRS nadal ma obowiązek zgłosić do CEIDG informację o przekształceniu przedsiębiorcy w spółkę, w terminie 7 dni roboczych od dnia dokonania wpisu spółki przekształconej do KRS. Informacja ta jest ujawniana w CEIDG w oparciu o art. 25 ust. 1 pkt 15a i art. 31 ust. 4 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. z 2016 r. poz. 1829 ze zm.). Jeśli przedsiębiorca chce, aby informacja o zaprzestaniu prowadzenia przezeń działalności została zamieszczona w ewidencji, musi złożyć w tym celu stosowny wniosek.

Okoliczność, że wpis w CEIDG istnieje po dniu przekształcenia (dniu wpisania spółki do KRS) nie oznacza, że przekształcony przedsiębiorca nadal z tego tytułu podlega ubezpieczeniom społecznym i ubezpieczeniu zdrowotnemu. Wpis w CEIDG ma istotne znaczenie dowodowe przy ustalaniu podlegania ubezpieczeniom, ale sam w sobie nie przesądza o istnieniu obowiązku ubezpieczeń (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 14 września 2007 r., sygn. akt III UK 35/07). Dla ustalenia podlegania obowiązkowi ubezpieczeń decydujące jest faktyczne prowadzenie działalności gospodarczej, a nie jedynie figurowanie w ewidencji. Wpis w CEIDG o przekształceniu w sposób wystarczający wskazuje na ustanie prowadzenia działalności w ramach działalności jednoosobowej.

Należy jednak pamiętać, że osoba fizyczna będąca jedynym wspólnikiem spółki z o.o. jest traktowana jako osoba prowadząca pozarolniczą działalność i z tego tytułu podlega ubezpieczeniom w ZUS. Jeśli więc po przekształceniu wspólnik nie zbył choćby jednego udziału, to nadal podlega ubezpieczeniom społecznym i zdrowotnemu. Zmianie ulega tylko źródło kwalifikowania go jako osobę prowadzącą pozarolniczą działalność.

Podstawa prawna

Ustawa z dnia 15.09.2000 r. - Kodeks spółek handlowych (Dz. U. z 2016 r. poz. 1578 ze zm.)

Więcej na ten temat w zasobach płatnych:
 
Sklep internetowy - sklep.gofin.pl
 
Wydawnictwo Podatkowe GOFIN sp. z o.o., ul. Owocowa 8, 66-400 Gorzów Wlkp., tel. 95 720 85 40, faks 95 720 85 60